Σχεδόν τρεις ώρες κράτησε η συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη με τον Τουφάν Έρχιουρμαν, με τους δύο ηγέτες να συζητούν την περισσότερη ώρα, κατ’ ιδίαν.
Όπως μετέδωσε ο δημοσιογράφος Ευάγγελος Αγαπίου στο κεντρικό δελτίο του Alpha, η διάρκεια της συνάντησης ξεπέρασε ακόμη και τις προσδοκίες του Προεδρικού, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες το πρόγραμμα του Προέδρου έκανε λόγο για συνάντηση μίας ώρας.
Η συνάντηση βασίστηκε στο τρίπτυχο: μεθοδολογία, συγκλίσεις και ΜΟΕ. Οι δύο ηγέτες συζήτησαν τον οδικό χάρτη που πρέπει οι δύο πλευρές να ακολουθήσουν για σύγκλιση μιας νέας πενταμερούς, όπως είναι και η επιδίωξη του ΓΓ ΟΗΕ, τις συγκλίσεις, η καταγραφή των οποίων βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη από τα ΗΕ και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός Σεπτεμβρίου και τα ΜΟΕ, όπου οι δύο ηγέτες έβαλαν στην ατζέντα το θέμα των οδοφραγμάτων που είχαν συζητηθεί τον Μάρτιο του 2025 στην Γενεύη.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Οι δύο ηγέτες συζητούσαν για δύο περίπου ώρες μόνοι τους, χωρίς διαπραγματευτές και αξιωματούχους των Ηνωμένων Εθνών, με τον Ευάγγελο Αγαπίου να μεταδίδει πως εκεί έγινε και η πιο ουσιαστική συζήτηση, σύμφωνα με τις πληροφορίες.
Ακολούθως μπήκαν στη συζήτηση και οι διαπραγματευτές για τα τεχνικά ζητήματα, στη συνέχεια προς το τέλος να συνταχθεί το ανακοινωθέν από τα ΗΕ χαιρετίζει τις προσπάθειες του ΓΓ ΟΗΕ για επίλυση του Κυπριακού και καθορίζει εβδομαδιαίες συναντήσεις μεταξύ των δύο ηγετών, τουλάχιστον μέχρι και την εβδομάδα της ΓΣ ΟΗΕ τέλος Σεπτεμβρίου, όπου αισιοδοξεί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να υπάρχουν εξελίξεις.
Η ε/κ πλευρά θεωρεί ότι έφτασε κοντά στο να κλειδώσει -ακόμη και στην επόμενη συνάντηση- η μεθοδολογία για τα επόμενα βήματα, κυρίως σε θέματα που αφορούν τις συγκλίσεις επί της ουσίας του Κυπριακού.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Θετικό πρόσημο δίνει ο ΠτΔ: Συγκλίσεις, μεθοδολογία, ΜΟΕ και οδοφράγματα συζήτησαν με Έρχιουρμαν
Όσον αφορά στα ΜΟΕ, δεν παρατηρήθηκε κάποια ουσιαστική πρόταση, δηλαδή στο θέμα τεσσάρων οδοφραγμάτων, με τον Τ/κ ηγέτη να επιμένει στις αντιρρήσεις του όσον αφορά το Πυρόι και την Αθηένου.
Ενώ ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έθεσε θέματα εγκλωβισμένων, αγνοουμένων και θέμα τοπωνυμίων, δηλαδή το να αναγράφονται και τα ελληνικά τοπωνύμια στις πινακίδες των κατεχομένων.
Τα ορόσημα
Τα επόμενα χρονικά ορόσημα είναι η κάθοδος Μαρίας Άνχελα Ογλκίν η οποία αναμένεται στο νησί αρχές Σεπτεμβρίου, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει κλειδώσει η ακριβής ημερομηνία. Στόχος είναι να παρίσταται στην επόμενη συνάντηση των δύο ηγετών.
