Έπειτα από έναν κύκλο συζητήσεων με κόμματα της Κνεσέτ, μεταξύ τους και όσων τάσσονται κατά του Μπένιαμιν Νετανιάχου, ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτζογκ, δήλωσε πριν λίγο ότι πρόκειται να δώσει την Κυριακή εντολή σχηματισμού κυβέρνησης.
«Εργάζομαι για τον σχηματισμό μιας καλής και σταθερής κυβέρνησης για το Ισραήλ», δήλωσε ο πρόεδρος μετά τις διαβουλεύσεις που είχε με τους εκπροσώπους του κόμματος Yashar! του Γκάντι Άιζενκοτ, οι οποίοι εισηγήθηκαν στον Ισαάκ Χέρτσογκ την ανάθεση της εντολής στον αρχηγό τους.
Σε δηλώσεις του ο Ισραηλινός πρόεδρος επισήμανε ότι θα πραγματοποιήσει περισσότερες συνομιλίες με τους ηγέτες των κομμάτων προκειμένου να καθοριστεί ποιος είναι σε θέση να σχηματίσει κυβέρνηση, παρά το γεγονός ότι ο Άιζενκοτ, έλαβε την πλειοψηφία των συστάσεων για την πρωθυπουργία.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Ο πρώην αρχηγός των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων, ο οποίος ηγείται του κόμματος Yashar και έχει συγκεντρώσει γύρω του τις βασικές δυνάμεις της αντιπολίτευσης, αποκτά τη δυνατότητα να διεκδικήσει την πρωθυπουργία με την υποστήριξη κοινοβουλευτικών ομάδων που αριθμούν συνολικά 67 βουλευτές. Ωστόσο, αρκετοί από εκείνους που δηλώνουν έτοιμοι να τον προτείνουν για πρωθυπουργό αρνούνται να συμμετάσχουν στην ίδια κυβερνητική εξίσωση.
Η αντίφαση αυτή εξηγεί γιατί, μία εβδομάδα μετά τις ισραηλινές εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, ο Νετανιάχου εξακολουθεί να διαθέτει πολιτικό χρόνο, παρά το γεγονός ότι η συμμαχία του έχει χάσει την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Άλλοι 46 βουλευτές συνέστησαν τον νυν πρωθυπουργό Μπένιαμιν Νετανιάχου. Οι εκπρόσωποι του θρησκευτικού κόμματος Ενωμένος Ιουδαϊσμός της Τόρα επέλεξαν να μην προτείνουν κανέναν υποψήφιο, ένα πλήγμα για τον Νετανιάχου καθώς το κόμμα στήριξε την απερχόμενη κυβέρνησή του.
«Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων φαίνονται σαφή», δήλωσε ο Χέρζογκ. «Ωστόσο, η εξουσία που μου παρέχει ο νόμος είναι να καθορίσω ποιος έχει τη δυνατότητα να σχηματίσει κυβέρνηση, και αυτό δεν είναι απολύτως σαφές, δεδομένων των αμοιβαίων βέτο μεταξύ των πολιτικών συνασπισμών και εντός των ίδιων των συνασπισμών».
Η προθεσμία του Χέρτζογκ να επιλέξει υποψήφιο τυπικά λήγει την Τετάρτη 11 Νοεμβρίου. Ο Νετανιάχου θα παραμείνει πρωθυπουργός υπηρεσιακής κυβέρνησης έως ότου σχηματιστεί νέος συνασπισμός ή μέχρι τη διεξαγωγή νέων εκλογών, οι οποίες πρέπει να πραγματοποιηθούν εάν κανένας υποψήφιος δεν επιτύχει. Ο Χέρτζογκ κάλεσε εξάλλου τα κόμματα να καταβάλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να αποτρέψουν έναν ακόμη γύρο εκλογών.
Στις εκλογές ο Νετανιάχου κέρδισε τις περισσότερες έδρες, αλλά ο συνασπισμός του, με τις δυνάμεις που προκύπτουν από τη νέα Βουλή δεν έχει αρκετή υποστήριξη για σταθερή κυβέρνηση.
