ALPHA της Κυριακής

Καθηγητές και φοιτητές μιλούν για τα όρια, τις προκλήσεις και τις ευκαιρίες της τεχνητής νοημοσύνης

Βρισκόμαστε σε μια εποχή όπου η τεχνολογία τρέχει με γοργούς ρυθμούς. Στο πλαίσιο αυτής της εξέλιξης βρίσκονται και τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης τα οποία δεν λείπουν και από τα πανεπιστήμια. Πολλοί είναι οι φοιτητές οι οποίοι χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη, άλλοτε με εποικοδομητικό τρόπο και άλλοτε με «βλαβερό» τρόπο. Οι καθηγητές Παναγιώτης Σταυρινίδης και Γιάννος Κατσουρίδης εξηγούν στον «Alpha της Κυριακής» σε πιο σημείο είναι επιτρεπτή η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στα πανεπιστήμια και που μπαίνει η «κόκκινη» γραμμή.

Το AI στη ζωή των φοιτητών

Η Άννα, φοιτήτρια προδημοτικής εκπαίδευσης δήλωσε στον «Alpha της Κυριακής» πως χρησιμοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη κυρίως για να γίνεται πιο κατανοητό το διάβασμα. Ανέφερε μεταξύ άλλων ότι το AI λειτουργεί για την ίδια ως βοηθητικό εργαλείο στις εργασίες του πανεπιστημίου, προκειμένου να παίρνει ιδέες και να οργανώνεται πιο εύκολα. Κατά την ίδια, υπάρχουν δύο είδη φοιτητών. Αυτοί που χρησιμοποιούν το AI ως βοηθητικό εργαλείο και αυτοί που το χρησιμοποιούν εξ ολοκλήρου για υλοποίηση των εργασιών τους. «Θεωρώ ότι πολλοί φοιτητές χρησιμοποιούν το AI ως βοήθημα μάθησης, ενώ κάποιοι άλλοι το χρησιμοποιούν για να ολοκληρώνουν πιο εύκολα τις εργασίες τους. Εγώ προσωπικά παίρνω βοήθεια από την τεχνητή νοημοσύνη, όμως φιλτράρω αρχικά τα αποτελέσματα και με τη δική μου κριτική σκέψη διαμορφώνω το τελικό αποτέλεσμα» αναφέρει.

Η Παρασκευή, φοιτήτρια κοινωνικής εργασίας δήλωσε ότι χρησιμοποιεί το AI κατά την εξεταστική περίοδο. Πιο συγκεκριμένα το χρησιμοποιεί για εξάσκηση στην εξεταστέα ύλη μέσω της δημιουργίας κουίζ για να γίνεται πιο εύκολο το διάβασμα αλλά και για την άντληση ιδεών για διεκπεραίωση εργασιών. Όπως υποστηρίζει η ίδια, «οι περισσότεροι φοιτητές χρησιμοποιούν το AI κυρίως για να ολοκληρώσουν εύκολα τις εργασίες και τα καθήκοντα τους».

Την ίδια άποψη έχει και η Γαβριέλλα, φοιτήτρια αγωγής φροντίδας στην πρώιμη παιδική ηλικία όπου σύμφωνα με τις δηλώσεις της αρκετοί φοιτητές βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη για να ολοκληρώσουν με ευκολία τις εργασίες τους. Ο τρόπος με τον οποίο αξιοποιεί η ίδια το AI, είναι για να λύσει τυχόν απορίες που δημιουργούνται πριν ή μετά τις διαλέξεις των μαθημάτων.

