Μιλώντας σήμερα με ανθρώπους που «ζουν» την παραγωγή, επιχειρούμε να αποτυπώσουμε πώς η Κοινή Αγροτική Πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης — που στηρίζει το εισόδημά τους, ενισχύει τη βιωσιμότητα της παραγωγής και ενδυναμώνει την ύπαιθρο— συμβάλλει στην καθημερινότητά , στις προκλήσεις και στις προοπτικές του αγροτικού κόσμου.
Ο γεωργός Βασίλης Κανναουρίδης μοιράζεται τις απόψεις του για την ΚΑΠ και την επίδρασή της στους επαγγελματίες του κλάδου.
Πώς ξεκίνησε η επιχείρησή σας και πώς εξελίχθηκε μέχρι σήμερα;
Είμαστε μια επιχείρηση που είμαστε στη τρίτη γενιά. Ήταν ο παππούς μας, ο πατέρας μας, ήταν πάντοτε επαγγελματίες γεωργοί, όμως με τη συμβατική καλλιέργεια. Τώρα εμείς είμαστε η τρίτη γενιά, που έχουμε εξελίξει τις καλλιέργειες, από συμβατικές σε γραμμικές.
Ποια ήταν η πρώτη σας επαφή με την ΚΑΠ και πώς αποφασίσατε να αξιοποιήσετε τα διαθέσιμα προγράμματα;
Η πρώτη επαφή έγινε μαζί μου. Γράφτηκα νέος γεωργός πριν 20 χρόνια. Ήταν μια σημαντική αφορμή με βάση και τον τρόπο που είχαν εξελειχθεί και τα κονδύλια που μας είχαν δώσει τότε, για να μεταβούμε από τη συμβατική στη γραμμική καλλιέργεια.
Αξιοποιήσατε κάποια συγκεκριμένη παρέμβαση του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023-2027, όπως επενδύσεις εκσυγχρονισμού ή μεταποίησης;
Είδαμε τις δυνατότητες της εξέλιξης, της εξασφάλισης και του πολλαπλασιασμού των κιλών με τη γραμμική και έτσι έχουμε κάνει σχεδόν όλα μας τα κτήματα πλέον, δέκα χιλιάδες δένδρα.
Ποιος ήταν ο πρακτικός αντίκτυπος;
Μεγάλη καινοτομία για εμάς ήταν η περυσινή μας παρέμβαση, στην οποία κάναμε αγροβολταϊκά-αντιχαλαζικά και έχουμε έχουμε από κάτω δένδρα. Αυτό μας έδωσε το δικαίωμα να εξασφαλίσουμε τις παραγωγές μας, αλλά συγχρόνως να μειώσουμε τα έξοδά μας, διότι πλέον ο ηλεκτρισμός δεν αγοράζεται. Εμείς, βρήκαμε το δικαίωμα μέσα από το αγροβολταϊκό να κάνουμε χρήση γεωργίας και ενέργειας και να μειώσουμε αρκετά το κόστος χρήσης μας.
Ποιες είναι σήμερα οι μεγαλύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζετε στον τομέα σας;
Οι αυξήσεις στις τιμές των λιπασμάτων, στην άντληση του νερού, το πετρέλαιο. Όλα τα έξοδα χρήσης αυξήθηκαν. Έχουμε αρκετή πίεση, φάνηκε ήδη τις τελευταίες ημέρες με τα προϊόντα που έχουν έρθει από τη Mecrosur, έχουν έρθει προϊόντα από τη Νότια Αμερική με πολύ χαμηλές τιμές, δυστυχώς και όχι με πολύ καλή ποιότητα.
Φαίνεται, όμως, ότι θα πρέπει να προσαρμοστούμε, μέσα από τα αγροβολταϊκά να μειώσουμε τα κόστη, αλλά θα πρέπει να έρθει και η Κυβέρνηση αρωγός, τώρα που θέλει να επιχορηγήσει τις διάφορες επιχειρήσεις με βάση την αύξηση του κόστους. Τουλάχιστον να επιχορηγήσει όπως έκαναν στην Ελλάδα, τα λιπάσματα και τα φάρμακα από τον Ιανουάριο και μετά, για να είμαστε κι εμείς λίγο πιο σωστοί απέναντι στην κινητική μονάδα της επιχείρησής μας.