Δυσκολίες στον σχηματισμό κυβέρνησης
Μπορεί όμως τα «ναι» στο πρόσωπο του Άιζενκοτ να υπάρχουν για να εξασφαλιστεί η πλειοψηφία στην Κνεσέτ, αλλά ο σχηματισμός κυβέρνησης, όπως εξάλλου δήλωσε και ο πρόεδρος δεν είναι αυτονόητα εύκολος.
Καταρχάς ο Άιζενκοτ, όπως και ο Νετανιάχου, έχει αποκλείσει τη συγκρότηση κυβέρνησης με τα δύο αραβικά κόμματα του Ισραήλ. Ωστόσο και τα δύο αραβικά κόμματα τάχθηκαν υπέρ του Άιζενκοτ, εξασφαλίζοντάς του την υποστήριξη μιας άνετης πλειοψηφίας βουλευτών.
Ο συνασπισμός του Άιζενκοτ περιλαμβάνει τέσσερα κόμματα που κινούνται από την Κεντροαριστερά ως τη Δεξιά. Τα δύο κόμματα που εκπροσωπούν την αραβική μειονότητα κέρδισαν 19 έδρες, αριθμός χωρίς προηγούμενο που αποδείχτηκε καθοριστικός για τον σχηματισμό μιας μελλοντικής κυβέρνησης.
Σε αυτό το πλαίσιο, το κόμμα Άιζενκοτ ζητά από τον Χέρτζογκ να του αναθέσει το συντομότερο δυνατό την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης.
Σε ανακοίνωσή του, το Yashar επισημαίνει ότι οι 67 συστάσεις που συγκέντρωσε ο Άιζενκοτ αποτελούν τον μεγαλύτερο αριθμό υποστηρικτικών εισηγήσεων που έχει λάβει υποψήφιος για την πρωθυπουργία από το 2015. Το κόμμα υποστηρίζει ότι το αποτέλεσμα των διαβουλεύσεων αποτυπώνει την επιθυμία των Ισραηλινών για πολιτική αλλαγή, καθώς και την «πλήρη έλλειψη εμπιστοσύνης» προς τον Νετανιάχου και την κυβέρνησή του.
«Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου είναι υπηρεσιακός πρωθυπουργός, ο οποίος ηγείται μιας μειοψηφίας μόλις 46 εδρών. Δεν διαθέτει εντολή, κοινοβουλευτική πλειοψηφία ούτε την εμπιστοσύνη της κοινής γνώμης», αναφέρει χαρακτηριστικά η ανακοίνωση.
Το Yashar καλεί τον πρόεδρο Χέρτζογκ να αναθέσει «το συντομότερο δυνατό» τη διερευνητική εντολή στον Άιζενκοτ, ώστε να μπορέσει να σχηματίσει κυβέρνηση εθνικής έκτακτης ανάγκης, η οποία θα αναλάβει δράση προς όφελος όλων των πολιτών του Ισραήλ.
Παράλληλα, απευθύνει έκκληση σε όλους τους πολιτικούς αρχηγούς που επιθυμούν το καλύτερο για τη χώρα να ανταποκριθούν στις περιστάσεις και να αφήσουν στην άκρη τις στενές κομματικές και προσωπικές επιδιώξεις, προκειμένου να σχηματιστεί κυβέρνηση χωρίς καθυστερήσεις.
Τέλος, προειδοποιεί ότι ενδεχόμενη απώλεια της συγκεκριμένης ευκαιρίας θα μπορούσε να έχει «βαρύ τίμημα» για τη χώρα, οδηγώντας σε νέα εκλογική αναμέτρηση, παρά τη θέληση των Ισραηλινών πολιτών.
Η δήλωση του Χέρτζογκ
Μετά την ολοκλήρωση του κύκλου διαβουλεύσεων με όλες τις κοινοβουλευτικές παρατάξεις, στην προεδρική κατοικία, ο πρόεδρος του Ισραήλ ανακοίνωσε ότι προτίθεται να αναθέσει τη διερευνητική εντολή για τον σχηματισμό κυβέρνησης την προσεχή Κυριακή.
