Ο απόηχος των χθεσινών δηλώσεων Νετανιάχου, ο οποίος κάλεσε τον Πρόεδρο Τραμπ να μην συμπεριλάβει την Τουρκία στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, αλλά και η πρόσφατη έξαρση ανταλλαγής εμπρηστικών δηλώσεων μεταξύ του Τούρκου ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν και του Ισραηλινού ομολόγου του Γκιντόν Σάαρ, καταδεικνύουν ότι τόσο η διακυβέρνηση Τραμπ όσο και το σύνολο των χωρών του ΝΑΤΟ καλούνται να “βάλουν στη ζυγαριά’ τη σημασία του ρόλου της Τουρκίας και του Ισραήλ στην ευρύτερη περιοχή, όπως επεσήμανε ο Γαβριήλ Χαρίτος, επισκέπτης καθηγητής διεθνών σχέσεων του Παντείου Πανεπιστημίου, μιλώντας στην εκπομπή ALPHA ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ και στην Κάτια Σάββα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: ΑΜΕΣΗ ΑΝΑΛΥΣΗ: Γιατί η Γαλλία “επιστρέφει” στη Συρία;
Τα συν και τα πλην
Από τη μια, η Τουρκία, χώρα-μέλος της βορειοατλαντικής συμμαχίας, βρίσκεται γεωγραφικά ακριβώς ανάμεσα στο μέτωπο της Ουκρανίας και στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής, διαθέτοντας τον δεύτερο μεγαλύτερο στρατό μετά από εκείνον των Ηνωμένων Πολιτειών. Διατηρεί ανοικτό κανάλι επικοινωνίας με την Μόσχα – κάτι που διαθέτει πλέον εξίσου και η διακυβέρνηση Τραμπ – , παράλληλα όμως έχει ήδη αναπτύξει εδώ και χρόνια έναν σημαντικό άξονα περιφερειακής συνεργασίας με αραβικές και μουσουλμανικές χώρες, οι οποίες όμως δεν περιλαμβάνονται στις Συμφωνίες του Αβραάμ και δεν προτίθενται να συμπεριληφθούν σε αυτές στο μέλλον.
Από την άλλη, το Ισραήλ, παρότι δεν είναι χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ, διατηρεί ειδική στρατηγική σχέση με την βορειοατλαντική συμμαχία λόγω κυρίως της προνομιακής της σχέσης με τις ΗΠΑ. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε άλλες συνόδους του ΝΑΤΟ, το Ισραήλ διατηρούσε εκπροσώπηση , κάτι το οποίο δεν συμβαίνει αυτή τη φορά, λόγω επίμονων πιέσεων της Άγκυρας, όπως έχει ευρέως σχολιαστεί τις προηγούμενες ημέρες στα ισραηλινά ειδησεογραφικά μέσα.
Βασικό επιχείρημα που προβάλλει η ισραηλινή πλευρά είναι ότι κατά τον πόλεμο κατά του Ιράν, η Τουρκία αποφάσισε να παραμείνει αμέτοχη, όπως έχει πράξει σε πολλές ανάλογες περιπτώσεις σε άλλες εστίες έντασης στην περιοχή, ενώ αντιθέτως το Ισραήλ έχει αποδείξει έμπρακτα ότι είναι πολύ πιο αξιόπιστο κάθε φορά που η Ουάσιγκτον ζήτησε τη συνδρομή του. Το δεύτερο ισραηλινό επιχείρημα που επικεντρώνεται στα F-35, είναι ότι έχουν εγκατασταθεί σε αυτά προηγμένες τεχνολογίας συστήματα πλοήγησης που είναι ισραηλινής ευρεσιτεχνίας και παραγωγής, και οι Ισραηλινοί δεν θέλουν η δική τους τεχνογνωσία να διαρρεύσει στην Τουρκία. Σε πολιτικό επίπεδο, ο Νετανιάχου τοποθετεί στην δημόσια επιχειρηματολογία του πολύ ψηλά την κατοχή της Κύπρου και το τουρκικό xasus belli κατά της Ελλάδας, ‘κλείνοντας” ουσιαστικά το μάτι στο ελληνικό και εβραίκό λόμπι των ΗΠΑ, που έχουν αναπτύξει στενή συνεργασία με τελικό στόχο το Κογκρέσο να μην επιτρέψει στον Τραμπ να συμπεριλάβει την Τουρκία στο πρόγραμμα των F-35.
Σε κάθε περίπτωση όμως, ακόμα και εάν τελικά ο Πρόεδρος Τραμπ διαβεβαιώσει την Τουρκία ότι θα προωθήσει το αίτημά της να αποκτήσει τα αμερικανικά F-35, ο ρόλος του Κογκρέσου είναι κομβικής σημασίας, καθότι η τελική έκβαση της υπόθεσης θα κριθεί από το εάν θα άρει την άρνησή του ως προς την πώληση των F-35 στην Τουρκία
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Παρακολουθήστε την ανάλυση του Γαβριήλ Χαρίτου στη σημερινή εκπομπή ALPHA ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ με την Κάτια Σάββα
