ALPHA της Κυριακής

Ποιος είναι ο Βούλγαρος «διάδοχος» του Βίκτορ Ορμπάν και ποιοι θα τον συνεπικουρούν

Πριν προλάβουν να κοπάσουν οι πανηγυρισμοί στις Βρυξέλλες για την ολοκληρωτική ήττα του Βίκτορ Ορμπάν στην Ουγγαρία από τον επαναπροσεγγιστικό Πέτερ Μάγκιαρ στις 12 Απριλίου, το Κρεμλίνο εξασφάλισε νέο εκφραστή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μία εβδομάδα μετά, στις 19 Απριλίου, το κόμμα της Προοδευτικής Βουλγαρίας του πρώην στρατιωτικού Ρούμεν Ράντεβ με τις φιλορωσικές θέσεις κέρδισε τις γενικές εκλογές με ποσοστό 43,91%. Το ποσοστό του εξασφάλισε αυτοδυναμία, καθώς το κόμμα του κέρδισε 131 έδρες έναντι 109 των υπόλοιπων κομμάτων που εισήλθαν στη Βουλή. Την Παρασκευή, 8 Μαΐου, ο Ράντεβ έδωσε τον όρκο του ως ο νέος Πρωθυπουργός της χώρας και ετοιμάζετε να ηγηθεί της προώθησης της Ρωσικής ατζέντας στην καρδιά της Ευρώπης.

Ποιος είναι ο νέος Βούλγαρος Πρωθυπουργός

Ο Ρούμεν Ράντεβ διετέλεσε στρατιωτικός καριέρας, ως πιλότος μαχητικών αεροσκαφών και αργότερα ως αρχηγός της βουλγαρικής πολεμικής αεροπορίας. Το 2016 αποχώρησε από τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας, καθώς εκλέγηκε Προέδρος της Βουλγαρίας. Πόστο το οποίο ανέλαβε το 2017 και στο οποίο παρέμεινε μέχρι και τον περασμένο Ιανουάριο. Υπήρξε μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος Βουλγαρίας από το 1980 μέχρι και το 1990. Στο παρελθόν δήλωσε ότι εντάχθηκε στο κόμμα για να έχει την ευκαιρία να πετάξει με υπερηχητικό τζετ, και αποχώρησε από το κόμμα όταν ψηφίστηκε νόμος που απαγόρευε σε μέλη ενόπλων δυνάμεων να συμμετέχουν σε πολιτικά κόμματα. Αργότερα, θα δήλωνε ότι δεν μετάνιωσε για την πολιτική του πορεία στο Κομμουνιστικό Κόμμα, ενώ μέχρι και τη φετινή ίδρυση του δικού του κόμματος, υπήρξε ανεξάρτητος.

Ο Ράντεβ κατάφερε να κτίσει την εικόνα του αδιάφθορου, προβαίνοντας συχνά σε δημόσιες παρεμβάσεις κατά τις οποίες επέκρινε την κυβερνητική διαφθορά. Κατά την Προεδρία του, μπλόκαρε με βέτο 19 κυβερνητικές πρωτοβουλίες της κυβέρνηση τους Μπόικο Μπορίσοβ, για τον οποίο συχνά δήλωνε ότι επέτρεπε τη διαφθορά μέσω της αλόγιστης διακυβέρνησής του. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι έχτισε την καμπάνια του γύρω από υποσχέσεις σύγκρουσης με το παλιό κατεστημένο, τις πελατειακές σχέσεις και τους ολιγάρχες.

Οι Βούλγαροι ψηφοφόροι πείσθηκαν από τον Ράντεβ, σε μια σειρά από άξονες. Πέραν από τη στάση του έναντι της διαφθοράς, η για τριάντα χρόνια πολιτική αστάθεια στο εσωτερικό της χώρας με τις συχνές εκλογικές διαδικασίες, κούρασαν του βουλγαρικό λαό, κάτι που εξηγεί τη μεγάλη νίκη του Ράντεβ, λαμβάνοντας την πιο ξεκάθαρη εντολή εδώ και τρεις δεκαετίες. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι αυτές ήταν οι όγδοες εκλογές στη χώρα σε μόλις πέντε χρόνια. Η πειστικότητα των επιχειρημάτων του, ενισχύθηκε από την πεποίθηση μεγάλου μέρους της κοινωνίας ότι πρόκειται για έναν πρώην στρατηγό και πρόεδρο που εξέπεμπε σοβαρότητα, είχε εμπειρία στην κρατική μηχανή και ήταν άφθαρτος από κομματικές τριβές. Άλλωστε, ο Ρούμεν Ράντεβ, κατάφερε να αντλήσει ψήφους από εθνικιστές, κεντρώους που ήθελαν σταθερότητα, αριστερούς με κοινωνικές ανησυχίες, και όχι μόνο.

