Για το ενδεχόμενο κατάρρευσης του κομμουνιστικού καθεστώτος στην Κούβα ακόμη και μέσα στο καλοκαίρι, προετοιμάζεται η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ αμερικανικές υπηρεσίες και στρατιωτικοί αξιωματούχοι έχουν ήδη επεξεργαστεί σενάρια αντίδρασης σε περίπτωση που το νησί βυθιστεί στο χάος, σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios.
Οι πηγές που επικαλείται το μέσο, αναφέρουν πως ο Αμερικανός πρόεδρος δεν έχει εγκρίνει στρατιωτική εισβολή και προτιμά μια «ειρηνική μετάβαση» προς μια «ελεύθερη Κούβα». Ωστόσο, η αμερικανική κυβέρνηση συνεχίζει να εντείνει την οικονομική πίεση προς την Αβάνα, επιχειρώντας να «στραγγαλίσει» σταδιακά το καθεστώς μέσω κυρώσεων.
«Ο καλύτερος τρόπος να το περιγράψει κανείς είναι ο “επιταχυντισμός”», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης, αναφερόμενος στη στρατηγική επιτάχυνσης κοινωνικής και οικονομικής κατάρρευσης, που θα επιφέρει, τελικά, την πτώση του καθεστώτος. «Αλλά δεν θέλουμε να τελειώσουμε αμέσως με το καθεστώς. Υπάρχει μέθοδος. Γίνεται σε στάδια», πρόσθεσε.
Θέλει να τελειώσει πρώτα με το Ιράν
Σύμφωνα με το Axios, η στρατηγική αυτή έχει στόχο να δώσει χρόνο στον Τραμπ, ο οποίος παραμένει επικεντρωμένος στις συνομιλίες με το Ιράν, ώστε αργότερα να στρέψει την προσοχή του στην Κούβα και να αποφασίσει πώς θα επιδιώξει πολιτική αλλαγή στο νησί.
Η αμερικανική επιχείρηση αποσκοπεί, σύμφωνα με το δημοσίευμα, στην εξάλειψη της «πηγής μαρξιστικής αναταραχής και αντιαμερικανικής δράσης» στη Λατινική Αμερική, που, όπως αναφέρεται, εκπροσωπεί η Κούβα από την επανάσταση του Φιντέλ και του Ραούλ Κάστρο το 1959.
Η πίεση μέσω της Βενεζουέλας
Καθοριστικό ρόλο στη νέα αμερικανική στρατηγική φαίνεται να παίζει η Βενεζουέλα και ο πρώην πρόεδρός της, Νικολάς Μαδούρο, ο οποίος επί χρόνια στήριζε οικονομικά την Κούβα μέσω αποστολών πετρελαίου.
Σύμφωνα με το Axios, μετά τη σύλληψη του Μαδούρο σε αμερικανική επιχείρηση – εξπρές στις 3 Ιανουαρίου, σταμάτησαν οι δωρεάν αποστολές πετρελαίου προς την Αβάνα, βυθίζοντας την κουβανική οικονομία σε νέα κρίση.
Η Ουάσινγκτον θεωρεί ότι η ευθύνη για την οικονομική κατάρρευση ανήκει στο κουβανικό καθεστώς, ενώ η Αβάνα κατηγορεί τις Ηνωμένες Πολιτείες για ασφυκτικό αποκλεισμό.
Σενάρια στρατιωτικής αντίδρασης
Το ίδιο δημοσίευμα αναφέρει ότι τον προηγούμενο μήνα η Νότια Στρατιωτική Διοίκηση των ΗΠΑ (SOUTHCOM), αρμόδια για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Καραϊβική, πραγματοποίησε άσκηση προσομοίωσης («tabletop exercise») για πιθανή στρατιωτική δράση στην Κούβα.
«Όλα είναι στο τραπέζι, αλλά δεν υπάρχει σχέδιο εισβολής ούτε κάτι τέτοιο είναι άμεσο», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος. «Αν ο πρόεδρος πει “προχωράμε”, είμαστε έτοιμοι για τα πάντα».