Η Μαρία, φοιτήτρια ψυχολογίας κάνει χρήση της τεχνητής νοημοσύνης για να βρει πηγές, ελέγχοντας ωστόσο την αξιοπιστία των πληροφοριών, για καλύτερη κατανόηση των διαλέξεων και για να βελτιώσει το λεξιλόγιο στις εργασίες της. Κατά την ίδια, «πολλοί φοιτητές που χρησιμοποιούν το AI για διόρθωση εργασιών, βελτιώνοντας την σύνταξη και το λεξιλόγιο. Άλλοι το χρησιμοποιούν για την καλύτερη κατανόηση των διαλέξεων. Υπάρχουν όμως και φοιτητές που χρησιμοποιούν το AI για να τους φτιάξει τις εργασίες, να τους απαντήσει ερωτήσεις σε εξετάσεις κλπ.».

Οι καθηγητές μπροστά στην πρόκληση του AI

Μιλώντας στον «Alpha της Κυριακής» ο Καθηγητής Ψυχολογίας και Διευθυντής του ΚΕ.ΔΙ.ΜΑ. στο Πανεπιστήμιο Κύπρου Παναγιώτης Σταυρινίδης δήλωσε ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης χρησιμοποιούνται από τους φοιτητές σε κάποια επίπεδα με θεμιτό και καλοπροαίρετο και με μαθησιακά χρήσιμο τρόπο και σε άλλα επίπεδα αντικαθιστούν την μάθηση ούτως ώστε να αποφύγουν τον κόπο μιας εργασίας και καταλήγουν να παραδίδουν τις ακαδημαϊκές τους υποχρεώσεις, μηχανιστικά χωρίς ωστόσο να έχουν συμβάλει ενεργά στο να δημιουργήσουν ένα ακαδημαϊκό αποτέλεσμα.

Υπογράμμισε πως κάποιοι άνθρωποι έχουν την πεποίθηση ότι μπορούν να κάνουν τα πάντα αντικαθιστώντας το ανθρώπινο μυαλό με την μηχανή, ωστόσο ο ίδιος ανέφερε ότι αυτό δεν συμβαίνει. «Ούτε τα εργαλεία το κάνουν αυτό αλλά ούτε ξέρουν και οι ίδιοι πως να υποκαταστήσουν στον βαθμό που μπορούν την ανθρώπινη νόηση» υπογραμμίζει. Από την άλλη υπάρχει η πεποίθηση ότι υπάρχει η ανάγκη για να αποτρέψουμε εντελώς τη χρήση των νέων τεχνολογιών στην ακαδημαϊκή μάθηση.

Εξήγησε ότι στόχος των πανεπιστημίων δεν είναι να δημιουργήσουν ένα τοίχος ενάντια στη νέα τεχνολογία, αλλά να την εισαγάγουν με τρόπο που να είναι επωφελής και για τον ερευνητή ακαδημαϊκό και στους σπουδαστές, ωστόσο όχι αντικαθιστώντας τον πνευματικό κόπο.

Σύμφωνα με τον κ. Σταυρινίδη, στο Πανεπιστήμιο Κύπρου υπάρχει πολιτική χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης η οποία είναι δημοσιευμένη και κατά τον ίδιο έχουν ενημερωθεί τόσο το ακαδημαϊκό προσωπικό όσο και οι φοιτητές για τα όρια χρήσης της στην πανεπιστημιακή καθημερινότητα και κυρίως στα ζητήματα δεοντολογικής χρήσης.

Μερικά παραδείγματα όπου οι φοιτητές μπορούν να χρησιμοποιήσουν το AI με ωφέλιμο τρόπο στα δεοντολογικά πλαίσια ενός πανεπιστημίου, είναι το να παίρνουν καλύτερες σημειώσεις κατά τη διάρκεια των διαλέξεων. Μπορεί να το χρησιμοποιήσει έτσι ώστε να απαντήσει τις απορίες που προκύπτουν κατά την διάρκεια του μαθήματος αλλά και μετά. Μπορεί επίσης να δημιουργήσει ένα σκελετό εργασίας και να τον μοιραστεί με τον καθηγητή του έτσι ώστε να πάρει ανατροφοδότηση και να «χτίσει πάνω σε αυτό».