Υπέρ της προσέγγισης με τη Ρωσία

Ανάμεσα στις κοινωνικές ομάδες από τις οποίες άντλησε ψήφους, είναι και πολίτες που ήθελαν λιγότερη εμπλοκή στον Ουκρανικό πόλεμο, με φόντο μια σειρά από θέσεις που βολεύουν τη Μόσχα. Θεμέλιο αυτής της τάσης, υπήρξε μία φράση που Ράντεβ χρησιμοποίησε στην τοποθέτηση με την οποία εγκαινίασε την προεκλογική του εκστρατεία: «ξεκινούμε την πιο σημαντική μάχη της ζωής μας, τη μάχη για τη Βουλγαρία». Το αφήγημα του Ράντεβ εστιάζει στην ανάγκη η κυβέρνηση της χώρας να δώσει προτεραιότητα σε πολιτικές που στοχεύουν στο συμφέρον της χώρας όπως για παράδειγμα την πιο συμφέρουσα οικονομικά επαναστροφή στα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.

Από το 2022, τάχθηκε και δήλωσε επανειλημμένα την αντίθεσή του στην αποστολή όπλων στην Ουκρανία, υποστηρίζοντας ότι παρατείνουν ένα πόλεμο ο οποίος δεν πρόκειται να κερδηθεί και υπογραμμίζοντας συχνά ότι η Ουκρανία είναι καταδικασμένη. Θέση που εξέφραζε σταθερά και ο Βίκτορ Όρμπαν, εξου και η ανησυχία των Βρυξελλών για την εκλογή Ράντεβ. Είναι παράλληλα επικριτικός έναντι των κυρώσεων κατά της Μόσχας, δηλώνοντας δημόσια τη θέση του υπέρ του διαλόγου με το Κρεμλίνο και την ανάγκη για εξεύρεσης διπλωματικής λύσης με τη Ρωσία για το ουκρανικό.

Οι ανησυχίες των Βρυξελλών δεν είναι αβάσιμες, δεδομένου ότι ο Ράντεβ δεν κρύβει τις προθέσεις του για ενδεχόμενη συνεννόηση με τη Μόσχα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το οποίο υποδείχθηκε από ξένα μέσα είναι και η τελευταία του προεκλογική εκδήλωση κατά την οποία παρουσίασε σε γιγαντοοθόνη φωτογραφίες από συναντήσεις του με ξένους ηγέτες, περιλαμβανομένων και αυτών με τον Βλάντιμιρ Πούτιν. Ειδικοί σημειώνουν δε, ότι οι ανησυχίες των Βρυξελλών είναι πραγματικές. Παρά το ότι ο Ράντεβ έχει εκπαιδευτεί σε ουκ ολίγα μαχητικά αεροσκάφη στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, άξιο αναφοράς είναι το γεγονός ότι όταν επί Προεδρίας του το 2024 η σύνοδος κορυφής του ΝΑΤΟ διεξήχθη στην πρωτεύουσα της χώρας του, ο Ράντεβ επέλεξε να απέχει, προτιμώντας κατά τη διάρκεια της συνόδου να συναντηθεί με τον Βίκτορ Ορμπάν.

Οι συν αυτώ

Το φιλορωσικό μπλοκ των τελευταίων ετών γεωγραφικά ομιλούντες εντοπίζεται στην κεντρική Ευρώπη. Ο Ράντεβ, ο οποίος έχει ήδη χαρακτηριστεί ως ο «νέος Όρμπαν» στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής σκηνής, δεν θα είναι μόνος. Θα συνεπικουρείται από τους συμμάχους του τέως Πρωθυπουργού της Ουγγαρίας: τον Πρωθυπουργό της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο, και τον Πρωθυπουργό της Τσεχίας, Αντρέι Μπαμπις. Ο Φίτσο είχε απειλήσει με βέτο τη βοήθεια ύψους 90 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία, ενώ είναι ο μοναδικός ευρωπαίος ηγέτης που βρέθηκε αυτή τη βδομάδα στη Μόσχα για τις εκδηλώσεις μνήμης για τη νίκη κατά της Ναζιστικής Γερμανίας κατά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο δε Μπαμπίς, που εκλέγηκε τον περασμένο Δεκέμβριο, ήταν αυτός που μαζί με τον Φίτσο και τον Ορμπάν αποτέλεσαν τη συγχορδία των απειλών κατά της αποστολής βοήθειας στην Ουκρανία.

Παρά τη φιλορωσική τους στάση, τόσο ο Φίτσο όσο και ο Μπαμπίς έμειναν στις απειλές σε ό,τι αφορά την άσκηση βέτο για το πακέτο των 90 δισεκατομμυρίων ευρώ για την Ουκρανία. Ο Ορμπάν αποτέλεσε τον μοναδικό ηγέτη που μπλόκαρε τη βοήθεια επί του πρακτέου, με τους συμμάχους του να μένουν στα λόγια. Δεν είναι εξάλλου τυχαίο το ότι τις αμέσως επόμενες μέρες της αλλαγής κυβέρνησης στην Ουγγαρία το πακέτο πήρε το δρόμο του για το Κίεβο, με αφετηρία μάλιστα το άτυπο Συμβούλιο που πραγματοποιήθηκε στην Κύπρο. Αναπόφευκτα προκαλεί ενδιαφέρον η στάση που θα τηρήσει ο νέος ηγέτης της Βουλγαρίας, εάν θα λειτουργήσει ως συνεχιστής της γραμμής Ορμπάν ή αν θα παρουσιαστεί πιο διαλλακτικός και συνεργάσιμος με τις Βρυξέλλες.