Οι αναπόφευκτες συγκρίσεις με το 2022 σε ένα σκηνικό απόλυτης ρευστότητας χωρίς ξεκάθαρες υποψηφιότητες και χωρίς συμμαχίες
15 μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές η δημοσκόπηση που διενήργησε για λογαριασμό του «Alpha» η εταιρεία Rai Consultants Ltd εμπεδώνει πως η προεκλογική συζήτηση έχει ξεκινήσει παρουσιάζοντας κάποιες τάσεις και πιθανούς υποψήφιους. Υπάρχουν στοιχεία που μπορούν να ληφθούν υπόψη σε σχέση με τις δυναμικές που παρουσιάζουν πρόσωπα, όμως σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να δημιουργούνται βεβαιότητες και ασφαλή συμπεράσματα. Όχι μόνο γιατί βρισκόμαστε τόσο μακριά από τις προεδρικές εκλογές, αλλά κυρίως γιατί τίποτα δεν έχει κλειδώσει σε θέμα υποψηφιοτήτων και συμμαχιών. Υπάρχουν ωστόσο κάποια στοιχεία που αξίζει να ληφθούν υπόψη στο σημερινό σκηνικό και σε όσα παρουσιάστηκαν.
Το προβάδισμα του Νίκου Χριστοδουλίδη
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης παρουσιάζεται να έχει το προβάδισμα σε όλα τα πιθανά σενάρια. Φαίνεται να λαμβάνει το εισιτήριο για τον β’ γύρο ενώ την ίδια στιγμή παρουσιάζεται να κερδίζει επί του παρόντος, όποιον κι αν έχει απέναντί του. Αυτό το αποτέλεσμα σίγουρα δεν μπορεί να υποβαθμίζεται, ιδιαίτερα αν ληφθεί υπόψη πως όχι μόνο δεν έχει κανένα κόμμα πίσω του, αλλά και το οτι πρώτος τερματίζει και στην περίπτωση που διεκδικήσουν αυτόνομα δύο εν δυνάμει σύμμαχοί του: Ο Πρόεδρος του ΔΗΚΟ Νικόλας Παπαδόπουλος και ο Πρόεδρος του ΕΛΑΜ Χρίστος Χρίστου. Αυτό στέλνει το μήνυμα πως ο ίδιος έχει καταφέρει να δημιουργήσει έναν δικό του πυρήνα ψηφοφόρων που μπορεί να προέρχεται από όλα σχεδόν τα κόμματα.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Οι εκλογές της σιωπής
Πίσω από τις κλειστές πόρτες της οικίας Ντιάν
Δεν υπάρχει ξεκάθαρο φαβορί
Την ίδια στιγμή όμως που ο Πρόεδρος παρουσιάζει προβάδισμα δεν μπορούν να μην δημιουργηθούν αναπόφευκτα συγκρίσεις με το παρελθόν. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης πριν από πέντε χρόνια, δεν τερμάτιζε απλώς πρώτος, αλλά αποτελούσε το φαβορί από τις πρώτες μόλις δημοσκοπήσεις. Ξεπερνούσε ακόμη και σε διψήφια ποσοστά τον δεύτερο και τρίτο σε σειρά κατάταξης ανθυποψήφιό του. Αυτό τον βοήθησε να κερδίσει την παράσταση νίκης από νωρίς και να φέρει κοντά του τα κόμματα του ενδιάμεσου χώρου, αλλά και μέρος του ΔΗΣΥ. Βάσει των τάσεων σήμερα, ο Πρόεδρος διατηρεί την δυναμική του, όμως χωρίς απόσταση ασφαλείας. Αυτό μπορεί να ενεργοποιήσει τις τάσεις φυγής από τα υφιστάμενα κόμματα της συγκυβέρνησης. Υπενθυμίζεται πως κατά την διάρκεια της