Η συνεχιζόμενη κρίση στον Περσικό Κόλπο και οι δομικές αδυναμίες της κυπριακής οικονομίας συνθέτουν ένα σκηνικό έντονης αβεβαιότητας, αναγκάζοντας τους αναλυτές να αναθεωρήσουν προς τα κάτω τις εκτιμήσεις για την ανάπτυξη. Μιλώντας στην εκπομπή «Alpha Ενημέρωση», ο οικονομολόγος Τάσος Γιασεμίδης ανέλυσε τις επιπτώσεις των διεθνών γεωπολιτικών αναταράξεων στην εγχώρια αγορά, επισημαίνοντας τον αντίκτυπο στον πληθωρισμό και τα δημοσιονομικά.
Στο διεθνές προσκήνιο, οι αγορές επιδεικνύουν μεγαλύτερη ωριμότητα σε σχέση με το παρελθόν, ωστόσο η μεταβλητότητα παραμένει υψηλή. Όπως εξήγησε ο κ. Γιασεμίδης, αν και υπήρξε μια προσωρινή εξομάλυνση στις τιμές του πετρελαίου, η ανάφλεξη στην περιοχή δημιουργεί σοβαρά προσκόμματα στο παγκόσμιο εμπόριο και στα στενά ναυσιπλοΐας. Παράλληλα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο καταγράφει ήδη επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας, η οποία επιτείνεται από την αύξηση των ασφαλίστρων κινδύνου λόγω εχθροπραξιών. «Οι αγορές φαίνεται να είναι πιο ώριμες στον τρόπο που ανταποκρίνονται, όμως όλοι αντιλαμβανόμαστε ότι η ανάφλεξη στην περιοχή δημιουργεί περισσότερη μεταβλητότητα», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Οι κραδασμοί αυτοί μεταφέρονται άμεσα στην Κύπρο, η οποία, ως μια μικρή και ανοικτή οικονομία, αδυνατεί να απορροφήσει τις εξωγενείς πιέσεις. Αυτό αποτυπώνεται καθαρά στον πληθωρισμό, ο οποίος σκαρφάλωσε στο 4%, παρασυρόμενος από το αυξημένο κόστος των καυσίμων και του ηλεκτρικού ρεύματος. Ο γνωστός οικονομολόγος υπογράμμισε ότι «δεν μπορούμε να αφομειώσουμε τις εξελίξεις, άρα είμαστε πολύ επιρρεπείς για τη συνέχεια», προσθέτοντας ότι η πλήρης εξάρτηση της χώρας από τις εισαγωγές υγρών καυσίμων για την παραγωγή ενέργειας και η αύξηση των ναύλων επιβαρύνουν περαιτέρω την κατάσταση. Ως εκ τούτου, η πρόβλεψη για την ανάπτυξη της κυπριακής οικονομίας υποχωρεί γύρω στο 3% (από 3,4%-3,5%), με ορισμένες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο ακόμη και για 2,5%.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Η επιβράδυνση αυτή αναμένεται να επηρεάσει άμεσα τον σχεδιασμό του κρατικού προϋπολογισμού για το 2027. Σύμφωνα με τον κ. Γιασεμίδη, ο επόμενος προϋπολογισμός θα είναι «ιδιαίτερος», καθώς θα κληθεί να ενσωματώσει τα νέα δεδομένα και να συγκρατήσει τις κρατικές δαπάνες, ακολουθώντας τις συστάσεις του Οικονομικού Συμβουλίου και του ΔΝΤ για περιορισμό των οριζόντιων αυξήσεων. Στο τραπέζι αναμένεται να τεθεί εκ νέου και το ζήτημα του Εθνικού Ταμείου Αλληλεγγύης για τους κουρεμένους καταθέτες, με τον οικονομολόγο να τονίζει την ανάγκη εξεύρεσης μιας φόρμουλας αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του Ταμείου, η οποία σήμερα παραμένει αδρανής και δεν παράγει εισοδήματα.
Κλείνοντας, ο κ. Γιασεμίδης εστίασε στη διαχρονική έλλειψη στρατηγικής για την επίτευξη αυτάρκειας σε βασικούς τομείς, όπως η ενέργεια και η πρωτογενής παραγωγή, γεγονός που καθιστά το νησί ευάλωτο. Η καθυστέρηση στην υλοποίηση των ενεργειακών υποδομών (φυσικό αέριο, τερματικό) και η δραματική συρρίκνωση του πρωτογενούς τομέα από το 8% στο 2% του ΑΕΠ αναγκάζουν την Κύπρο να εισάγει το μεγαλύτερο μέρος των τροφίμων της. «Το πόσο ευάλωτοι είμαστε στις διεθνείς αναταράξεις οφείλεται στο γεγονός ότι δεν είμαστε αυτάρκεις… Ο στόχος θα πρέπει να είναι να είμαστε όσο πιο αυτάρκοι μπορούμε», κατέληξε, στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα για την ανάγκη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού.
