Άρχισαν να ξυπνούν σιγά σιγά τα φίδια, με το πρώτο περιστατικό δαγκώματος από οχιά να καταγράφεται πριν από λίγες ημέρες, με ηλικιωμένο να οδηγείται στο νοσοκομείο.
Μιλώντας στην εκπομπή Alpha Ενημέρωση ο Χάρης Νικολάου, λειτουργός Βιοποικιλότητας του Τμήματος Δασών, τόνισε πως τα ερπετά έχουν ξυπνήσει εδώ και 1-2 εβδομάδες, καλώντας στους πολίτες να είναι προσεκτικοί.
Ο κ. Νικολάου υπογραμμίζει πως από τα οκτώ είδη φιδιών που υπάρχουν στην Κύπρο μόνο η οχιά/φίνα είναι επικίνδυνη για τον άνθρωπο, ενώ παρέχει συμβουλές πως μπορούμε να κάνουμε «αφιλόξενη» την αυλή μας για την εμφάνιση φιδιών, τι πρέπει να προσέχουμε κατά τις εξορμήσεις μας στην φύση αλλά και τι πρέπει να κάνουμε σε περίπτωση που μας δαγκώσει φίδι.
«Εμείς πάμε στο σπίτι τους, δεν έρχονται αυτά σε εμάς».
Τα φίδια πιθανόν να κάνουν την εμφάνιση τους και σε αυλές σπιτιών. Όπως εξήγησε ο κ. Νικολάου, αν μια αυλή έχει σκουπίδια, χόρτα ή στοίβες από ξύλα, τα φίδια πιθανόν να βρουν εκεί καταφύγιο είτε για να φάνε είτε για να πιούνε νερό.
Αναφέρθηκε επίσης στην ατομική ευθύνη του καθενός, να καθαρίζει τον χώρο του. «Αν είναι αφιλόξενη η αυλή», δηλαδή αν δεν υπάρχουν χόρτα ή σκουπίδια, δεν θα προσεγγιστεί από ερπετά.
Προληπτικά μέτρα
Κατά τις εξορμήσεις στην φύση, υπάρχουν κάποια προληπτικά μέτρα που συνιστάται να ακολουθήσουν οι πολίτες:
- Να φοράμε ψηλά παπούτσια, στο ύψος του άρβυλου
- Να φοράμε μακρύ παντελόνι
- Να κινούμαστε σε καθαρά μονοπάτια και να αποφεύγουμε να βρισκόμαστε σε πρόσβαση που δεν υπάρχει καθαρό οπτικό πεδίο
Κατά μέσο όρο την τελευταία δεκαετία παρατηρούνται 2-3 δηλητηριώδη δαγκώματα ανά έτος σύμφωνα με τον κ. Νικολάου, με την οχιά να είναι το μοναδικό φίδι που είναι επικίνδυνο για τον άνθρωπο, το οποίο όπως επεσήμανε ο ειδικός «και αυτό δεν θα δαγκώσει αν δεν προκληθεί».
Σε περίπτωση που πολίτης δεχθεί δάγκωμα από οχιά, θα πρέπει άμεσα να μεταβεί στο νοσοκομείο, ώστε να του παρασχεθεί ο αντιοφικός ορός, τον οποίο διαθέτουν όλα τα νοσοκομεία.
Ενώ ο κ. Νικολάου, υπογράμμισε πως τα «γιατροσόφια» που χρησιμοοπιούνταν παλαιότερα είναι «όλα ξεπερασμένα».
Τα τρια δηλητηριώδη φίδια στην Κύπρο
Στην Κύπρο συναντούμε οκτώ είδη φιδιών. Από αυτά, παρόλο που τα τρία φέρουν δηλητήριο, μόνο το ένα είδος θεωρείται επικίνδυνο για τον άνθρωπο. Τα υπόλοιπα είδη φιδιών είναι εντελώς ακίνδυνα για τον άνθρωπο.
Malpolon insignitus / Σαΐτα (Geoffroy in Savigny, 1827)
Πρόκειται για μεγάλο και αρκετά δυνατό φίδι, του οποίου το μήκος μπορεί να φτάσει τα δύο μέτρα.
Τα νεαρά έχουν καφέ χρώμα σώματος με πολλές διακεκομμένες λευκές ή κίτρινες γραμμώσεις ενώ τα ενήλικα διαθέτουν ομοιόχρωμο γκρίζο προς ελαιοπράσινο χρώμα. Το πιγούνι φέρει λευκά στίγματα και η κοιλιά συνήθως έχει κίτρινο χρωματισμό.
Μπορεί να εντοπιστεί από ζεστά, ξηρά ενδιαιτήματα με πετρώδη εδάφη, μέχρι καλλιεργήσιμες εκτάσεις ή και σε δάση και περιοχές με πολλούς θάμνους.
Φέρει δηλητήριο στα πίσω δόντια, ωστόσο είναι ακίνδυνο για τον άνθρωπο.
Malpolon insignitus
Telescopus fallax / Ξυλόδροπης (Fleischmann, 1831)
Είναι λεπτό και μικρό φίδι, με μήκος που δεν ξεπερνά το ένα μέτρο. Διαθέτει σώμα γκρίζου-μπεζ χρώματος με σκούρες καφέ μπάρες τοποθετημένες κατ’ εναλλαγή στο πάνω μέρος της πλάτης του. Όταν ενοχληθεί κουλουριάζεται, συρίζει δυνατά και προσπαθεί να δαγκώσει. Τα μάτια του έχουν μια κάθετη κόρη η οποία διαστέλλεται το βράδυ για να διευκολύνει τη νυχτερινή όραση του.
Εντοπίζεται σε ζεστά, ξηρά πετρώδη εδάφη καθώς και σε χαλάσματα παλιών σπιτιών. Δραστηριοποιείται κυρίως νωρίς το πρωί, αργά το απόγευμα και το βράδυ.
Φέρει δηλητήριο στα πίσω δόντια, ωστόσο είναι ακίνδυνο για τον άνθρωπο.
Telescopus fallax
Macrovipera lebetina / Φίνα (Linnaeus, 1758)
Είναι η γνωστή φίνα, η οχιά. Μπορεί να φτάσει τα δύο μέτρα μήκος και τα 5 κιλά βάρος. Έχει εξαιρετικά χοντρό σώμα -σε σχέση με τα υπόλοιπα φίδια της Κύπρου- στο χρώμα της άμμου. Διαθέτει σκούρους καφέ ορθογώνιους σχηματισμούς στην πλάτη τοποθετημένους κατ’ εναλλαγή. Έχει ιδιαίτερα κοντή ουρά και χοντρό τριγωνικό κεφάλι. Η κόρη των ματιών είναι κάθετη και διαστέλλεται το βράδυ για να διευκολύνει τη νυχτερινή όραση του ζώου.
Τρέφεται κυρίως με τρωκτικά και πουλιά ενώ τα νεαρά φίδια με σαύρες.
Με το δάγκωμα της τα δόντια παραμένουν στους ιστούς του θύματος της όπου με συνεχόμενες κινήσεις της σιαγόνας απελευθερώνουν αρκετή ποσότητα δηλητηρίου.
Συναντάται σε όλους τους τύπους ενδιαιτημάτων του νησιού (δάση, κοιλάδες, παραλίες, βραχώδεις περιοχές) ακόμα και κοντά σε κατοικημένες περιοχές. Συνήθως εντοπίζεται σε περιοχές πλησίον πηγής νερού (ρυάκι, ποτάμι, λίμνη)