«Η πρόθεσή μου είναι να αναθέσω την εντολή σχηματισμού κυβέρνησης την ερχόμενη Κυριακή. Με βάση τα δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί, οι εκπρόσωποι των κομμάτων που συγκεντρώνουν συνολικά 67 έδρες στην Κνεσέτ υπέδειξαν τον πρόεδρο του κόμματος Yashar, Γκάντι Άιζενκοτ, ενώ οι εκπρόσωποι των παρατάξεων που διαθέτουν 46 έδρες πρότειναν τον πρωθυπουργό και επικεφαλής του Λικούντ, Μπένιαμιν Νετανιάχου», δήλωσε.
Ο Ισραηλινός πρόεδρος επισήμανε ωστόσο ότι, παρά το γεγονός πως τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων μοιάζουν εκ πρώτης όψεως ξεκάθαρα, παραμένουν ερωτήματα σχετικά με τη δυνατότητα συγκρότησης κυβέρνησης.
«Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων φαίνονται θεωρητικά σαφή. Ωστόσο, η αρμοδιότητα που μου παρέχει ο νόμος είναι να διαπιστώσω ποιος έχει τη δυνατότητα να σχηματίσει κυβέρνηση. Αυτό δεν είναι απολύτως ξεκάθαρο, εξαιτίας των αμοιβαίων αποκλεισμών που υπάρχουν τόσο μεταξύ των πολιτικών μπλοκ όσο και στο εσωτερικό τους», ανέφερε ο Χέρτζογκ.
Όπως πρόσθεσε, σκοπεύει να διερευνήσει το ζήτημα άμεσα, πραγματοποιώντας κατ’ ιδίαν συνομιλίες με ορισμένους από τους επικεφαλής των κομμάτων.
«Κατά τη διάρκεια αυτών των συζητήσεων, σκοπεύω να εξαντλήσω κάθε δυνατότητα, προκειμένου να ενθαρρύνω τις πολιτικές δυνάμεις να προσεγγίσουν η μία την άλλη και να συμβάλουν στη συγκρότηση μιας σταθερής και καλής κυβέρνησης για τον λαό του Ισραήλ», κατέληξε ο πρόεδρος της χώρας.
Το Λικούντ ρίχνει τα χαρτιά του για κυβέρνηση εθνικής ενότητας – Αντιπαράθεση με τον Χέρτζογκ
Την ανάγκη συμμετοχής των κομμάτων της αντιπολίτευσης σε μια ευρεία κυβέρνηση εθνικής ενότητας έθεσαν οι βουλευτές του Λικούντ κατά τη διάρκεια της διαβούλευσής τους με τον πρόεδρο του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτζογκ. Όπως υποστήριξαν, η στάση αποκλεισμού του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου από τα κόμματα του αντίπαλου πολιτικού μπλοκ αποτελεί εμπόδιο στην επίτευξη εθνικής συνεννόησης.
Ο βουλευτής Γιοάβ Κις τάχθηκε υπέρ της συγκρότησης μιας «ευρείας εθνικής κυβέρνησης», στην οποία θα συμμετέχουν σιωνιστικά κόμματα με εβραϊκή ηγεσία. Όπως υποστήριξε, το Ισραήλ δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις μεγάλες προκλήσεις που έχει μπροστά του με μια κυβέρνηση η οποία θα εξαρτάται από αραβικά κόμματα που, σύμφωνα με τον ίδιο, «υποστηρίζουν την τρομοκρατία».
Παράλληλα, κατηγόρησε τους επικεφαλής της αντιπολίτευσης ότι αρνούνται να συνεργαστούν με το Λικούντ, επισημαίνοντας πως αυτή η στάση έχει προκαλέσει «τεράστια ζημιά» στο Ισραήλ.
