ALPHA της Κυριακής
Στον προεκλογικό για τον οποίο ετοιμάζεται εδώ και καιρό, ο Πρόεδρος θα κληθεί να εξηγήσει γιατί επί θητείας του το κυπριακό έχει ολοκληρώσει τον κύκλο του όπως το γνωρίζαμε
Όταν λίγες μέρες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2023, ο Νίκος Χριστοδουλίδης καλείτο στο debate να σχολιάσει τις επικρίσεις πως «κρύβεται στο κυπριακό» και πως δεν έχει ξεκάθαρες θέσεις, απαντούσε ενοχλημένος πως ο ίδιος είχε «συγκεκριμένο πλάνο, συγκεκριμένο σχεδιασμό» που ήδη εργαζόταν πάνω του ώστε όλοι εμπλεκόμενοι, να αντιληφθούν τα οφέλη της λύσης. Οφέλη, που ο μόνος που θα μπορούσε να τα διασφαλίσει, όπως έλεγε, ήταν η Ε.Ε. Και διαβεβαιώνοντας πως είχε κάνει ήδη προεργασία ούτως ώστε η Ε.Ε να πρωταγωνιστήσει σε αυτό, υποσχόταν, πως με την εκλογή του, θα εργαζόταν για τον διορισμό ευρωπαίου αξιωματούχου για το κυπριακό.
Ήταν σε αυτό το κλίμα που οι πρώτες επισκέψεις του Προέδρου στις Βρυξέλλες, δεν περιορίζονταν σε εθιμοτυπικές συναντήσεις με τους ανώτατους ευρωπαίους αξιωματούχους. Έβριθαν διαρροών στα ΜΜΕ, για μία σοβαρή προσπάθεια που εκτυλισσόταν ώστε να επιτευχθεί ένα «ηλεκτροσόκ» στο κυπριακό. Διαρροές που ενίσχυαν στους καλοπροαίρετους την αίσθηση πως ο Πρόεδρος έκανε ο,τι μπορούσε για να επαναρχίσουν οι συνομιλίες. Διαρροές όμως που ενίσχυαν και τα ερωτήματα στους πιο υποψιασμένους. Για ποιο λόγο θέτουμε ως προτεραιότητα τον διορισμό ενός αξιωματούχου την στιγμή που δεν αποφασίζει η Ε.Ε για το αν θα επαναρχίσουν οι διαπραγματεύσεις ή όχι; Για ποιό λόγο για παράδειγμα δεν καταβάλλεται αντίστοιχη ενέργεια στο να πειστούν πρώτα και κύρια τα Ηνωμένα Έθνη -που ήταν τα πλέον αρμόδια- για την ετοιμότητά του για λύση;
Αυτή λοιπόν η προεκλογική δέσμευση για διορισμό ευρωπαίου αξιωματούχου, έγινε το κύριο θέμα της επικαιρότητας. Με τον Πρόεδρο να ενημερώνει άλλοτε τους πολίτες πως ένα τηλεφώνημα που είχε «ερχόμενος από Λεμεσό στην Λευκωσία» τον έπεισε πως υπάρχουν προοπτικές για την ενεργότερη εμπλοκή της ΕΕ στο Κυπριακό. Και με το Προεδρικό άλλοτε να διαρρέει στο παρασκήνιο μία ονοματολογία μεγάλων προσωπικοτήτων που έπαιζε και που έφτανε μέχρι και την Άγκελα Μέρκελ.
Πέρασαν μήνες ώστε οι τιτάνιες προσπάθειες της κυβέρνησης για εμπλοκή της Ε.Ε με μεγάλες προσωπικότητες να καταλήξουν πρώτα στον διορισμό Χαν, που παραιτήθηκε λίγους μήνες μετά γιατί βρήκε άλλη δουλειά, για να αναλάβει ο Φίτο. Κίνηση που προϊδέαζε πως ο διορισμός μπορεί να είναι θετικός, αλλά καθαρά σημειολογικός. Καμία ουσία δεν είχε συνεπώς ώστε να επενδυθεί τόσος χρόνος και τόση επικοινωνιακή ενέργεια για εσωτερική τελικά κατανάλωση.
