Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ έκρινε πως ο Ντόναλντ Τραμπ υπερέβη τις εξουσίες του επιβάλλοντας δασμούς σε πολλά προϊόντα που εισέρχονται στις ΗΠΑ, καταφέροντας ένα σοβαρό πλήγμα στον Αμερικανό Πρόεδρο σε ένα κεντρικό στοιχείο του οικονομικού προγράμματός του.
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ αποκάλεσε την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου σχετικά με τους δασμούς “ντροπή”, αφού ενημερώθηκε κατά τη διάρκεια μιας συνάντησης με κυβερνήτες πολιτειών, ανέφεραν πηγές με γνώση του θέματος.
Βάσει της απόφασης που εκδόθηκε σήμερα από μια πλειοψηφία έξι δικαστών υπέρ έναντι τριών κατά, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν μπορεί να δικαιολογήσει αυτούς τους δασμούς λόγω μιας οικονομικής έκτακτης ανάγκης.
Η απόφαση αφορά τους δασμούς που παρουσιάστηκαν ως «ανταποδοτικοί» από την αμερικανική κυβέρνηση, όχι όμως εκείνους που εφαρμόζονται σε συγκεκριμένους τομείς οικονομικής δραστηριότητας, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία ή ο χάλυβας και το αλουμίνιο.
Ο Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε να επιβάλει αυτούς τους τελωνειακούς δασμούς βασιζόμενος σε ένα κείμενο του 1977 που επιτρέπει θεωρητικά στην αμερικανική διοίκηση να δράσει στον οικονομικό τομέα, χωρίς προηγουμένως να έχει πάρει το πράσινο φως από το Κογκρέσο, από τη στιγμή που αναγνωρίζεται μια «οικονομική έκτακτη ανάγκη».
Όμως, σύμφωνα με τον Πρόεδρο του Ανώτατου Δικαστηρίου Τζον Ρόμπερτς, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ πρέπει «να έχει σαφή εξουσιοδότηση από το Κογκρέσο» προκειμένου να επιβάλει δασμούς.
Το γεγονός πως το κείμενο του νόμου στον οποίο βασίζεται ο Λευκός Οίκος «του δίνει την εξουσία για να “ρυθμίσει τις εισαγωγές”, είναι ανεπαρκές», δεδομένου ότι «δεν εμπεριέχει καμία αναφορά στους δασμούς».
Αυτός ο νόμος «δεν επιτρέπει ο Πρόεδρος να επιβάλει δασμούς», επιμένει ο δικαστής Ρόμπερτς στο κείμενο της απόφασης.
Αυτοί οι δασμοί είχαν ανακοινωθεί τον Απρίλιο, με την παρουσίαση ενός πίνακα που παρουσίαζε τα διαφορετικά ποσοστά που θα εφαρμόζονται, ανάλογα με την προέλευση των προϊόντων.
Στόχευαν θεωρητικά τις χώρες με τις οποίες οι ΗΠΑ αντιμετώπιζαν ένα εμπορικό έλλειμμα κατά την ανταλλαγή προϊόντων, με τον Αμερικανό Πρόεδρο να τους βλέπει ως ένα εργαλείο για το εξισορροπήσει.
Ο Ντόναλντ Τραμπ στόχευε επίσης να εξασφαλίσει επιπλέον πόρους στο ομοσπονδιακό κράτος για να αντισταθμίσει τις περικοπές φόρων.
Ωστόσο, ο Ρεπουμπλικάνος εν μέρει υποχώρησε προσθέτοντας εξαιρέσεις για ορισμένα προϊόντα, ιδίως για εκείνα που δεν μπορούν να παρασκευαστούν ή να καλλιεργηθούν στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αυτοί οι δασμοί χρησίμευσαν επίσης ως βάση για διαπραγματεύσεις που οδήγησαν σε μια σειρά εμπορικών συμφωνιών με βασικούς εταίρους των ΗΠΑ, αρχής γενομένης από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), την Ιαπωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Αυτές οι συμφωνίες ορίζουν πλέον, ανάλογα με την περίπτωση, δασμούς μεταξύ 10% και 15% το ανώτερο σε προϊόντα από τις χώρες που τις έχουν υπογράψει.
Τις τελευταίες ημέρες, η Κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε νέες συμφωνίες με αρκετές χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας, όπως το Βιετνάμ και η Ινδονησία, οι ηγέτες των οποίων βρέθηκαν στην Ουάσιγκτον αυτή την εβδομάδα για να παραστούν στην πρώτη συνεδρίαση του «Συμβουλίου Ειρήνης» που συγκρότησε ο Ντόναλντ Τραμπ.
Έκτακτη συνεδρίαση στο Ευρωκοινοβούλιο
Την έκτακτη σύγκλιση της διαπραγματευτικής ομάδας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ανακοίνωσε ο Γερμανός Σοσιαλιστής Πρόεδρος της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Μπερντ Λάνγκε, μετά την ακυρωτική απόφαση των αυθαίρετων δασμών που επέβαλε και στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Με τους ευρωβουλευτές να εξετάζουν τη στάση τους ενόψει της προγραμματισμένης ψήφου το πρωί της Τρίτης στην Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου, σχετικά με το αν θα προχωρήσει η συμφωνία Turnberry που είχε επιτευχθεί το περασμένο καλοκαίρι μεταξύ της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του Προέδρου Τραμπ, ο Λάνγκε τοποθετήθηκε σε ανάρτησή του για την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ, που δημοσιοποιήθηκε το μεσημέρι της Παρασκευής.
