Δεν είναι απλώς πέτρες. Είναι αιώνες ιστορίας. Είναι οι άνθρωποι που πέρασαν από εκεί, οι προσευχές, οι χαρές, οι αποχαιρετισμοί. Είναι η κοινή πολιτιστική μας κληρονομία. Είναι η πολυπολιτισμική Κύπρος
Κάθε φορά που βλέπω μια ανάρτηση ή διαβάζω μια ανακοίνωση για την παράδοση ενός ακόμη μνημείου του τόπου μας, νιώθω ότι μπαίνει λίγο φως.
Μέσα σε όσα μας θυμώνουν, μας πληγώνουν και ενίοτε μας κάνουν να θέλουμε να μετοικήσουμε σε καμιά φυσιολογική χώρα, εμφανίζεται και κάτι που μας δίνει λόγο να χαμογελάσουμε. Κάτι που κουβαλά λίγη ελπίδα. Μια εκκλησία. Ένα τζαμί. Ένα κοιμητήριο. Ένας χώρος που ξαναστέκεται. Ένα κομμάτι του τόπου μας που σώζεται.
Πίσω από αυτές τις εικόνες βρίσκεται μια σπουδαία Επιτροπή: η Τεχνική Επιτροπή για την Πολιτιστική Κληρονομιά. Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι που εργάζονται μαζί. Από το 2008. Αθόρυβα. Με επιμονή και αποτελέσματα. Μια Επιτροπή που με τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του UNDP, έχει υλοποιήσει εργασίες αποκατάστασης, συντήρησης και προστασίας σε περισσότερους από 210 χώρους. Από τον Απόστολο Ανδρέα και τον Πύργο του Οθέλλου μέχρι εκκλησίες, τζαμιά και αρχαιολογικούς χώρους σε ολόκληρο το νησί.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Από παιδί στον ύπνο του έβλεπε… Προεδρία
Οι προοπτικές προόδου στο Κυπριακό στη συνάντηση Ολγκίν-Στεφάνου
Δεν είναι απλώς πέτρες.
Είναι αιώνες ιστορίας. Είναι οι άνθρωποι που πέρασαν από εκεί, οι προσευχές, οι χαρές, οι αποχαιρετισμοί. Είναι η κοινή πολιτιστική μας κληρονομία. Είναι η πολυπολιτισμική Κύπρος.
Δεν χρειάζεται να πιστεύεις στον Θεό για να θέλεις να σωθεί μια εκκλησία. Ούτε να είσαι μουσουλμάνος για να σε νοιάζει ένα τζαμί. Χρειάζεται να καταλαβαίνεις ότι αυτός ο τόπος δεν αρχίζει και δεν τελειώνει σε εμάς.
Κι έπειτα, τα κοιμητήρια.
Τους τελευταίους μήνες βρίσκονται σε εξέλιξη εργασίες αποκατάστασης σε περισσότερα από 70 κοιμητήρια σε ολόκληρη την Κύπρο. Καθαρισμός. Επισκευές. Με τους χριστιανικούς σταυρούς και τις μουσουλμανικές επιτύμβιες στήλες να βρίσκουν ξανά τη θέση τους.
Γιατί ούτε τους νεκρούς δεν αφήσαμε στην ησυχία τους. Φανατισμός. Βανδαλισμοί. Εγκατάλειψη. Κι ο χρόνος να (από)τελειώνει ό,τι άφησαν πίσω τους οι άνθρωποι.
Σήμερα κάποιοι σκύβουν πάνω από αυτά τα συντρίμμια. Μια ιερή πράξη σεβασμού προς τη μνήμη των ανθρώπων του τόπου μας. Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Για να μπορεί ένας άνθρωπος να σταθεί ξανά στον τάφο των δικών του. Να αφήσει ένα λουλούδι. Να θυμηθεί.
Μια πράξη που αφήνει αποτύπωμα πολύ πέρα από τις πέτρες που ξαναμπαίνουν στη θέση τους.
Γιατί αυτό κάνει αυτή η Επιτροπή. Χτίζει εκεί που μάθαμε να χαλάμε. Αποκαθιστά μνημεία και, μαζί τους, κάτι από την εμπιστοσύνη που χάσαμε. Δεν περιμένει να συμφωνήσουμε σε όλα για να κάνει κάτι χρήσιμο. Κάτι ωφέλιμο για τον τόπο μας.
Κι εδώ είναι που η σύγκριση γίνεται αναπόφευκτη.
Χωρίς ουσιαστικές διαπραγματεύσεις από το 2017, κι εμείς συζητούμε ακόμα μεθοδολογίες. Συζητούμε για το πώς θα συζητήσουμε. Συζητούμε για το πότε θα συζητήσουμε. Συζητούμε χωρίς τέλος ακόμα και για δύο νέα σημεία διέλευσης. Λες και ο χρόνος είναι σύμμαχος.
Στο μεταξύ, κάποιοι προφανώς βρίσκουν τρόπο να συνεργάζονται. Να ξεπερνούν δυσκολίες. Να παραδίδουν έργο. Μάλλον θα έχουν βρει τη μεθοδολογία.
Δεν ισχυρίζομαι ότι το έργο μια Επιτροπής θα λύσει το Κυπριακό. Ούτε ένα αποκατεστημένο μνημείο καταργεί την κατοχή. Δείχνει όμως τι μπορεί να γίνει όταν υπάρχει θέληση. Σεβασμός. Κοινός στόχος. Συνεργασία.
Στους πρώτους συμπροέδρους Τάκη Χατζηδημητρίου και Αλί Τουντζάι, στον Σώτο Κτωρή που πήρε την σκυτάλη και συνεχίζει με τον Αλί Τουντζάι, σε όλα τα μέλη της Επιτροπής Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους και σε όλους όσοι δουλεύουν γι’ αυτή την προσπάθεια, ένα μεγάλο ευχαριστώ.
Γιατί στα παιδιά μας χρωστούμε κάτι πολύ περισσότερο από ερείπια και μια χώρα διχοτομημένη. Χρωστούμε την ευκαιρία να γνωρίσουν ολόκληρο τον τόπο τους. Και να τον μοιραστούν χωρίς φόβο.
Υ.Γ. Τις προάλλες, οι δύο συμπρόεδροι έδωσαν στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη ένα συμβολικό δώρο. Την Παναγία της Λύσης και το τζαμί της Τούζλας στη Λάρνακα, δύο σημαντικά μνημεία για τις δύο κοινότητες. Ας ελπίσουμε ότι θα κρατήσουν κάτι περισσότερο από τις κορνίζες. Το παράδειγμα. Για να κληροδοτήσουμε κάποτε στα παιδιά μας, μαζί με τα μνημεία, και μια επανενωμένη πατρίδα.