Κατά τη διάρκεια της άσκησης εξετάστηκαν ζητήματα όπως η κατοχή drones από την Κούβα και το ενδεχόμενο κοινωνικής έκρηξης λόγω διακοπών ρεύματος, έλλειψης τροφίμων και ακραίας ζέστης κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. «Θα κάνει ζέστη. Ο κόσμος δεν θα έχει ρεύμα. Τα τρόφιμα θα χαλάνε χωρίς ψυγεία. Οι πολίτες θα εξοργιστούν και μπορεί να βγουν στους δρόμους. Και μετά τι; Δεν μπορώ να φανταστώ ότι ο πρόεδρος θα μείνει αδρανής αν υπάρξει καταστολή», ανέφερε πηγή που συμμετείχε στις συζητήσεις.
Άλλος σύμβουλος του Τραμπ, πάντως, εμφανίστηκε επιφυλακτικός απέναντι σε στρατιωτική εμπλοκή, λέγοντας: «Ο πρόεδρος δεν θέλει αμερικανικά στρατεύματα στο έδαφος για περισσότερο από 48 ώρες. Θα μπορούσε να εξελιχθεί σε βάλτο».
Νέες κυρώσεις και οικονομική ασφυξία
Η κυβέρνηση Τραμπ ενίσχυσε σημαντικά τις κυρώσεις κατά της Κούβας στις αρχές Μαΐου, με εκτελεστικό διάταγμα που επέβαλε «δευτερογενείς κυρώσεις» σε ξένες εταιρείες που συνεργάζονται με τον στρατιωτικό και οικονομικό κολοσσό GAESA.
Μετά τις κυρώσεις, η καναδική μεταλλευτική εταιρεία Sherritt International και οι ναυτιλιακές CMA CGM και Hapag-Lloyd ανέστειλαν τις δραστηριότητές τους στην Κούβα. Παράλληλα, εκτιμάται ότι τράπεζες και ξενοδοχειακοί όμιλοι από χώρες όπως η Ισπανία, ο Παναμάς και το Μεξικό ενδέχεται επίσης να αποχωρήσουν από την κουβανική αγορά.
Ο πρώην αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, Μαξ Μέιζλις χαρακτήρισε την πίεση «πρωτοφανή», δηλώνοντας: «Δεν έχουμε ξαναδεί κάτι τέτοιο. Είναι εντελώς νέο παιχνίδι».
Ο ρόλος «κλειδί» του Μάρκο Ρούμπιο
Καθοριστικό ρόλο στη νέα στρατηγική απέναντι στην Κούβα φέρεται να έχει ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος θεωρείται βασικός αρχιτέκτονας της πολιτικής Τραμπ για τη Λατινική Αμερική.
Στις 20 Μαΐου, ημέρα ανεξαρτησίας της Κούβας, ο Ρούμπιο δημοσίευσε μήνυμα προς τους Κουβανούς πολίτες, με κεντρικό θέμα τις κυρώσεις κατά της GAESA.
Την ίδια ημέρα, το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης ανακοίνωσε κατηγορητήριο κατά του Ραούλ Κάστρο για την κατάρριψη των αεροσκαφών της οργάνωσης Brothers to the Rescue το 1996, ενώ η SOUTHCOM ανακοίνωσε την άφιξη της ομάδας μάχης του αεροπλανοφόρου Nimitz στην περιοχή.
«Έχουμε χρόνο, το καθεστώς όχι»
Παρά την ένταση της πίεσης, η κυβέρνηση Τραμπ φαίνεται να συνδυάζει τις κυρώσεις με περιορισμένη ανθρωπιστική βοήθεια. Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν πακέτο βοήθειας ύψους 100 εκατομμυρίων δολαρίων προς την Κούβα, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα περάσει μέσω της κυβέρνησης αλλά μέσω της Καθολικής Εκκλησίας και φιλανθρωπικών οργανώσεων.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Κούβας, Μπρούνο Ροντρίγκες Παρίγια, κατηγόρησε τις ΗΠΑ και προσωπικά τον Ρούμπιο ότι προσπαθούν να διαμορφώσουν το κατάλληλο κλίμα για στρατιωτική επέμβαση.
«Η πολιτική κατάσταση είναι περίπλοκη και στις δύο πλευρές των Στενών της Φλόριντα», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος στο Axios. «Αλλά εμείς έχουμε χρόνο. Το καθεστώς δεν έχει».
Πηγή: Πρώτο Θέμα



