Σε παρεμβάσεις στο σύστημα τιμολόγησης του άνθρακα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και σε ευρύτερα μέτρα για την ενέργεια και τη βιομηχανική ανταγωνιστικότητα, καλεί τους ηγέτες των κρατών-μελών η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με επιστολή που απέστειλε το βράδυ της Δευτέρας, ενόψει της Συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου την Πέμπτη στις Βρυξέλλες. Μεταξύ των προτάσεων που παρουσιάζει, η Πρόεδρος της Κομισιόν ζητά να εξεταστεί και μια «πιο ρεαλιστική πορεία απανθρακοποίησης πέραν του 2030».
Η επιστολή περιγράφει τις γεωπολιτικές πιέσεις που υφίσταται η ΕΕ, ιδίως λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, και προτείνει πολιτικές παρεμβάσεις για την προστασία της ευρωπαϊκής οικονομίας και της βιομηχανίας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται παρεμβάσεις στο σύστημα εμπορίας ρύπων, η δημιουργία ενός νέου εργαλείου στήριξης για λιγότερο εύπορα κράτη – της λεγόμενης Τράπεζας Απανθρακοποίησης της Βιομηχανίας – καθώς και μέτρα για τη μείωση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας μέσω κυρίως διαρθρωτικών αλλαγών στην αγορά ηλεκτρισμού.
«Η επιτάχυνση της ενσωμάτωσης χαμηλών εκπομπών και εγχώριας ενέργειας στο ενεργειακό μας σύστημα είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για να μειωθεί η επίδραση των ορυκτών καυσίμων στη διαμόρφωση των τιμών», σημειώνει χαρακτηριστικά. Μεταξύ των παρεμβάσεων που προτείνει η φον ντερ Λάιεν είναι η μεγαλύτερη χρήση μακροχρόνιων συμβολαίων αγοράς ενέργειας (Power Purchase Agreements), η ενίσχυση των ηλεκτρικών δικτύων και η επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης, καθώς και η δυνατότητα κρατικής στήριξης για ενεργοβόρες βιομηχανίες μέσω του ευρωπαϊκού πλαισίου κρατικών ενισχύσεων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο EU Emissions Trading System (ETS), το ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, στο οποίο οι βιομηχανίες και οι μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας αγοράζουν δικαιώματα για να εκπέμπουν διοξείδιο του άνθρακα.
Το σύστημα, που λειτουργεί από το 2005 και αποτελεί βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής κλιματικής πολιτικής, βρίσκεται το τελευταίο διάστημα στο επίκεντρο έντονης πολιτικής συζήτησης, καθώς αρκετά κράτη μέλη θεωρούν ότι αυξάνει το κόστος για τη βιομηχανία σε σχέση με ανταγωνιστές όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα.
Στην επιστολή της, η φον ντερ Λάιεν προτείνει στοχευμένες αλλαγές σε βασικούς μηχανισμούς του συστήματος. Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενισχύσει το αποθεματικό σταθερότητας της αγοράς (Market Stability Reserve), έναν μηχανισμό που δημιουργήθηκε για να περιορίζει τις έντονες διακυμάνσεις στις τιμές του άνθρακα, ώστε «να μπορεί να αντιμετωπίζει πιο αποτελεσματικά την υπερβολική μεταβλητότητα των τιμών και να κρατά τις τιμές υπό έλεγχο βραχυπρόθεσμα».
Παράλληλα, η Πρόεδρος της Επιτροπής ζητά να εξεταστεί μια «πιο ρεαλιστική πορεία απανθρακοποίησης πέραν του 2030» στο πλαίσιο της επερχόμενης αναθεώρησης της νομοθεσίας για το ETS. Η Κομισιόν σκοπεύει επίσης να υιοθετήσει σύντομα νέα βιομηχανικά benchmarks για το σύστημα εκπομπών, λαμβάνοντας υπόψη τις ανησυχίες που έχουν εκφράσει ευρωπαϊκές βιομηχανίες σχετικά με το κόστος της ενεργειακής μετάβασης.
Στο ίδιο πλαίσιο, η φον ντερ Λάιεν προαναγγέλλει τη δημιουργία ενός μεταβατικού χρηματοδοτικού μηχανισμού, πριν από τη δημιουργία της λεγόμενης Τράπεζας Απανθρακοποίησης της Βιομηχανίας. Το εργαλείο αυτό θα χρηματοδοτείται από έσοδα του ETS και θα επικεντρώνεται ιδιαίτερα στη στήριξη των κρατών-μελών με χαμηλότερα εισοδήματα.
Παράλληλα, η Πρόεδρος της Κομισιόν επισημαίνει ότι «το πιο επείγον ζήτημα, τόσο από την πλευρά της ανταγωνιστικότητας όσο και της ανεξαρτησίας, είναι η ενέργεια, ιδιαίτερα το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο». Όπως αναφέρεται στην επιστολή, παρά τη σημαντική αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, οι οποίες πλέον καλύπτουν σχεδόν το μισό της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ, καθώς αρκετοί τομείς εξακολουθούν να εξαρτώνται από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή έχει ήδη αυξήσει το κόστος για την ευρωπαϊκή οικονομία. Σύμφωνα με την Κομισιόν, από την έναρξη της σύγκρουσης η Ευρώπη έχει δαπανήσει επιπλέον περίπου 6 δισ. ευρώ για εισαγωγές ορυκτών καυσίμων, γεγονός που αναδεικνύει το οικονομικό κόστος της ενεργειακής εξάρτησης.
Οι προτάσεις της φον ντερ Λάιεν αναμένεται να αποτελέσουν βασικό σημείο συζήτησης στη Σύνοδο Κορυφής της Πέμπτης στις Βρυξέλλες, όπου οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων θα εξετάσουν τρόπους για την αντιμετώπιση των ενεργειακών πιέσεων και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Όπως τονίζει η Πρόεδρος της Κομισιόν στην επιστολή της, η ΕΕ έχει αντιμετωπίσει παρόμοιες κρίσεις στο παρελθόν, από την πανδημία έως την ενεργειακή κρίση και τον πόλεμο στην Ουκρανία, και η Ένωση έχει ανταποκριθεί με κοινές αποφάσεις και συντονισμένη δράση. «Πιστεύω ότι είναι απαραίτητο να επιδείξουμε ξανά την ίδια αίσθηση επείγοντος και ενότητας αυτή την εβδομάδα», καταλήγει.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Νέες κυρώσεις ΕΕ για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στο Ιράν | AlphaNews
Πηγή: ΚΥΠΕ



