Γεφυρώνοντας το ιατρικό εργαστήριο με το επιχειρείν, μια κυπριακή ομάδα αναπτύσσει ένα καινοτόμο εργαλείο για τη συχνή και ανώδυνη παρακολούθηση της μαστικής υγείας. Οι δημιουργοί του MammoCheck εξηγούν στο Alphanews.live, τη λειτουργία του συστήματος και αναλύουν τις προκλήσεις χρηματοδότησης στο εγχώριο οικοσύστημα καινοτομίας.
Η γέννηση του MammoCheck έχει τις ρίζες της στο πρόγραμμα Beyond Pre-accelerator του JA Cyprus. Εκεί, οι τρεις συνιδρυτές της νεοφυούς επιχείρησης, Αλεξάνδρα Δημητριάδου, Αθηνά Γρηγορίου και Μάριος Παφίτης, κλήθηκαν να αναπτύξουν καινοτόμες λύσεις για την αντιμετώπιση του καρκίνου. Έχοντας βιώσει την εμπειρία της νόσου μέσα από πρόσωπα του στενού τους κύκλου, οι ιδρυτές εστίασαν στον καρκίνο του μαστού, εντοπίζοντας γρήγορα ένα σοβαρό κενό στην υφιστάμενη διαδικασία πρόληψης – την έλλειψη συχνής παρακολούθησης.
«Ανάμεσα στους προγραμματισμένους ελέγχους, οι γυναίκες ουσιαστικά δεν έχουν έναν αξιόπιστο, προσιτό και ακίνδυνο τρόπο παρακολούθησης», τονίζουν στο Alphanews.live οι ιδρυτές, εξηγώντας το σκεπτικό πίσω από την απόφασή τους να δημιουργήσουν μια λύση για εύκολη και οικονομική παρακολούθηση της υγείας του μαστού.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Όπως επισημαίνουν, αν και η μαστογραφία παραμένει το βασικό εργαλείο πρόληψης, δεν συνιστάται για γυναίκες κάτω των 45 ετών λόγω της ιοντίζουσας ακτινοβολίας. Αυτό ακριβώς το κενό έρχεται να καλύψει η ομάδα, αναπτύσσοντας ένα εργαλείο που λειτουργεί συμπληρωματικά και όχι ως υποκατάστατο των καθιερωμένων εξετάσεων. «Θελήσαμε να προσφέρουμε ένα επικουρικό εργαλείο που είναι χωρίς ακτινοβολία, ανώδυνο και προσβάσιμο», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Μέσα από αυτή τη συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Frederick, οι ιδρυτές μελέτησαν πώς η τεχνολογία της θερμικής απεικόνισης, σε συνδυασμό με την τεχνητή νοημοσύνη, μπορεί να αποτελέσει ένα ισχυρό στήριγμα για την έγκαιρη ανίχνευση.
Τα πρώτα εμπόδια
Για την ομάδα του MammoCheck, το μεγαλύτερο εμπόδιο μπαίνοντας στο επιχειρείν, εντοπίστηκε στη συμμόρφωση με τα αυστηρά κριτήρια που διέπουν τον τομέα της υγείας.
«Η μεγαλύτερη πρόκληση ήταν η μετάβαση από ένα ελπιδοφόρο ερευνητικό αποτέλεσμα σε ένα προϊόν που πρέπει να πληροί αυστηρά ρυθμιστικά και κλινικά πρότυπα», εξηγούν οι ιδρυτές. Όπως επισημαίνουν, στον ευαίσθητο αυτό χώρο δεν αρκεί απλώς μια καλή ιδέα ή ένα λειτουργικό πρωτότυπο, καθώς απαιτείται στιβαρή κλινική τεκμηρίωση, σύστημα διαχείρισης ποιότητας, διαχείριση κινδύνου, αλλά και μια ξεκάθαρη ρυθμιστική στρατηγική για κάθε αγορά.
«Αυτό απαίτησε να χτίσουμε μια διεπιστημονική ομάδα και ένα δίκτυο συμβούλων σε ρυθμιστικά θέματα, κλινική έρευνα και ποιότητα, επενδύοντας χρόνο στο να κάνουμε τα πράγματα σωστά από την αρχή», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Διεθνής διάκριση
Η συμπερίληψη και των τριών συνιδρυτών στην ελληνική λίστα Forbes 30 Under 30 αποτέλεσε ένα σημαντικό ορόσημο για το MammoCheck.
«Ήταν μια τιμή και, κυρίως, μια ισχυρή επιβεβαίωση εμπιστοσύνης», σημειώνουν οι ιδρυτές. Όπως εξηγούν, η αναγνώριση αυτή αυξάνει παράλληλα την ευθύνη τους απέναντι στις γυναίκες που περιμένουν να προμηθευτούν το MammoCheck, λειτουργώντας ως μια υπόσχεση για το θετικό κοινωνικό αντίκτυπο που επιδιώκουν να έχουν.
Σε έναν ευαίσθητο κλάδο όπου η αξιοπιστία αποτελεί το θεμέλιο της επιτυχίας, μια τέτοια διάκριση λειτουργεί ως καταλύτης για την αγορά. «Ανοίγει πόρτες. Διευκολύνει τις συζητήσεις με συνεργάτες στον χώρο της υγείας, με επενδυτές, καθώς και με ρυθμιστικούς και κλινικούς εταίρους, ενισχύοντας ταυτόχρονα την προβολή της αποστολής μας», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Στην πράξη
Πώς λειτουργεί όμως στην πράξη αυτή η καινοτόμος τεχνολογία και πώς επιστρατεύεται η Τεχνητή Νοημοσύνη για την ανίχνευση ύποπτων ενδείξεων; Οι ιδρυτές του MammoCheck εξήγησαν τη βασική αρχή λειτουργίας του συστήματος.
Η συσκευή χρησιμοποιεί μια θερμική κάμερα, η οποία καταγράφει το μοτίβο της θερμοκρασίας στην επιφάνεια του δέρματος. «Δεν εκπέμπει καμία ακτινοβολία, απλώς καταγράφει την υπέρυθρη ακτινοβολία, γι’ αυτό και είναι εντελώς ακίνδυνη και ανώδυνη», διευκρινίζουν. Η επιστημονική λογική πίσω από αυτή τη μέθοδο βασίζεται στο γεγονός ότι ένας ιστός με μη φυσιολογική δραστηριότητα μπορεί να σχετίζεται με αλλαγές στη ροή του αίματος και στον μεταβολισμό, παράγοντες που με τη σειρά τους επηρεάζουν άμεσα τα θερμικά μοτίβα του σώματος.
Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναλαμβάνει δράση η Τεχνητή Νοημοσύνη. Το εξειδικευμένο μοντέλο AI που έχει αναπτύξει η ομάδα είναι εκπαιδευμένο να αναγνωρίζει εκείνα τα μοτίβα που μπορεί να αποτελούν ύποπτη ένδειξη, να τα επισημαίνει και, ακολούθως, να αποδίδει έναν βαθμό βεβαιότητας για το εκάστοτε εύρημα.
«Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι το σύστημα δεν θέτει διάγνωση», υπογραμμίζουν οι ιδρυτές. Η τεχνολογία λειτουργεί ως ένας πρώτος «φύλακας», επισημαίνοντας ενδείξεις που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση. Στη συνέχεια, κάθε αποτέλεσμα περνά από το μικροσκόπιο εξειδικευμένου ιατρικού προσωπικού, το οποίο αξιολογεί τα δεδομένα και αποφασίζει για την τυχόν παραπομπή στις καθιερωμένες διαγνωστικές εξετάσεις.