«Η απόφαση για τους δασμούς του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ αποτελεί θετικό μήνυμα για το κράτος δικαίου. Οι δικαστές έχουν δείξει ότι ακόμη και ένας πρόεδρος των ΗΠΑ δεν λειτουργεί σε νομικό κενό. Έχουν τεθεί νομικά εμπόδια, η εποχή των απεριόριστων, αυθαίρετων δασμών που είναι αδύνατοι από τον Πρόεδρο μπορεί τώρα να φτάνει στο τέλος της» είπε ο Λάνγκε.
«Πρέπει τώρα να αξιολογήσουμε προσεκτικά τις αποφάσεις και τις συνέπειες. Ως εκ τούτου, μόλις συγκάλεσα έκτακτη συνεδρίαση της διαπραγματευτικής ομάδας του της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, σχετικά με τη συμφωνία Turnberry για τη Δευτέρα, προκειμένου να αξιολογηθούν οι πιθανές επιπτώσεις στο τρέχον έργο και ιδίως ενόψει της ψηφοφορίας στην επιτροπή» πρόσθεσε.
Η ψήφος έχει ήδη λάβει παράταση, καθώς μόλις την περασμένη εβδομάδα επετεύχθη συμφωνία μεταξύ των διαπραγματευτών των πολιτικών ομάδων σχετικά με τη συμφωνία δασμών Turnberry. Η προπαρασκευαστική δουλειά βελτίωσε την ανισόρροπη συμφωνία του 2025, με το αναθεωρημένο κείμενο περιλαμβάνει μια ισχυρή και αποτελεσματική ρήτρα αναστολής που καλύπτει απειλές ή πράξεις κατά της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών μελών, καθώς και μια ισχυρή, χρονικά περιορισμένη ρήτρα λήξης (τέλη Μαρτίου 2028), διασφαλίζοντας ότι από τη μεριά του, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διατηρεί τον τελευταίο λόγο για οποιαδήποτε παράταση. Επιπλέον, στο τελικό προς ψήφιση κείμενο υπάρχει ρήτρα αναστολής της συμφωνίας εάν οι ΗΠΑ επιβάλουν πρόσθετους δασμούς που υπερβαίνουν το 15%.
Η συμφωνία της περασμένης εβδομάδας προέβλεπε και την εισαγωγή μιας ακόμη αυτόματης ρήτρας (sunset clause), που δίνει στις ΗΠΑ έξι μήνες να να μειώσουν τους δασμούς στις εξαγωγές της ΕΕ από 50% σε μέγιστο 15%. Σύμφωνα με το κείμενο της συνφωνίας, εάν αυτό δεν γίνει, η ΕΕ θα επαναφέρει αυτόματα τους δασμούς της στις εξαγωγές των ΗΠΑ.
Με την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ να αλλάζει το τοπίο, η παράλληλη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Εξωτερικών με τους διαπραγματευτές του ΕΚ, αναμένεται να σημάνει εξελίξεις σχετικά με τη στάση της Ένωσης, καθώς παρόλο που οι υπουργοί δεν έχουν αυτό το θέμα επισήμως στην ατζέντα, διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι δεν αποκλείεται να τεθεί από τους Υπουργούς μέσα στη συνεδρίαση.
Δεν θα προβεί σε βεβιασμένη ανάγνωση, λέει η Κομισιόν
Η Κομισιόν διά του εκπροσώπου της για θέματα εμπορίου, Όλοφ Γκιλ, ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι οι Βρυξέλλες παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ που ακυρώνει τους εκτεταμένους δασμούς της περιόδου Τραμπ, προσθέτοντας ότι αποφεύγουν οποιαδήποτε βεβιασμένη πολιτική ανάγνωση της απόφασης, κρατώντας στάση αναμονής.
«Παραμένουμε σε στενή επαφή με την κυβέρνηση των ΗΠΑ καθώς επιδιώκουμε σαφήνεια σχετικά με τα βήματα που σκοπεύουν να λάβουν ως απάντηση σε αυτήν την απόφαση» δήλωσε.
«Λαμβάνουμε γνώση της απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ και την αναλύουμε προσεκτικά», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται σε «στενή επαφή με την αμερικανική Κυβέρνηση», προκειμένου να αποσαφηνιστούν τα επόμενα βήματα της Ουάσιγκτον, όσον αφορά αυτή την απόφαση.
Σύμφωνα με τον Γκιλ, η απόφαση έχει ιδιαίτερη σημασία για τις επιχειρήσεις και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, καθώς «εξαρτώνται από τη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα στις εμπορικές σχέσεις». Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή όπως σημείωσε, «συνεχίζει να υποστηρίζει τη διατήρηση χαμηλών δασμών και να εργάζεται για τη σταδιακή μείωσή τους,» στέλνοντας μήνυμα υπέρ μιας πιο ανοικτής και λειτουργικής εμπορικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Παράνομοι οι δασμοί Τραμπ σε όλο τον κόσμο: Απόφαση-χαστούκι από το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ | AlphaNews
Πηγή: ΚΥΠΕ



