Νέοι κανόνες για τράπεζες: Ενισχύεται η προστασία καταθετών και μειώνεται η επιβάρυνση φορολογουμένων

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την Πέμπτη νέους κανόνες για την ενίσχυση του πλαισίου διαχείρισης τραπεζικών κρίσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με στόχο την ελαχιστοποίηση των οικονομικών επιπτώσεων από ενδεχόμενες χρεοκοπίες τραπεζών και την καλύτερη προστασία των καταθετών.

Οι νέες ρυθμίσεις επεκτείνουν το πεδίο εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για την εξυγίανση τραπεζών που αποτυγχάνουν, ενισχύοντας την προστασία των χρημάτων των φορολογουμένων. Παράλληλα, δίνουν στις αρμόδιες αρχές περισσότερα εργαλεία για την αποτελεσματική διαχείριση πιθανών τραπεζικών κρίσεων και προωθούν την εναρμόνιση της προστασίας των καταθετών σε ολόκληρη την ΕΕ.

Ενισχυμένη προστασία καταθετών

Στο πλαίσιο διαδικασιών αφερεγγυότητας ή εξυγίανσης, το σύστημα εγγύησης καταθέσεων (DGS) – το οποίο χρηματοδοτείται από τον ίδιο τον τραπεζικό κλάδο και καλύπτει καταθέσεις έως €100.000 – αποκτά την υψηλότερη προτεραιότητα στην ιεράρχηση αποπληρωμών.

Στη δεύτερη βαθμίδα βρίσκονται οι ιδιώτες καταθέτες και οι πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, ενώ στην τρίτη κατατάσσονται μικρές δημόσιες αρχές, όπως δήμοι και περιφερειακές αρχές, υπό την προϋπόθεση ότι δεν πρόκειται για επαγγελματίες επενδυτές.

Επιπλέον, πέραν της βασικής εγγύησης των €100.000 ανά καταθέτη και ανά τράπεζα, προβλέπεται πρόσθετη προστασία για συγκεκριμένες καταθέσεις που συνδέονται με συναλλαγές ακινήτων, η οποία μπορεί να κυμαίνεται από €500.000 έως και €2.500.000, ανάλογα με την περίπτωση.

Επέκταση του πλαισίου και σε μικρότερες τράπεζες

Το πλαίσιο εξυγίανσης – που χρησιμοποιείται από κυβερνήσεις και εποπτικές αρχές για την αναδιάρθρωση ή εκκαθάριση τραπεζών με ασφαλή τρόπο – θα καλύπτει πλέον και μικρές και μεσαίες τράπεζες, όταν αυτό κρίνεται ότι εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.

Για την πρόσβαση σε εξωτερική χρηματοδότηση, οι επενδυτές και οι πιστωτές της προβληματικής τράπεζας θα πρέπει πρώτα να απορροφήσουν ζημιές που αντιστοιχούν τουλάχιστον στο 8% των συνολικών υποχρεώσεων και ιδίων κεφαλαίων της.

Ο λεγόμενος μηχανισμός «bridge the gap» επιτρέπει τη χρήση πόρων από τα συστήματα εγγύησης καταθέσεων, ώστε να καλυφθεί αυτό το ελάχιστο ποσοστό ζημιών σε περιπτώσεις όπου η τράπεζα δεν διαθέτει επαρκή απορροφητική ικανότητα. Με τον τρόπο αυτό διευκολύνεται η ομαλή μεταβίβαση των δραστηριοτήτων της και η ελεγχόμενη έξοδος από την αγορά.

Οι ευρωβουλευτές ζήτησαν την απλοποίηση των όρων χρήσης του μηχανισμού, ώστε να παραμείνει λειτουργικός κυρίως για μικρότερες τράπεζες. Παράλληλα, τα κράτη μέλη μπορούν να επιτρέψουν τη χρήση των πόρων των DGS και για προληπτικά μέτρα, είτε για την αποτροπή μιας τραπεζικής κατάρρευσης είτε για τη διασφάλιση της πρόσβασης των καταθετών στα χρήματά τους.

Το πρόγραμμα «EP: Your Voice, Your Future» συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο του προγράμματος επιχορηγήσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στον τομέα της επικοινωνίας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν συμμετείχε στην προετοιμασία του και δεν φέρει καμία ευθύνη, ούτε και συνδέεται με κάποιο τρόπο με τις πληροφορίες ή τις απόψεις που διατυπώνονται στο πλαίσιο του προγράμματος, για το οποίο οι μόνοι υπεύθυνοι είναι οι συντάκτες, οι ερωτηθέντες, οι εκδότες ή οι φορείς αναμετάδοσης του προγράμματος, σύμφωνα με το ισχύον δίκαιο. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν φέρει επίσης καμία ευθύνη για τυχόν βλάβες, άμεσες ή έμμεσες, που ενδέχεται να προκύψουν από την υλοποίηση του προγράμματος.