Μια πρωτότυπη έρευνα διενήργησε, στο πλαίσιο της μεταπτυχιακής του διατριβής στο Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Κύπρου, ο ερευνητής του Τμήματος Διαχέρισης και Προστασίας Περιβάλλοντος Μιχάλης Ζαχαρίας.
Χρησιμοποιώντας κολάρα GPS, κατέγραψε τις μετακινήσεις και τη συμπεριφορά αδέσποτων γάτων και εκπόνησε την πρώτη μελέτη που εξετάζει τη δραστηριότητα των αδέσποτων γατών στην Κύπρο, ένα θέμα που, ιδιαίτερα στη Μεσόγειο, δεν έχει μελετηθεί εκτενώς μέχρι σήμερα. Η μελέτη αυτή μάλιστα, δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο επιστημονικό περιοδικό Animals.
Τι περιλαμβάνει η μελέτη
Οι οικόσιτες γάτες εκτιμώνται ιδιαίτερα ως ζώα συντροφιάς. Παρά ταύτα, όταν τους επιτρέπεται να περιφέρονται ελεύθερα σε εξωτερικούς χώρους, η φυσική κυνηγετική τους συμπεριφορά μπορεί να απειλήσει σημαντικά την άγρια ζωή, βλάπτοντας τα ιθαγενή είδη, ιδιαίτερα στα νησιωτικά οικοσυστήματα. Παρά την ανησυχία αυτή, σχετικά λίγες μελέτες έχουν εξετάσει τη χωρική δραστηριότητα των γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα στην περιοχή της Μεσογείου. Αυτή η μελέτη διερευνά το πρότυπο κίνησης 15 γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα στην Κύπρο χρησιμοποιώντας κολάρα εντοπισμού GPS για να εξετάσει πώς διαφορετικοί παράγοντες επηρεάζουν τις κινήσεις τους. Οι γάτες παρακολουθήθηκαν για μέσο όρο 5,6 ημερών σε μια ποικιλία οικοτόπων, συμπεριλαμβανομένων δασών, γεωργικών εκτάσεων, θαμνωδών εκτάσεων και προαστιακών περιοχών. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι γάτες ταξίδευαν κατά μέσο όρο 1,002 χλμ. την ημέρα και είχαν μετρήσιμες εμβέλειες κατοικίας (KDE 95% = 36.088 m2). Τα επίπεδα δραστηριότητας κορυφώθηκαν κατά τη διάρκεια του απογεύματος. Παράγοντες όπως το φύλο, η διαθεσιμότητα καταφυγίου και ο τύπος κάλυψης γης επηρέασαν σημαντικά το μέγεθος της εμβέλειας κατοικίας και τα πρότυπα κίνησης. Αν και το μέγεθος του δείγματος ήταν περιορισμένο, τα ευρήματα παρέχουν ποσοτικά στοιχεία για το πώς οι περιβαλλοντικοί και οι ανθρωπογενείς παράγοντες διαμορφώνουν τη συμπεριφορά των γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα, συμβάλλοντας στη βελτίωση των στρατηγικών διατήρησης της άγριας ζωής και διαχείρισης των γατών.
Τα κυριότερα συμπεράσματα
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Παρά το σχετικά μικρό μέγεθος δείγματος αυτής της μελέτης (15 άτομα) και τους περιορισμούς της σύντομης διάρκειας παρακολούθησης, η παρούσα μελέτη παρέχει νέες γνώσεις σχετικά με την χωρική οικολογία των γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα στην Κύπρο. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι οι γάτες στο νησί εμφανίζουν σχετικά μεγάλες περιοχές διαβίωσης και υψηλή κινητικότητα σε σύγκριση με παρόμοιες μελέτες. Αυτά τα πρότυπα φαίνεται να επηρεάζονται από το νησιωτικό πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένης της απουσίας μεγάλων αρπακτικών, του οικολογικού ρόλου των γατών ως κορυφαίων αρπακτικών και της ευρείας διαθεσιμότητας πόρων που παρέχονται από τον άνθρωπο, όπως σταθμοί σίτισης, καταφύγια και απόβλητα τροφίμων. Το φύλο, ο τύπος οικοτόπου και η διαθεσιμότητα πόρων ήταν όλοι σημαντικοί παράγοντες που διαμόρφωσαν τη συμπεριφορά μετακίνησης και το μέγεθος της περιοχής διαβίωσης. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν επίσης σαφή χωρικά και χρονικά πρότυπα δραστηριότητας. Οι αρσενικές γάτες ταξίδευαν μακρύτερα και κατείχαν μεγαλύτερες περιοχές διαβίωσης από τις θηλυκές, πιθανώς λόγω αναπαραγωγικών στρατηγικών. Οι γάτες ήταν πιο δραστήριες κατά τις περιόδους νωρίς το πρωί και αργά το απόγευμα, οι οποίες συμπίπτουν με μειωμένη ανθρώπινη όχληση και αυξημένη δραστηριότητα θηραμάτων. Επιπλέον, οι γάτες σε αγροτικά και δασικά περιβάλλοντα χρησιμοποιούσαν μεγαλύτερες περιοχές από εκείνες σε αστικά περιβάλλοντα, ενώ τα χαρακτηριστικά του φυσικού τοπίου, όπως οι διάδρομοι βλάστησης και τα μονοπάτια, φάνηκαν να διευκολύνουν την κίνηση. Συνολικά, η παρούσα μελέτη συνεισφέρει εμπειρικά στοιχεία σχετικά με τη συμπεριφορά των γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα σε ένα οικοσύστημα νησιών της Μεσογείου. Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι περιβαλλοντικοί και οι ανθρωπογενείς παράγοντες επηρεάζουν την κίνηση των γατών είναι σημαντική για τη βελτίωση των στρατηγικών παρακολούθησης και την ενημέρωση των μελλοντικών προσπαθειών διατήρησης της άγριας ζωής και διαχείρισης των γατών που κυκλοφορούν ελεύθερα στην Κύπρο και σε παρόμοια νησιωτικά συστήματα.
Δείτε τα όσα ανέφερε ο κύριος Ζαχαρίας στην εκπομπή Alpha Ενημέρωση:
