Αναμφίβολα, η σημερινή τριμερής συνάντηση Χριστοδουλίδη-Μητσοτάκη-Μακρόν αναδεικνύει ακόμα πιο έντονα την διάθεση της Ευρώπης να συμβάλει στην αμυντική θωράκιση της Κυπριακής Δημοκρατίας, που βρίσκεται πολύ κοντά στην εστία πολέμου της Μέσης Ανατολής. Ωστόσο, η απόφαση της Γαλλίας να δώσει το δικό της ξεχωριστό παρών στην περιοχή έχει ιδιαίτερη σημασία, σε αντίθεση για παράδειγμα, με την περίπτωση της Ισπανίας ή της Ιταλίας δύο εξίσου σημαντικές ευρωπαϊκές χώρες που προς το παρόν τουλάχιστον, οι πολιτικοί τους ηγέτες δεν έκριναν απαραίτητο να πραγματοποιήσουν αντίστοιχες συναντήσεις, διμερείς ή τριμερείς, ανάλογες με τη σημερινή που γίνεται στην Κύπρο. Και αυτό συμβαίνει επειδή η Γαλλία έχει την δική της, αυτόνομη, ιστορική και στρατηγική παρουσία, τόσο ως προς ό,τι συμβαίνει στον Λίβανο αυτήν την περίοδο, όσο και ως προς τα τεκταινόμενα στο Ιράν.
Επικοινωνία Μακρόν-Πεζεσκιάν, παραμονές της τριμερούς στην Κύπρου
Χθες, παραμονή της σημερινής τριμερούς, ο Πρόεδρος Μακρόν συνομίλησε τηλεφωνικά με τον Ιρανό Πρόεδρο, Μασούντ Πεζεσκιάν. Επρόκειτο για μία κίνηση που ήρθε ουσιαστικά να υπενθυμίσει προς κάθε κατεύθυνση (και κυρίως στις ΗΠΑ του Προέδρου Τραμπ) ότι το Παρίσι έχει τον δικό του, αυθύπαρκτο ρόλο και δίαυλο συνεννόησης με την Τεχεράνη. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ποτέ ότι η χώρα που είχε προσφέρει πολιτικό άσυλο στον τότε αυτοεξόριστο Αγιατολλάχ Χομεϊνί, όταν ήταν ο βασικός εκφραστής της αντιμοναρχικής ιρανικής αντιπολίτευσης – κάτι που δεν το ξεχνάει ούτε η Τεχεράνη και η ιρανική κοινή γνώμη, κρατώντας ζωντανή την εικόνα του Χομεϊνί το 1979 να επιστρέφει στο Ιράν από την γαλλική πρωτεύουσα με πτήση της Air France. Ανέκαθεν η γαλλική εξωτερική πολιτική φρόντιζε να τελεί χρέη κομιστή μηνυμάτων από την Δύση προς το ισλαμιστικό Ιράν και αντιστρόφως, με την παρασκηνιακή της συμβολή να βοηθά στην άρση πολλών και ποικίλων αδιεξόδων. Ωστόσο, με δεδομένη τη σημερινή δομή των πολιτειακών θεσμών του καθεστώτος της Τεχεράνης, εκτιμάται ότι η χθεσινή συνομιλία Μακρόν-Πεζεσκιάν δεν θα καταφέρει να αποφέρει ουσιαστικά αποτελέσματα. Τα δύο τελευταία εικοσιτετράωρα καταδείχθηκε ξεκάθαρα ότι η επιρροή του Πεζεσκιάν στην διαδικασία λήψεως αποφάσεων για την διεξαγωγή του πολέμου από ιρανικής πλευράς είναι, αν μη τι άλλο, μηδαμινή – αφού, όπως αποδείχθηκε από τα γεγονότα, τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο ως προς τις επιχειρησιακές πρωτοβουλίες της Τεχεράνης, τον έχουν αποκλειστικά οι Φρουροί της Επανάστασης.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Θα γίνουν άτυπες επαφές Ισραήλ-Λιβάνου στην Κύπρο;