Ο Χέρτζογκ ζήτησε από τον Κις να διευκρινίσει ποιες υποχωρήσεις είναι διατεθειμένο να κάνει το Λικούντ προκειμένου να καταστεί εφικτή μια κυβέρνηση συνεργασίας. Ο βουλευτής απάντησε ότι δεν γνωρίζει τι ακριβώς θα μπορούσε να παραχωρήσει το κόμμα του, επέμεινε όμως ότι η αντιπολίτευση πρέπει να εγκαταλείψει τον αποκλεισμό και να προσέλθει σε διάλογο. «Πρέπει να σταματήσουν το μποϊκοτάζ και να έρθουν να συζητήσουν μαζί μας», ανέφερε.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η βουλευτής Μίρι Ρέγκεβ, η οποία υποστήριξε ότι το Λικούντ τείνει χείρα συνεργασίας προς την αντιπολίτευση. Ωστόσο, εξαπέλυσε επίθεση κατά του επικεφαλής του κόμματος Yashar, Γκάντι Αϊζενκότ, αλλά και του πολιτικού συνασπισμού του, τον οποίο αποκάλεσε «μπλοκ της καταστροφής», υποστηρίζοντας ότι είναι πρόθυμοι να συνεργαστούν με την αραβική Κοινή Λίστα (Joint List).
Η τοποθέτησή της προκάλεσε την παρέμβαση του Ισραηλινού προέδρου, ο οποίος αντέτεινε ότι ο Αϊζενκότ δεν είχε δηλώσει πως προτίθεται να συνεργαστεί με τη συγκεκριμένη παράταξη. Παράλληλα, επέκρινε τη φρασεολογία της Ρέγκεβ, τονίζοντας: «Αν θέλετε να απλώσετε το χέρι σας, δεν μπορείτε να αποκαλείτε την άλλη πλευρά “μπλοκ της καταστροφής”».
Η βουλευτής του Λικούντ απάντησε ότι το κόμμα της απορρίπτει μόνο πολιτικές δυνάμεις που στηρίζουν την τρομοκρατία, κατηγορώντας τους Άραβες βουλευτές ότι αρνούνται να χαρακτηρίσουν τη Χαμάς τρομοκρατική οργάνωση. Από την πλευρά του, ο Χέρτζογκ υπενθύμισε ότι ο επικεφαλής του κόμματος Ra’am, Μανσούρ Αμπάς, είχε δηλώσει κατά τη δική του διαβούλευση πως υποστηρίζει τον αφοπλισμό της Χαμάς.
Οι εκπρόσωποι του Λικούντ έθεσαν, επίσης, ζήτημα σχετικά με τη στάση του Γιοράμ Κοέν, δεύτερου στην ιεραρχία του Yashar, κατηγορώντας τον ότι κατά τη συνάντησή του με τον πρόεδρο νωρίτερα το ίδιο βράδυ δεν ανέφερε ως προϋπόθεση για τη συμμετοχή σε έναν κυβερνητικό συνασπισμό την αναγνώριση της Χαμάς ως τρομοκρατικής οργάνωσης από τους εταίρους. Ο Χέρτζογκ απάντησε ότι δεν είχε αντιληφθεί την παράλειψη, σημειώνοντας πως ο Κοέν είχε αναφέρει ότι τα κόμματα του συγκεκριμένου μπλοκ θα πρέπει να δεσμευτούν για τη διάλυση της Χαμάς.
Ιδιαίτερη ήταν και η παρέμβαση της νεοεκλεγείσας βουλευτή του Λικούντ, Τάλι Γκβίλι, η οποία εντάχθηκε στο κόμμα μετά τη δολοφονία και απαγωγή του γιου της, Ραν Γκβίλι, στη Γάζα, κατά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023. Η ίδια κάλεσε τους πολιτικούς να ανακτήσουν το πνεύμα ενότητας που, όπως είπε, είχε επικρατήσει στην ισραηλινή κοινωνία κατά την έναρξη του πολέμου.
«Έχετε τη δύναμη να μας ενώσετε», είπε απευθυνόμενη στον Χέρτζογκ.
Τέλος, όταν τέθηκε στη Ρέγεβ το ερώτημα τι προτίθεται να αλλάξει η κυβέρνηση σε σχέση με την προηγούμενη τετραετή διακυβέρνησή της, ώστε να περιοριστεί ο διχασμός στην ισραηλινή κοινωνία, η βουλευτής απέφυγε να αναλάβει ευθύνη για την πόλωση, μεταφέροντας την κριτική στην αντιπολίτευση.
Πηγή: Protothema.gr