προεκλογικής του 2023 μειώθηκε σημαντικά η δυναμική του, ενισχυθήκαν οι αντίπαλοί του-και λόγω των κομματικών μηχανισμών- με αποτέλεσμα να εκλεγεί αλλά με μικρότερη διαφορά από αυτήν που έδειχναν οι δημοσκοπήσεις. Κάτι που πρέπει να προβληματίσει παράλληλα το επιτελείο του είναι το γεγονός ότι απέναντί του δεν έχει υποψήφιους αλλά εν δυνάμει πρόσωπα που θα βρεθούν απέναντί του. Ο κ. Νεοφύτου για παράδειγμα δεν έχει λάβει το χρίσμα για να ξεκινήσει επίσημα προεκλογικό σε αντιπαραθετικούς τόνους, ενώ ο Ανδρέας Μαυρογιάννης δεν είναι πλέον και τόσο σίγουρο για το αν θα είναι τελικά ο εκλεκτός του ΑΚΕΛ. Ο Πρόεδρος συνεπώς, είναι ο μόνος που θεωρείται βέβαιος για επαναδιεκδίκηση. Αν λοιπόν πρόσωπα που δεν είναι ακόμη υποψήφιοι συγκεντρώνουν σήμερα ποσοστά που πριν από πέντε χρόνια κινούνταν πολύ πιο χαμηλά, πόσο μπορεί να ευνοήσει την δυναμική του η επίσημη έναρξη του προεκλογικού; Ιδιαίτερα αν ληφθεί υπόψη πως ως Πρόεδρος θα δεχτεί πυρά από όλους τους ανθυποψήφιους και για τους κυβερνητικούς χειρισμούς του αλλά και γιατί θεωρούν πως από τον ίδιο μπορούν να κόψουν ψήφους.
Ο Αβέρωφ και ο β’ γύρος
Ο Αβέρωφ Νεοφύτου βρίσκεται στην διαδικασία των εσωκομματικών εκλογών όμως βάσει της δημοσκόπησης συγκεντρώνει υψηλότερα ποσοστά από τον ανθυποψήφιό του για το χρίσμα Γιώργο Παμπορίδη. Δεν είναι συνεπώς επίσημα ο εκλεκτός του ΔΗΣΥ. Αποτελεί ερώτημα λοιπόν αν στο ενδεχόμενο που τελικώς λάβει το χρίσμα θα ξεκινήσει μία διαδικασία περαιτέρω συσπείρωσης. Αν δηλαδή οι υποστηρικτές του Γιώργου Παμπορίδη θα τον στηρίξουν ενισχύοντας τα ποσοστά του και βάζοντάς τον σε πλεονεκτικότερη θέση ή αν θα υπάρξουν φυγόκεντρες τάσεις προς τον Νίκο Χριστοδουλίδη. Αξίζει πάντως να σημειωθεί πως στον β’ γύρο παρουσιάζει πολύ μικρή διαφορά είτε με τον Νίκο Χριστοδουλίδη ως ανθυποψήφιο είτε με τον Ανδρέα Μαυρογιάννη.
Ο γρίφος Μαυρογιάννη
Το μεγάλο ερώτημα που εγείρεται με το ποσοστό που φαίνεται να λαμβάνει ο Ανδρέας Μαυρογιάννης είναι αν αυτό ανήκει στον ίδιο ως προσωπικότητα ή αν αποτελεί κυρίως την επιλογή του κεντροαριστερού ή ακελικού ακροατηρίου στην απουσία άλλου υποψήφιου από τον εν λόγω χώρο. Είναι ένα ζήτημα που δεν έχει ξεκάθαρη απάντηση και το ΑΚΕΛ δεν θα πρέπει να οδηγηθεί σε απολυτότητες. Από τη μία το κόμμα της Αριστεράς φαίνεται να ψάχνει εκείνον τον υποψήφιο που θα τον βοηθήσει να κερδίσει συμμαχίες, από την άλλη η πάροδος του χρόνου ενδεχομένως να λειτουργήσει αρνητικά αν ληφθεί υπόψη πως το ποσοστό του κ. Μαυρογιάννη μειώθηκε από τον Σεπτέμβριο του 2026 μέχρι τον Οκτώβριο. Και αυτό οφείλεται στην αβεβαιότητα.
