ALPHA της Κυριακής

Μια σειρά παρεμβάσεων από το EIMF σε συνεργασία με τον Alpha της Κυριακής

Η εταιρική διακυβέρνηση βρίσκεται τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο των συζητήσεων γύρω από τη βιωσιμότητα, τη διαφάνεια και την ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων. Παρά την αυξανόμενη σημασία της, μέχρι σήμερα δεν υπήρχε στην Κύπρο μια συστηματική έρευνα που να καταγράφει τις απόψεις των ίδιων των μελών διοικητικών συμβουλίων για τις προκλήσεις, τις προτεραιότητες και τις ανάγκες που διαμορφώνονται στο σύγχρονο επιχειρηματικό περιβάλλον.

Με στόχο να καλύψει αυτό το κενό, το Κέντρο Καλής Διακυβέρνησης (Centre of Good Governance) του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου Διοίκησης και Χρηματοοικονομικής (EIMF), με την υποστήριξη του Chartered Governance Institute UK & Ireland, πραγματοποίησε την πρώτη ετήσια έρευνα Annual Corporate Directors Survey, στην οποία συμμετείχαν 63 μέλη διοικητικών συμβουλίων οργανισμών του χρηματοοικονομικού τομέα της Κύπρου. Η πρωτοβουλία φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν ετήσιο δείκτη αποτύπωσης της εταιρικής διακυβέρνησης στην Κύπρο, δημιουργώντας μια διαχρονική βάση δεδομένων για τις εξελίξεις, τις προτεραιότητες και τις προκλήσεις των διοικητικών συμβουλίων. Τα πλήρη αποτελέσματα της πρώτης έρευνας θα παρουσιαστούν και θα συζητηθούν στο ετήσιο συνέδριο του Κέντρου Καλής Διακυβέρνησης του EIMF, το οποίο θα πραγματοποιηθεί τον προσεχή Σεπτέμβριο.

Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα της πρώτης έρευνας είναι ότι η μεγαλύτερη πρόκληση για τα διοικητικά συμβούλια δεν φαίνεται πλέον να είναι η κανονιστική συμμόρφωση. Αντίθετα, σχεδόν έξι στους δέκα συμμετέχοντες ανέδειξαν ως σημαντικότερη δυσκολία την ανάγκη προσαρμογής στον ταχύτατο ρυθμό των τεχνολογικών εξελίξεων, ενώ αμέσως μετά ακολουθεί η διαχείριση του ολοένα πιο σύνθετου κανονιστικού περιβάλλοντος.

Το εύρημα αυτό είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον, καθώς αντικατοπτρίζει μια ουσιαστική μεταβολή στον ρόλο των διοικητικών συμβουλίων. Για πολλά χρόνια, η συζήτηση γύρω από την εταιρική διακυβέρνηση επικεντρωνόταν κυρίως στη συμμόρφωση με το κανονιστικό πλαίσιο, στους εσωτερικούς ελέγχους και στη διαχείριση των κανονιστικών κινδύνων. Σήμερα, όμως, οι επιχειρήσεις καλούνται να λαμβάνουν στρατηγικές αποφάσεις σε ένα περιβάλλον που μεταβάλλεται με πρωτοφανή ταχύτητα λόγω της τεχνητής νοημοσύνης, του ψηφιακού μετασχηματισμού, της κυβερνοασφάλειας και της συνεχούς τεχνολογικής καινοτομίας. Ως αποτέλεσμα, μεταβάλλεται και ο ρόλος του ίδιου του διοικητικού συμβουλίου, το οποίο καλείται να επιβλέπει όχι μόνο τη συμμόρφωση, αλλά και τη στρατηγική προσαρμογή του οργανισμού στις νέες τεχνολογικές πραγματικότητες.

Η συγκεκριμένη έρευνα αποκτά ιδιαίτερη σημασία ακριβώς επειδή δημιουργεί, για πρώτη φορά στην Κύπρο, μια βάση δεδομένων που θα επιτρέπει την παρακολούθηση της εξέλιξης της εταιρικής διακυβέρνησης μέσα στον χρόνο. Τα ευρήματα της πρώτης έκδοσης αποτελούν μόνο την αφετηρία ενός αναγκαίου διαλόγου για τον τρόπο με τον οποίο μεταβάλλεται ο ρόλος των διοικητικών συμβουλίων και για τις δεξιότητες που απαιτούνται ώστε να ανταποκριθούν αποτελεσματικά στις νέες συνθήκες.

Η τεχνολογική πρόκληση, ωστόσο, δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά μέσα από το πρίσμα των κινδύνων. Οι ίδιες τεχνολογίες που μετασχηματίζουν τις επιχειρήσεις μπορούν να λειτουργήσουν και ως ισχυρά εργαλεία ενίσχυσης της διακυβέρνησης. Η αξιοποίηση δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, η ψηφιοποίηση διαδικασιών, η χρήση τεχνητής νοημοσύνης και η ανάπτυξη προηγμένων συστημάτων πληροφόρησης μπορούν να ενισχύσουν σημαντικά τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την ποιότητα της λήψης αποφάσεων.

Η πρόκληση αυτή δεν αφορά μόνο τις επιχειρήσεις. Αφορά εξίσου τον δημόσιο τομέα, ο οποίος καλείται να αξιοποιήσει την τεχνολογία όχι μόνο για να γίνει πιο αποτελεσματικός, αλλά και για να καταστεί περισσότερο διαφανής, ανοικτός και υπόλογος απέναντι στους πολίτες.

Το πρώτο μήνυμα της έρευνας είναι, επομένως, σαφές: η εταιρική διακυβέρνηση της επόμενης δεκαετίας θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό από την ικανότητα των διοικητικών συμβουλίων να κατανοούν, να αξιοποιούν και να διαχειρίζονται υπεύθυνα την τεχνολογική αλλαγή.

Δρ Δέσποινα Χριστοφή (Επίκουρη Καθηγήτρια Ρυθμιστικής Συμμόρφωσης και Νομικής)