Όμως, μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα είδηση που μετέδωσε χθες το απόγευμα (8/3) το λιβανικό τηλεοπτικό δίκτυο Al Jadeed (Αλ Τζιαντίντ), ίσως συμπληρώνει την – ομολογουμένως λιγοστή – πληροφόρηση που υπάρχει για το ακριβές περιεχόμενο της ατζέντας της σημερινής τριμερούς συνάντησης Χριστοδουλίδη-Μητσοτάκη-Μακρόν. Σύμφωνα με το λιβανικό δίκτυο «πρόκειται να συσταθεί μία λιβανική αντιπροσωπεία πολιτών (‘civilian delegation’) που θα είναι επιφορτισμένη να πραγματοποιήσει απευθείας διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ, οι οποίες (σ.σ. διαπραγματεύσεις) θα διεξαχθούν εκτός λιβανικής επικράτειας και συγκεκριμένα, κατά πάσα πιθανότητα στην Κύπρο». Η αναφορά αναδημοσιεύθηκε σήμερα το πρωί από την έγκυρη λιβανική ειδησεογραφική ιστοσελίδα Naharnet, η οποία πρόσθεσε το ενδεχόμενο, στις φερόμενες επικείμενες απευθείας επαφές Ισραήλ-Λιβάνου. Στην Κύπρο η πληροφορία αυτή μεταδόθηκε και σχολιάστηκε από τον ειδικό αναλυτή για ζητήματα Μέσης Ανατολής του ALPHA Κύπρου, Γαβριήλ Χαρίτο, μιλώντας στην Κατερίνα Αγαπητού και στην εκπομπή ALPHA Καλημέρα.
Η Βηρυτός διακόπτει σχέσεις με Ιράν
Σύμφωνα με τον κ. Χαρίτο, η είδηση του λιβανικού τηλεοπτικού σταθμού συσχετίζεται με τις πρόσφατες αποφάσεις της διακυβέρνησης του λιβανέζου Προέδρου Ζοζέφ Αούν να κηρύξει παράνομη κάθε στρατιωτική δράση της Χεζμπολάχ στην χώρα του, να χαρακτηριστούν οι Φρουροί της Επανάστασης ως τρομοκρατική οργάνωση και να κληθούν να εγκαταλείψουν άμεσα τον Λίβανο τα στελέχη τους και να επιβληθεί από τώρα και στο εξής ειδική διαδικασία προέγκρισης εισόδου στη χώρα για κάθε Ιρανό πολίτη που θα θελήσει να μεταβεί στον Λίβανο. Αφορμή για αυτήν την δραματική στροφή της στάσης της Βηρυτού έναντι της Χεζμπολάχ και του Ιράν ήταν η απόφαση της σιιτικής οργάνωσης να εκτοξεύσει πυραύλους και ρουκέτες κατά του Ισραήλ ως ένδειξη εκδίκησης για την δολοφονία του Ηγέτη της Ισλαμικής Επανάστασης, Αλί Χαμενεΐ. Όμως, η διακυβέρνηση Αούν ερμήνευσε τις ενέργειες της Χεζμπολάχ ως κατάφορη παραβίαση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός Ισραήλ-Λιβάνου που υπεγράφη στα τέλη Νοεμβρίου 2024, που προβλέπει τον πλήρη αφοπλισμό της Χεζμπολάχ – κάτι που η οργάνωση δήλωσε επανειλημμένα ότι δεν θα πράξει. Πέραν αυτού όμως, η κυβέρνηση της Βηρυτού κατηγόρησε την Χεζμπολάχ και κατ’ επέκταση και το Ιράν ότι σύρουν τον Λίβανο σε έναν νέο πόλεμο, τον οποίον η κυβέρνηση και ο λιβανικός λαός δεν θέλουν. Επί του πεδίου, μάλιστα, ο τακτικός λιβανικός στρατός εγκατέστησε φυλάκια για να αποτρέψουν στελέχη της Χεζμπολάχ να κινηθούν νοτιότερα προς την μεθόριο με το Ισραήλ, ενώ την ίδια στιγμή, πάνω από 80 σιιτικά χωριά είχαν ήδη εκκενωθεί από τους κατοίκους τους στον Νότιο Λίβανο ύστερα από σχετική διαταγή εκκένωσης του ισραηλινού στρατού. Ο Γαβριήλ Χαρίτος επεσήμανε ότι οι ενέργειες τόσο του λιβανικού τακτικού στρατού, όσο και οι αποφάσεις της κυβέρνησης Αούν να κοπεί ο Γόρδιος Δεσμός μεταξύ Λιβάνου και Ιράν, στην πράξη βρίσκονται σε σιωπηρό συντονισμό με τις ισραηλινές επιδιώξεις.