Οι συμμαχίες και οι εν δυνάμει king makers
Κάτι που προκαλεί ιδιαίτερο ενδιαφέρον είναι τα ποσοστά που καταγράφουν, πρώτα και κύρια ο Πρόεδρος του ΑΛΜΑ Οδυσσέας Μιχαηλίδης (9-11%), ποσοστά διπλάσια του ποσοστού που καταγράφει το κίνημά του, αλλά και του Προέδρου του ΕΛΑΜ Χρίστου Χρίστου στο 6%, ποσοστά μικρότερα από αυτά που καταγράφει το κόμμα. Και οι δύο αποτελούν παίκτες κλειδιά. Είτε βάλουν υποψηφιότητα, είτε στηρίξουν εξ αρχής κάποιων από τους τρεις πρωταγωνιστές που ενδεχομένως να τους δώσουν σημαντική ενίσχυση, είτε τελικώς στηρίξουν κάποιον στον β’ γύρο. Ο Οδυσσέας Μιχαηλίδης συζητά το ενδεχόμενο μίας κεντροαριστερής υποψηφιότητας και αποκλείει την υποψηφιότητα Ανδρέα Μαυρογιάννη. Μία κοινή υποψηφιότητα συνεπώς- χωρίς σε καμία περίπτωση να λειτουργεί βάσει πρόσθεσης ποσοστών- θα λειτουργήσει αναπόφευκτα θετικά για τον υποψήφιο του χώρου. Το ερώτημα βεβαίως είναι τι τελικά θα κάνει ο Πρόεδρος του ΕΛΑΜ Χρίστος Χρίστου. Ο σκληρός πυρήνας του κόμματος διεκδικεί αυτόνομη κάθοδο ενώ τα Συναγερμικογενή στελέχη (Παπαχαραλάμπους, Πελεκάνος, Χαμπουλλάς) ευνοούν εξ’ αρχής στήριξη του Νίκου Χριστοδουλίδη. Μία τέτοια απόφαση δεν είναι εύκολη ούτε για το ΕΛΑΜ που παρουσιαζόταν μέχρι πρόσφατα ως αντισυστημικό κόμμα ούτε βεβαίως για τον Νίκο Χριστοδουλίδη ο οποίος ανησυχεί πως κάτι τέτοιο ενδεχομένως να αποτελεί την κατάλληλη αφορμή άλλων δυνάμεων για να επιλέξουν άλλον υποψήφιο. Μία από τις επιλογές που ευνοεί ο Πρόεδρος είναι η αυτόνομη κάθοδος ΕΛΑΜ με πρόσωπο που δεν θα προκαλέσει σημαντική ζημιά, όπως για παράδειγμα ο Χρίστος Χρίστου που συγκεντρώνει το 6% και υποστήριξή του στον β’ γύρο. Το πόσο μπορεί να βγει ενισχυμένο από μία τέτοια συμφωνία το ΕΛΑΜ, είναι βεβαίως κάτι που είναι ανοικτό.
Η εικόνα της στιγμής
Το σίγουρο πάντως είναι ότι χωρίς να κλειδώσουν οι συμμαχίες, χωρίς να υπάρξουν επίσημα υποψηφιότητες και έναρξη του προεκλογικού, τίποτα δεν μπορεί να θεωρείται θέσφατο ούτε να οδηγεί σε βεβαιότητες, πανηγυρισμούς ή απογοητεύσεις. Προς το παρόν καταγράφεται η εικόνα της στιγμής, που σίγουρα έχει το δικό της ενδιαφέρον να ερμηνευθεί, αλλά και να διαβαστεί ως τέτοια.