Το ιδανικό «ηλεκτροσόκ» για το κυπριακό ήρθε λίγο αργότερα. Όχι από την Ε.Ε και τον ευρωπαίο απεσταλμένο αλλά από τα Ηνωμένα Έθνη, όταν ο Αντόνιο Γκουτέρες αποφάσισε να επενδύσει προσωπικά στο κυπριακό προτού αποχωρήσει από το πηδάλιο του Οργανισμού. Επισκέφθηκε μέχρι και την Κύπρο για να περάσει το μήνυμα στους δύο ηγέτες πως θα πρέπει να κάνουν ακόμη και μικρά βήματα ούτως ώστε να επαναρχίσουν οι συνομιλίες.
Και ενώ ο Νίκος Χριστοδουλίδης μιλούσε για το ενδεχόμενο σχεδίου λύσης μέχρι το 2026, ενώ οι διαρροές ήταν συνεχείς σε ο,τι αφορά καταιγιστικές εξελίξεις και ετοιμότητα, αυτό που παρακολουθούσαμε ήταν ένα αδιάλειπτο blame game μεταξύ του Νίκου Χριστοδουλίδη και του Τουφάν Ερχιουρμάν. Ο οποίος Τ/κ ηγέτης, παρότι δεν ήταν αδιάλλακτος όπως ο προκάτοχός του, διακατεχόταν από τακτικισμό και την ανάγκη να κερδίσει πόντους στο εσωτερικό.
Όμως και ο Πρόεδρος σε όλη αυτή τη διαδικασία έδειξε πως στόχος δεν ήταν το «ηλεκτροσόκ» στο κυπριακό, αλλά το χειροκρότημα στο στενό του ακροατήριο. Εκείνο που ήθελε να πιστέψει πως ο Νίκος Χριστοδουλίδης ήταν έτοιμος να διαπραγματευτεί σκληρά αλλά κολλούσε αποκλειστικά στην τουρκική αδιαλλαξία. Με διαρροές, τακτικισμούς και υπερβολές.
Το πιο ενδεικτικό παράδειγμα ήταν το ψέμα με τα 19 σημεία. Που ενώ παρουσιαζόταν πως ήταν θετικός ακόμη και ο Γκουτέρες με αυτά, διαπιστώσαμε προχθές μέσω συνέντευξης του Ερχιουρμάν ότι ουδέποτε πήρε 19 σημεία. Και με τον Πρόεδρο να αναγκάζεται να παραδεχθεί πως ήταν προφορικά.
Ο Αντόνιο Γκουτέρες φεύγει από την ηγεσία του ΟΗΕ και μαζί με την αποχώρησή του εμπεδώνεται στη διεθνή κοινότητα η αίσθηση πως ο τακτικισμός έχει επικρατήσει μεταξύ των δύο πλευρών. Δύο ηγέτες που δεν μπορούν να ανοίξουν ένα οδόφραγμα, που δεν μπορούν να συζητήσουν ανθρώπινα σε ένα φεστιβάλ, πόσο έτοιμοι είναι να κάνουν τολμηρά βήματα στα μεγάλα;
Το ζήτημα είναι πως εδώ που έχουν φτάσει τα πράγματα, δεν χωρούν συναντήσεις χωρίς να καταλήγουμε κάπου. Με πονηρούς τακτικισμούς, μπλόφες και επικοινωνιακά πυροτεχνήματα που στόχο έχουν να αποπροσανατολίσουν. Κάποτε θα έρθει ο λογαριασμός. Και προφανώς ήρθε. Με τον Πρόεδρο να χρειάζεται να δώσει εξηγήσεις για αυτή την κατάληξη. Έλεγε με αυτοπεποίθηση τις προάλλες πως στόχος του δεν είναι οι προεδρικές αλλά οι επόμενες γενιές. Και επειδή γνωρίζουμε πολύ καλά πως εδώ και καιρό οργανώνεται για τις προεδρικές καλό είναι να εξηγήσει για ποιο λόγο επί θητείας του φτάσαμε σε αυτό το τέλμα. Γιατί κινδυνεύει πλέον μέσω και όλων αυτών των πονηρών ελιγμών να καταστεί ο πρώτος Πρόεδρος που επί θητείας του, όχι μόνο δεν υπήρξε καμία ουσιαστική διαπραγμάτευση στο κυπριακό. Αλλά που ολοκλήρωσε τον κύκλο του, όπως το γνωρίζαμε.
