Διακαής πόθος του Ντόναλντ Τραμπ είναι η Γροιλανδίας, με τον Αμερικανό Πρόεδρο να αναφέρει μεταξύ άλλων σε πρόσφατες δηλώσεις πώς θα την πάρει «με τον έναν ή τον άλλο τρόπο» και απειλώντας με δασμούς από την 1η Φεβρουαρίου οκτώ χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η αντίδραση της ΕΕ στους βλέψεις Τραμπ και τους δασμούς τέθηκε στο επίκεντρο συνάντησης που συγκάλεσε χθες Κυριακή η Κυπριακή Προεδρία, ενώ το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει και έκτακτη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Τις εξελίξεις στην Γροιλανδία σχολίασε ο Μιχάλης Κοντός, Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων Πανεπιστημίου Λευκωσίας, στην εκπομπή Alpha Καλημέρα.

Όπως σημειώνει ο κ. Κοντός, οι δασμοί του Τραμπ δικαιολογήθηκαν για τη αντίσταση αυτών των χωρών απέναντι στην επιθυμία των ΗΠΑ να αποκτήσουν την Γροιλανδία. «Τώρα για πόσο θα το διατηρήσει αυτό, δεν το ξέρει κανείς. Η μέχρι τώρα πρακτική δείχνει ότι οι δασμοί από τη διακυβέρνηση του Τραμπ χρησιμοποιούνται ως ένα δυσαναγκαστικό εργαλείο, αλλά ταυτόχρονα είναι και διατεθειμένος συνήθως να τους πάρει πίσω, αν πάρει κάτι που θέλει, που μπορεί να μην είναι η πλήρης επιδίωξη για την οποία είχε φέρει τους δασμούς. Δηλαδή είναι μια μορφή παζαριού.»

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει σύμφωνα με τον κ. Κοντό, το γεγονός πως οι επιδιώξεις Τραμπ έβγαλε τους Δανούς στον δρόμο, καθώς πρόκειται για έναν λαό που δεν συνηθίζει να εξεγείρεται.

Παράλληλα, τόνισε πως «υπάρχουν πολλές οπτικές από τις οποίες μπορεί να το δει κανείς, προσθέτοντας πως σε μια εποχή διεθνούς συστημικής μετάβασης και διεθνοπολιτικής αβεβαιότητας, «έχει ένα δίκαιο ο Ντόναλντ Τραμπ. Η Γροιλανδία είναι μια τεράστια νήσος με πολύ μεγάλες ποσότητες ενδεχόμενου ορυκτού πλούτου, η οποία όμως είναι πολύ αδύναμη στρατιωτικά. Δεν έχει σοβαρούς συντελεστές ισχύος».

Σε περίπτωση επίθεσης, η Δανία δεν είναι σε θέση να αμυνθεί, με την ΕΕ να γίνεται προστάτιδα του πολύ σημαντικού γεωστρατηγικά νησιού.

Από την άλλη, συμπληρώνει ο κ. Κοντός, μια προσάρτηση από τις ΗΠΑ διά της βίας, συνιστά όχι μόνο μια σοβαρή παραβίαση του καταστατικού χάρτη του ΟΗΕ, αλλά και μια κίνηση εις βάρος ενός συμμάχου στο ΝΑΤΟ.

«Και μάλιστα είναι και μια κίνηση εναντίον της Ευρωπαϊκής Ένωσης διότι οι δασμοί, τους οποίους έχει επιβάλλει η κυβέρνηση Τραμπ σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορεί μεν να έχουν επιβληθεί μονομερώς, αλλά η Ευρωπαϊκή Ένωση σε τέτοιες περιπτώσεις λειτουργεί σαν σύνολο. Άρα η αντίδραση που θα υπάρξει, θα πρέπει να είναι αντίδραση στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όχι των ατομικών κρατών που έχουν δεχτεί τις κυρώσεις.»

Όσον αφορά το «Συμβούλιο Ειρήνης» του Τραμπ, ο κ. Κοντός σημείωσε πως «αυτό μου θυμίζει λίγο τη λειτουργική δομή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας, που είναι με διεθνείς οργανισμοί, αλλά με μέτοχους». Εκεί, την ίδια ώρα, οι οργανισμοί είναι και χρηματοδοτικά εργαλεία.

«Δεν ξέρω αν υπάρχει στόχος το Συμβούλιο Ειρήνης να λειτουργήσει ενδεχομένως στο μέλλον και να είναι ένα όργανο χρηματοδότησης ή σωστής ανοικοδόμησης της Γάζας.»

Μια ανησυχία που εγείρεται είναι και η υπόσκαψη του ρόλου του ΣΑ των ΗΕ.

«Υπάρχει και αυτή η ανησυχία ότι ο Ντόναλτ Τραμπ θέλει να υποβαθμίσει τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Δεν συμπαθεί γενικότερα τους διεθνούς οργανισμούς και την πολυμέρεια. Δηλαδή τα πολυεθνικά πλαίσια λήψης αποφάσεων. Θέλει να διαχειρίζεται τα διεθνή θέματα σε διμερές επίπεδο.»