Πρόσθεσε επίσης ότι υπάρχουν τρόποι με τον οποίο μπορούν οι Ακαδημαϊκοί μπορούν να εντοπίσουν τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης στις εργασίες που παραδίδουν οι φοιτητές.

Καταληκτικά ο ίδιος τόνισε πως «δεν θέλω περάσουμε στους φοιτητές ότι είμαστε φοβικοί. Αυτά τα εργαλεία δεν έχουν έρθει για να φύγουν, θα είναι εδώ και θα συνοδεύουν τις κοινωνίες από τώρα και στο εξής. Το μόνο πράγμα που μπορούμε να κάνουμε για να βοηθήσουμε τους νέους ανθρώπους είναι να βρούμε εκείνους τους μηχανισμούς που θα επιτρέψουν στους χρήστες τεχνητής νοημοσύνης να επιλύσουν καινούργια προβλήματα, σε συνδυασμό με τη δικιά τους ανθρώπινη σκέψη».

Σε δηλώσεις του στον «Alpha της Κυριακής» ο Αν. Καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας Γιάννος κατσουρίδης ανέφερε ότι, το AI είναι ένα εργαλείο το οποίο έχει μπει για τα καλά στις ζωές όλων μας. Το ζήτημα κατά τον ίδιο εναπόκειται στο πως θα το χρησιμοποιήσουν οι φοιτητές. Όπως ανέφερε, πολλές ήταν οι φορές όπου καθηγητές ήρθαν αντιμέτωποι με εξ’ολοκλήρου φτιαγμένες από το AI εργασίες.

Επισήμανε πως δεν είναι κακό να χρησιμοποιείς εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, ωστόσο χρειάζεται να γίνεται με τον σωστό τρόπο. Για παράδειγμα για στυλιστικές αλλαγές, για να σε βοηθήσει να γράψεις κάτι στο οποίο έχεις γνώση του πεδίου, «είναι κατανοητό ως ένα βαθμό».

Εξήγησε ότι το μεγάλο πρόβλημα βρίσκεται στο γεγονός ότι, οι φοιτητές με την αλόγιστη χρήση του AI δεν αποκτούν γνώση. Ιδιαίτερα στους κλάδους των κοινωνικών επιστημών, χρειάζεται η γνώση ορισμένων θεωριών οι οποίες βοηθούν στην εκτέλεση αναλύσεων. «Είναι ένα πράγμα να έχεις διαβάσει τα κείμενα και να τα επικαλείσαι διότι θα σε βοηθήσει να κερδίσεις χρόνο και είναι άλλο πράγμα να μην έχεις καθόλου γνώση των κειμένων».

Το φαινόμενο αυτό, σύμφωνα με τον κ. Κατσουρίδη φανερώνεται σε ορισμένες περιπτώσεις και στις τελικές εξετάσεις.

Αναφορικά με τον τρόπο αντιμετώπισης των καθηγητών, ο ίδιος μιλώντας για την σχολή του ανέφερε πως άρχισαν να προσεγγίζουν και να προσαρμόζουν τις εργασίες που αναθέτουν, με τρόπο που η χρήση να μην είναι προβληματική. Πιο συγκεκριμένα, ζητούν από τους φοιτητές να εξηγήσουν τα βήματα που έκαναν στη χρήση του AI και τι είδους οδηγίες έχουν δώσει. Μπορεί επίσης οι καθηγητές να ζητούν από τους φοιτητές μία ερευνητική πρόταση, την οποία θα πρέπει να την παρουσιάσουν προφορικά ούτως ώστε να μπορούν να κάνουν συγκεκριμένες ερωτήσεις στους φοιτητές.

Υπογράμμισε ότι «δεν είμαστε αρνητικοί στη χρήση του εργαλείου, θα έλεγα μάλλον το αντίθετο. Προσπαθούμε να βρούμε τους καλύτερους τρόπους με τους οποίους θα ενσωματώσουμε το AI μέσα στην διδασκαλία και στον τρόπο μάθησης».