Η διαχείριση και η ασφάλεια των εξαιρετικά ευαίσθητων δεδομένων υγείας αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα ζητήματα στη σύγχρονη ιατρική τεχνολογία. Αναφερόμενοι στο τρέχον στάδιο ανάπτυξης του εργαλείου, οι ιδρυτές διευκρινίζουν ότι το MammoCheck βρίσκεται σε φάση κλινικής μελέτης. «Στην παρούσα φάση, η επεξεργασία των δεδομένων γίνεται υπό αυστηρά ερευνητικά πρωτόκολλα και με όλες τις απαραίτητες εγκρίσεις από τις αρμόδιες επιτροπές δεοντολογίας», καταλήγουν.
Ωριμότητα στο οικοσύστημα
Η συζήτηση για την ανάπτυξη της τεχνολογίας υγείας φέρνει αναπόφευκτα στο προσκήνιο το περιβάλλον μέσα στο οποίο γεννιούνται και αναπτύσσονται αυτές οι ιδέες. Οι ιδρυτές του MammoCheck μοιράζονται τις εκτιμήσεις τους για το κυπριακό οικοσύστημα καινοτομίας, εντοπίζοντας πως «Το κυπριακό οικοσύστημα έχει ωριμάσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια», σημειώνοντας παράλληλα τη σημασία της αξιόλογης στήριξης που προσφέρεται στα πρώιμα στάδια μέσα από επιταχυντές, χώρους συνεργασίας, πανεπιστημιακές spin-out δομές και κρατικές χορηγίες. Η ίδια η startup, εξάλλου, έχει επωφεληθεί άμεσα από τα προγράμματα του Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας (ΙΔΕΚ).
Ωστόσο, η εικόνα αλλάζει όταν μια εταιρεία καλείται να περάσει στη φάση της επέκτασης, ιδιαίτερα σε εξειδικευμένους και απαιτητικούς τομείς όπως της υγείας. «Η μεγαλύτερη πρόκληση εμφανίζεται στα επόμενα στάδια. Η πρόσβαση σε κεφάλαια ανάπτυξης για deep tech και health tech, που απαιτούν μεγαλύτερους χρονικούς ορίζοντες και εξειδικευμένη κατανόηση του ρυθμιστικού ρίσκου, παραμένει περιορισμένη τοπικά» εξηγούν.
Για να ξεπεράσει αυτό το εμπόδιο, η ομάδα επιλέγει μια εξωστρεφή στρατηγική, συμπληρώνοντας την εγχώρια στήριξη με ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία και με την προσέγγιση διεθνών επενδυτών. Όπως καταλήγουν, η Κύπρος προσφέρει μια εξαιρετική βάση εκκίνησης, με ξεκάθαρα όμως περιθώρια βελτίωσης στη χρηματοδότηση κλίμακας (scale-up funding).
Επόμενα στάδια
Απαντώντας στο ερώτημα για το πού βρίσκεται σήμερα το MammoCheck, οι ιδρυτές ξεκαθαρίζουν ότι η startup διανύει μια κομβική περίοδο, ούσα σε προχωρημένο στάδιο ανάπτυξης και κλινικής επικύρωσης.
«Αυτή την περίοδο τρέχουμε κλινική μελέτη με στόχο τις 400 συμμετέχουσες σε πολλαπλά νοσοκομειακά κέντρα στην Κύπρο, εγκεκριμένη από την Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής», αναφέρουν οι συνιδρυτές. Μάλιστα, απευθύνουν ανοιχτό κάλεσμα σε όσες γυναίκες επιθυμούν να στηρίξουν την προσπάθεια, σημειώνοντας ότι μπορούν να δηλώσουν συμμετοχή στη μελέτη μέσα από την επίσημη ιστοσελίδα της εταιρείας.
Το επόμενο μεγάλο βήμα για τη startup αφορά το ρυθμιστικό κομμάτι, με το βλέμμα στραμμένο τόσο στην Ευρώπη όσο και στην αντίπερα όχθη του Ατλαντικού. Όπως αναφέρουν, βρίσκεται ήδη υπό προετοιμασία η υποβολή στον FDA (την αρμόδια Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ), καθώς και ο τεχνικός φάκελος για τη λήψη της σήμανσης CE (την ευρωπαϊκή πιστοποίηση που βεβαιώνει ότι ένα προϊόν πληροί τις προδιαγραφές ασφάλειας, υγείας και προστασίας του περιβάλλοντος).
