ALPHA της Κυριακής
Δεκαεννέα μήνες πριν από τις κάλπες κανείς δεν θεωρείται αδιαφιλονίκητο φαβορί. Το πολιτικό σκηνικό εισέρχεται σε μια μακρά προεκλογική περίοδο.
Οι προεδρικές εκλογές του 2028 μπορεί να απέχουν ακόμη 19 μήνες, όμως όποιος πιστεύει ότι η πολιτική μάχη κομμάτων και προσώπων δεν έχει αρχίσει, απλώς δεν διαβάζει σωστά τα γεγονότα. Οι δημόσιες τοποθετήσεις γίνονται πιο προσεκτικές, οι πολιτικές αποστάσεις μεγαλώνουν και οι επίδοξοι διεκδικητές αρχίζουν να μετρούν δυνάμεις.
Στην πολιτική, οι πραγματικές εκστρατείες δεν ξεκινούν με τις επίσημες ανακοινώσεις των υποψηφίων, αλλά πολύ νωρίτερα. Ξεκινούν όταν αλλάζει η ρητορική των κομμάτων, όταν η αντιπολίτευση γίνεται πιο σκληρή και όταν οι πολιτικοί προτάσσουν αυτά που τους διαφοροποιούν και όχι αυτά με τα οποία συμφωνούν με τους αντιπάλους τους. Ξεκινούν όταν οι δημόσιες εμφανίσεις γίνονται συχνότερες και όταν κάθε πολιτική παρέμβαση έχει προεκλογική ανάγνωση.
Αυτό ακριβώς συμβαίνει σήμερα.
Η Κύπρος εισέρχεται σταδιακά σε μια μακρά προεκλογική περίοδο, όπου κάθε κυβερνητική απόφαση, κάθε αντιπολιτευτική παρέμβαση και κάθε πολιτική συμμαχία θα αξιολογείται μέσα από το πρίσμα του 2028.
Οι Προεδρικές Εκλογές του 2028 δεν θα αποτελέσουν μια συνηθισμένη εκλογική αναμέτρηση. Παρά την πρωτιά που κατέγραψε ο ΔΗΣΥ στις βουλευτικές εκλογές και την άνοδο του ΑΚΕΛ, κανένα κόμμα δεν φαίνεται να διαθέτει αυτή την στιγμή ξεκάθαρο προβάδισμα και σιγουριά ότι θα βρεθεί στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών. Στους κύκλους της Πινδάρου υπάρχει έντονη η ανησυχία ανάπτυξης ενός νέου κύκλου εσωστρέφειας κατά την διαδικασία επιλογής υποψηφίου, ενώ στο ΑΚΕΛ δεν διαφαίνεται ακόμη ξεκάθαρη πλεύση ως προς το προφίλ του υποψηφίου της Αριστεράς για τις Προεδρικές του 2028. Ταυτόχρονα οι παραδοσιακές κομματικές ισορροπίες αμφισβητούνται από νέες πολιτικές κινήσεις και από την αυξανόμενη επιρροή προσώπων πέρα από τα κομματικά στεγανά που παρά το γεγονός ότι δεν κατέγραψαν την επιτυχία των ευρωεκλογών εντούτοις επηρεάζουν μια σημαντική μερίδα του εκλογικού σώματος.
Τα μεγάλα ερωτήματα και οι βασικοί διεκδικητές
Το πρώτο μεγάλο ερώτημα είναι αν ο ίδιος ο Νίκος Χριστοδουλίδης θα επιδιώξει μια δεύτερη θητεία και από ποια κόμματα θα στηρίζεται την ώρα που το ΔΗΚΟ δείχνει να ψάχνει την αφορμή για να κατέβει από το καράβι της συγκυβέρνησης, ενώ ΕΔΕΚ και ΔΗΠΑ έμειναν εκτός βουλής.
Στον χώρο της δεξιάς ερωτηματικό παραμένει ποιο πρόσωπο θα επιλέξει ο ΔΗΣΥ, δεδομένου του ενδιαφέροντος από πλευράς της Προέδρου του κόμματος Αννίτας Δημητρίου, του τέως Προέδρου του ΔΗΣΥ Αβέρωφ Νεοφύτου αλλά και του Γιώργου Παμπορίδη. Ταυτόχρονα μερίδα συναγερμικών γλυκοκοιτάζει τον Λόφο, ενώ μια σημαντική μερίδα βασικών στελεχών του κόμματος επιζητά πάση θυσία συνεργασία με το ΔΗΚΟ. Καθοριστικής σημασίας για τον ΔΗΣΥ είναι η διαδικασία επιλογής υποψηφίου για την κούρσα των προεδρικών να μην επιφέρει νέους τριγμούς εσωτερικά ανάμεσα σε ενδιαφερόμενους για το χρίσμα αλλά και κομματικά στελέχη.
Δεξιότερα, καθοριστική θα είναι και η στάση του ΕΛΑΜ. Θα έχει ή όχι δικό του υποψήφιο στον πρώτο γύρο των προεδρικών;
Ποιον θα στηρίξει το ΑΚΕΛ; Στην Εζεκία Παπαϊωάννου επιδίδονται ήδη σε έναν αγώνα δρόμου ώστε το αργότερο μέχρι τον Μάρτιο του 2027 να έχουν καταλήξει στο όνομα του υποψηφίου με τον οποίο θα διεκδικήσουν την επάνοδο στον Λόφο μετά το 2008. Μπορεί ο Ανδρέας Μαυρογιάννης να δείχνει διαθέσιμος να επαναδιεκδικήσει την Προεδρία με την στήριξη του ΑΚΕΛ, ωστόσο οι συζητήσεις βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο και ουδείς μπορεί να προβλέψει αν θα επαναληφθεί το σενάριο Μαλά με υποψήφιο τον Μαυρογιάννη ή αν ο υποψήφιος θα είναι ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας του κόμματος Στέφανος Στεφάνου ή κάποιο τρίτο πρόσωπο. Σε μια τέτοια περίπτωση δεν μπορεί να αποκλειστεί το όνομα του Δημάρχου Λευκωσίας Χαράλαμπου Προύντζου ή και άλλου προσώπου από τον ιδιωτικό τομέα ως ο «νέος Βασιλείου».
Οι παράγοντες που θα κρίνουν το αποτέλεσμα
Ανάμεσα στους παράγοντες που θα κρίνουν και τις επιλογές των υποψηφίων αλλά και το αποτέλεσμα των επερχόμενων εκλογών δεν θα είναι μόνο τα κόμματα και οι υποψήφιοι. Καθοριστικό ρόλο αναμένεται να παίξουν κυρίως η πορεία του κυπριακού, η οικονομία και το κόστος ζωής, τα θέματα διαφθοράς και η αξιοπιστία των θεσμών καθώς και οι προοπτικές των υποψηφίων να δημιουργήσουν συμμαχίες για τον δεύτερο γύρο.
Καταληκτικά
Σε ένα πολιτικό περιβάλλον όπου κανένας πιθανός υποψήφιος δεν φαίνεται να ξεκινά ως αδιαμφισβήτητο φαβορί, η πορεία προς τις κάλπες θα διαμορφωθεί από τις εξελίξεις των επόμενων 19 μηνών και από την ικανότητα των πολιτικών δυνάμεων να πείσουν ένα ολοένα και πιο απαιτητικό εκλογικό σώμα, που ανανεώνεται συνεχώς και βρίσκεται εκτός του κλοιού που ελέγχουν τα παραδοσιακά κόμματα.