Η ατζέντα του Μακρόν και ο Λίβανος στο προσκήνιο
Όσον αφορά τον ρόλο της Γαλλίας, τόσο ως προς την ειδική της σχέση με το καθεστώς της Τεχεράνης, όσο και ως προς τα τεκταινόμενα στον Λίβανο, είναι παραπάνω από υπαρκτός. Αρκεί να σημειωθεί ότι η Γαλλία (μαζί με τις ΗΠΑ) έχει εγγυηθεί για την εφαρμογή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός του Νοεμβρίου 2024. Προφανώς οι αποφάσεις της διακυβέρνησης Αούν έχουν ληφθεί κατόπιν προσυνεννόησης με το Παρίσι, ενώ παράλληλα, καλά πληροφορημένες ισραηλινές πηγές ασφαλείας τα ανέφεραν τα προηγούμενα εικοσιτετράωρα στον ALPHA Κύπρου ότι η λιβανική κυβέρνηση μετέφερε παρασκηνιακά το αίτημα στην ισραηλινή πλευρά να μην καταστρέψει κρατικές λιβανικές υποδομές – μία δέσμευση που μέχρι στιγμής όλα δείχνουν ότι τηρείται, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά το διεθνές αεροδρόμιο της Βηρυτού και τον οδικό άξονα που το συνδέει με τον υπόλοιπο αστικό ιστό της λιβανικής πρωτεύουσας. Αυτές οι ισραηλινές εγγυήσεις, θεωρείται βέβαιο ότι είναι γνωστές τόσο στο Παρίσι, όσο και στην Ουάσιγκτον. Και με δεδομένο ότι η Χεζμπολάχ έχει πλέον συνταχθεί επιχειρησιακά με την ιρανική πολεμική τακτική, που την έχει καταστήσει το ‘μακρύ χέρι της Τεχεράνης’ στην Ανατολική Μεσόγειο, η παρουσία της Γαλλίας στην Κύπρο θεωρείται περισσότερο από αυτονόητη και αναγκαία.
Θα υπάρξει επίσημη κυπριακή ανάμιξη στις επαφές Ισραήλ-Λιβάνου;
Καταλήγοντας την ανάλυσή του, ο Γαβριήλ Χαρίτος διευκρίνισε ότι από την διατύπωση της είδησης που μετέδωσε το λιβανικό δίκτυο Al Jadeed δεν προκύπτει ότι κατά τις φερόμενες μελλοντικές επαφές μεταξύ του Ισραήλ και της υπό σύσταση «λιβανικής αντιπροσωπείας πολιτών» που θα πραγματοποιηθούν «κατά πάσα πιθανότητα ίσως στην Κύπρο» , δεν σημαίνει απαραίτητα ότι σε αυτές θα αποκτήσει κάποιον ιδιαίτερο ρόλο η Κυπριακή Δημοκρατία ή ο ίδιος ο κ. Χριστοδουλίδης – είτε υπό την ιδιότητα του Προέδρου της Κύπρου, είτε υπό την ιδιότητα του ηγέτη της χώρας-που ασκεί αυτήν την περίοδο την προεδρία της ΕΕ.
Πρόεδρος Χριστοδουλίδης: Επικοινώνησα με Πρόεδρο Αούν
Απαντώντας σε σχετική ερώτηση του ALPHA Κύπρου, με αφορμή τις πληροφορίες που μεταδόθηκαν στην σημερινή εκπομπή ALPHA Ενημέρωση, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι επικοινώνησε σήμερα το πρωί με τον Πρόεδρο του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, προσθέτοντας ότι εφόσον υπάρξει κάτι συγκεκριμένο για το ζήτημα αυτό «θα προχωρήσουμε σε σχετική ανακοίνωση, δημόσια και με διαφάνεια, όπως κάνουμε πάντα».