Πόσο εύκολη ήταν στην πράξη η πρόσβαση σε αυτά τα προγράμματα; Υπήρχαν δυσκολίες;
Έχουν γίνει αρκετά βήματα προς τα μπροστά, αλλά δυστυχώς ακόμα είμαστε πίσω. Δε γίνεται εν έτει 2026 να μην είναι ενοποιημένοι οι κυβερνητικοί μηχανισμοί και οι κυβερνητικές υπηρεσίες και να πρέπει ένας γεωργός να τρέχει να φέρει χαρτί από τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις, από τον Φόρο Εισοδήματος, από το Υπουργείο Εσωτερικών, στο ίδιο το Υπουργείο να πρέπει να πάει άλλος στην Πολεοδομία, άλλος στον Έπαρχο ή στον νέο ΕΟΑ για να πάρει κάποια χαρτιά και κάποιες πιστοποιήσεις. Σε αυτόν τον τομέα, δυστυχώς, ακόμη θέλουμε βελτίωση μεγάλη.
Με ποιούς τρόπους έχει συμβάλει η στήριξη που λάβατε στη βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων σας;
Είναι πολύ λογικό ότι, από τη στιγμή που κάποιος επαγγελματίας πολλαπλασιάζει και εξασφαλίζει τις ποσότητες, τότε θα πρέπει να διασφαλίσει και την ποιότητά του. Με βάση τα ευρωπαϊκά πρότυπα, πλέον, η δική μας η επιχείρηση, πουλάει τα προϊόντα της σε χαρτόνι, τετράκιλο, οκτάκιλο, δικιλο, μονόκιλο και φέτος σε μισό κιλό. Αυτό μας έδωσε brand name μέσα στην αγορά. Όπου κυκλοφορείς και δεις κεράσια «Βασίλης Αγρός» το 90% των καταναλωτών μας γνωρίζει.
Πόσο σημαντική είναι για εσάς η άμεση σχέση με τον καταναλωτή; Έχετε δει αλλαγή τα τελευταία χρόνια;
Αυτή η αμεσότητα είναι πολύ καλό πράγμα, γιατί ψάχνει ο κόσμος πλέον το καλό κυπριακό προϊόν.
Πιστεύετε ότι οι πολίτες κατανοούν τον ρόλο της ΚΑΠ στην παραγωγή τροφίμων και στην καθημερινότητά τους;
Θεωρώ ότι, ως ΚΑΠ και ως Τμήμα Γεωργίας και ως υπεύθυνοι φορείς που πρέπει να ασχολούνται με την ΚΑΠ, χρειάζεται να κάνουμε περισσότερα ενημερωτικά δελτία ή περισσότερες άμεσες επαφές με τα προϊόντα και με τις γεωργικές εκμεταλλεύσεις, για να κατανοήσει ο κόσμος τη σοβαρότητα και τη σημαντικότητα της ΚΑΠ.
Τι θα συμβουλεύατε έναν νέο που θέλει να ασχοληθεί με τον αγροδιατροφικό τομέα σήμερα;
Επειδή πλέον μιλάμε για επιχειρήσεις, μεγάλα κονδύλια, μεγάλα έξοδα για να τα στήσεις, πρέπει πρώτα από όλα να βρουν τις δυνάμεις τους, να ξέρουν τι μπορούν οι ίδιοι να κάνουν.
Το δεύτερο, πρέπει να δουν το μικροκλίμα της περιοχής. Μπορούν να φυτεύσουν κάποια πράγματα; Γιατί αν πέτυχαν οι κερασιές σε ένα κτήμα δικό μου, μπορεί να μην πετύχουν σε άλλο δικό μου κλίμα. Πρέπει να ρωτήσουν, να αποκτήσουν εμπειρία. Εμείς το δείξαμε πολλές φορές, είμαστε στη διάθεση του οποιουδήποτε θέλει πραγματικά να μάθει, να τον βοηθήσουμε.
Χρειαζόμαστε ακόμα βελτιώσεις και σαν Τμήμα Γεωργίας και σαν Ινστιτούτο Γεωργικών Ερευνών, γιατί δυστυχώς δεν φτάνει. Ένας γεωργός που δεν έχει κάποιον πίσω του να του δείξει, δε φτάνουν όλα αυτά που κάνουμε. Χρειαζόμαστε βελτίωση και σαν οργανωμένοι, αλλά και σαν ιδιώτες. Θεωρώ ότι έπαιξε μεγάλο ρόλο η εξέλιξη. Υπάρχει πολύ μέλλον. Είμαι πολύ σίγουρος ότι υπάρχει μέλλον στη γεωργία, απλά θέλουμε ακόμα βελτίωση και να το κάνουμε πιο οργανωμένα και πιο σωστά.