Οι ιδρυτές του MammoCheck επιβεβαιώνουν ότι η εταιρεία βρίσκεται σε μια ιδιαίτερα ενεργή φάση όσον αφορά την αναζήτηση πόρων. «Βρισκόμαστε σε ενεργές συζητήσεις στο πλαίσιο ενός γύρου pre-seed, με υφιστάμενες δεσμεύσεις από επενδυτές», αποκαλύπτουν.
«Αναζητούμε επενδυτές που κατανοούν τον τομέα της τεχνολογίας υγείας, τον χρονικό ορίζοντα και την αξία της ρυθμιστικής συμμόρφωσης, και που μοιράζονται την αποστολή μας», τονίζουν οι συνιδρυτές, συμπληρώνοντας πως «προτεραιότητά μας είναι οι σωστοί συνεργάτες, όχι απλώς το κεφάλαιο».
Εκτός Κύπρου
Δεδομένου ότι ο καρκίνος του μαστού αποτελεί ένα ζήτημα που επηρεάζει εκατομμύρια γυναίκες, το MammoCheck μέσω του στρατηγικού πλάνου του κοιτάζει πέρα από τα στενά γεωγραφικά όρια της Κύπρου.
«Ο καρκίνος του μαστού είναι παγκόσμιο πρόβλημα, άρα και η στρατηγική μας είναι εξ ορισμού διεθνής», δηλώνουν οι ιδρυτές, ξεδιπλώνοντας τα επόμενα βήματά τους στον παγκόσμιο χάρτη. Η αφετηρία της διεθνούς τους πορείας τοποθετείται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στη συνέχεια, το πλάνο προβλέπει την επέκταση στη Σαουδική Αραβία, καθώς και στην υπόλοιπη Ευρώπη με τη λήψη της σήμανσης CE.
Ένα από τα ισχυρότερα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα του MammoCheck για την επίτευξη αυτού του στόχου είναι η ευελιξία του μοντέλου του, το οποίο είναι hardware-agnostic. Αυτό σημαίνει ότι το λογισμικό που ανέπτυξαν μπορεί να λειτουργήσει με οποιεσδήποτε συμβατές θερμικές κάμερες κυκλοφορούν ήδη στο εμπόριο, μειώνοντας δραστικά τόσο το κόστος παραγωγής όσο και τα εμπόδια εισόδου σε κάθε νέα γεωγραφική ζώνη.
Η προσπάθεια
Κοιτάζοντας προς το μέλλον, το όραμα των τριών συνιδρυτών για το MammoCheck σε βάθος χρόνου είναι ανθρωποκεντρικό και διεθνές.
«Σε πέντε χρόνια οραματιζόμαστε το MammoCheck ως ένα αξιόπιστο, κλινικά επικυρωμένο και ρυθμιστικά εγκεκριμένο συμπληρωματικό εργαλείο, διαθέσιμο σε πολλαπλές αγορές», δηλώνουν οι ιδρυτές. Στόχος τους είναι η τεχνολογία αυτή να φτάσει σε γυναίκες κάθε ηλικίας, με έμφαση στις νεότερες, αλλά και σε όσες διαμένουν σε περιοχές με περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, προσφέροντάς τους τη δυνατότητα να παρακολουθούν αποτελεσματικά τη μαστική τους υγεία στο μεσοδιάστημα των καθιερωμένων ελέγχων, πάντα σε στενή συνεργασία με τους κλινικούς γιατρούς.
«Αν καταφέρουμε να βοηθήσουμε έστω και μία γυναίκα να εντοπίσει κάτι έγκαιρα, η προσπάθεια θα έχει αξία», καταλήγουν χαρακτηριστικά.