Ενώ όπως ο Πρόεδρος χαρακτήρισε ως «άτυπο ορόσημο», έπεται η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στα τέλη Σεπτεμβρίου, όπου ο Πρόεδρος θα έχει συνάντηση με τον ΓΓ ΟΗΕ, και μετά το πέρας της συνέλευσης ο Τ/κ ηγέτης θα συναντηθεί με τον ΓΓ ΟΗΕ.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Χριστοδουλίδης και Έρχιουρμαν συμφώνησαν να συναντώνται μια φορά τη βδομάδα, ιδού το ανακοινωθέν μετά το τετ α τετ
Όσα δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας
Θέματα ουσίας και συγκεκριμένα τις συγκλίσεις, αλλά και θέματα μεθοδολογίας και ΜΟΕ συζήτησαν στη σχεδόν τρίωρη συνάντησή τους την Τετάρτη, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Τουφάν Έρχιουρμαν, στα γραφεία της αποστολής Καλών Υπηρεσιών των Ηνωμένων Εθνών, στην περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας, στην νεκρή ζώνη.
Σε δηλώσεις του μετά την άφιξή του στο Προεδρικό Μέγαρο, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε ότι η συζήτηση, κατά τη μεγαλύτερη διάρκεια της οποίας οι ηγέτες συζητούσαν μόνοι τους, είχε θετικό πρόσημο.
«Ήταν μια καλή συνάντηση, οφείλω να το αναφέρω, γι’ αυτό και κράτησε σχεδόν τρεις ώρες, με τη συντριπτική πλειοψηφία της ώρας να είμαστε μόνοι εγώ και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης. Ξεκίνησε η προετοιμασία στη βάση και όσων ανέφερε δημόσια ο ΓΓ του ΟΗΕ» πρόσθεσε.
Όπως είπε, οι δύο ηγέτες συζήτησαν θέματα ουσίας, και συγκεκριμένα τις συγκλίσεις, που, σύμφωνα με τον Πρόεδρο είναι «ιδιαίτερα σημαντική η διαφύλαξη του διαπραγματευτικού κεκτημένου μέχρι και την τελευταία μέρα στο Κραν Μοντανά.
Επίσης, είπε, συζήτησαν τη μεθοδολογία. Όπως σημείωσε, είναι γνωστά τα τέσσερα σημεία που θέτει ο κ. Ερχιουρμάν για τη μεθοδολογία, με τον Πρόεδρο να προτείνει «δικές μας προσεγγίσεις, για το πώς μπορεί να είναι πιο αποδοτική η διαπραγμάτευση, μέσα από μια διασταυρούμενη διαπραγμάτευση όλων των θεμάτων. Δεν μπορεί να συζητηθεί μόνο ένα θέμα και επιλεκτικά», είπε.
Επίσης, συζήτησαν θέματα ΜΟΕ. «Στα οδοφράγματα δεν περιοριστήκαμε στο γνωστό θέμα της Μιας Μηλιάς και Πυρόι-Αθηένου. Συζητήσαμε και για τα άλλα τρία που είχαμε συμφωνήσει με τον ΓΓ τον Μάρτιο 2025 στη Γενεύη», δηλαδή Πυρόι, Αθηένου, Κόκκινα, Μια Μηλιά και Λουρουτζίνα.
«Υπέβαλα κάποιες προτάσεις, κάποιες είναι επανάληψη γιατί αναμένουμε απάντηση σε σχέση με τους εγκλωβισμένους, με τους αγνοούμενους και την ανάγκη να τρέξει πιο γρήγορα η όλη διαδικασία, αιτήματα που αφορούν τη μαρωνίτικη κοινότητα, που αφορούν την αρμενική κοινότητα, αιτήματα που αφορούν κάποιες πινακίδες στις κατεχόμενες περιοχές, καθώς επίσης και κάποια άλλα θέματα», ανέφερε.
Ο Πρόεδρος σημείωσε ότι τόνισε και στον Τουρκοκύπριο ηγέτη, ότι τα όποια μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης πρέπει να μας φέρνουν όσο πιο κοντά στη λύση, στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου «και όχι να κανονικοποιούν με οποιοδήποτε τρόπο τη σημερινή απαράδεκτη κατάσταση πραγμάτων».
Όπως είπε, εξέφρασε την ετοιμότητά του, αν και εφόσον επαναρχίσουν οι συνομιλίες, που είναι ο στόχος, «να δούμε κι άλλα μονομερή μέτρα από μέρους της Κυπριακής Δημοκρατίας, όπως τα 14 που είχα ανακοινώσει».
«Ήταν μια καλή συζήτηση, συμφωνήσαμε να βρεθούμε και την άλλη βδομάδα, θα βρισκόμαστε κάθε βδομάδα, κι αν χρειαστεί και περισσότερο από μία φορά. Αύριο θα ανακοινώσουμε τα μέλη του Συμβουλευτικού Σώματος που είχαμε προτείνει και έγινε αποδεκτό», είπε, προσθέτοντας ότι δίνει θετικό πρόσημο στη σημερινή συζήτηση.
Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τη διάνοιξη οδοφραγμάτων, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε ότι όταν ήταν εδώ ο ΓΓ του ΟΗΕ είχε προτείνει μια «λογική, συμβιβαστική πρόταση που πρέπει να γίνει αποδεκτή. Αποδεχτήκαμε τη συμβιβαστική πρόταση του Γενικού Γραμματέα, τέθηκαν και κάποια άλλα θέματα και μέσα στο πλαίσιο του ότι τέθηκαν κι άλλα θέματα, όπως η Λουρουτζίνα, είπαμε να δούμε και τα τέσσερα οδοφράγματα, όπως είχαμε συζητήσει με τον ΓΓ στις 18 Μαρτίου 2025 στη Γενεύη».
Απαντώντας σε άλλη ερώτηση για το θέμα των συγκλίσεων, είπε ότι οι δύο ηγέτες αντάλλαξαν απόψεις επί συγκεκριμένων θεμάτων των συγκλίσεων, στη βάση των θέσεων των δύο ηγετών και της ανάγκης διαφύλαξης του διαπραγματευτικού κεκτημένου. «Σε γενικές γραμμές, η συζήτηση για το κεκτημένο ήταν μια καλή συζήτηση», είπε.
Όσον αφορά τη μεθοδολογία, ο Πρόεδρος, αναφερόμενος στα σημεία που θέτει ο κ. Έρχιουρμαν, είπε ότι το πρώτο αφορά τις συγκλίσεις. «Είναι αποδεκτό από δικής μας πλευράς, εμείς επιμένουμε για το διαπραγματευτικό κεκτημένο μέχρι τα ξημερώματα της 7ης Ιουλίου, όπου διακόπηκαν οι διαπραγματεύσεις στο Κραν Μοντανά». Το δεύτερο σημείο αφορά τον χρόνο. «Ο χρόνος εξαρτάται αν θα ξεκινήσουμε από εκεί που μείναμε για να περπατήσουμε το τελευταίο μίλι, όπως ο ίδιος ο ΓΓ έχει αναφέρει. Αν ξεκινήσουμε από την αρχή, δεν μπορούμε να μιλάμε για τελευταίο μίλι».
Όσον αφορά το σημείο που θέτει ο κ. Έρχιουρμαν για τα προκαθορισμένα αποτελέσματα, ο Πρόεδρος είπε ότι αυτό δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. «Είναι αντικίνητρο για να πετύχουμε τη λύση του Κυπριακού», είπε.
Σχετικά με την πρόταση που υπέβαλε ο ίδιος για τη μεθοδολογία, για τη διασταυρούμενη διαπραγμάτευση, είπε ότι μπορούν τα κεφάλαια να συζητηθούν σε ζεύγη. Για παράδειγμα, ανέφερε, το εδαφικό πρέπει να συζητείται με το περιουσιακό, αφού είναι άμεσα συνυφασμένα, ή η διακυβέρνηση με το κεφάλαιο της ασφάλειας.
«Προσβλέπω στην επόμενη συνάντηση. Σίγουρα η παρουσία της κ. Ολγκίν είναι καθοριστική για το τι θα συζητήσουμε», είπε, σημειώνοντας ότι δεν έχει καθοριστεί ακόμη η ημερομηνία της επόμενης συνάντησης. Απαντώντας σε ερώτηση κατά πόσο η κ. Ολγκίν θα συμμετέχει στις εβδομαδιαίες συναντήσεις των δύο ηγετών, είπε ότι “όποτε είναι η κ. Ολγκίν στην Κύπρο, κατά τη διάρκεια των συναντήσεων μου με τον Τ/κ ηγέτη, θεωρώ ότι ναι, θα είναι παρούσα”.
Εξάλλου, πρόσθεσε, υπάρχει το άτυπο ορόσημο της βδομάδας της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, όπου θα βρίσκονται όλα τα εμπλεκόμενα μέρη στο Κυπριακό. Υπενθύμισε, εξάλλου, ότι και ο ΓΓ κατ’ επανάληψη και στις δημόσιες του δηλώσεις και στις κατ’ ιδίαν συναντήσεις αναφέρθηκε στον ρόλο των εγγυητριών δυνάμεων. «Όλοι θα είναι στη Νέα Υόρκη με αφορμή τη συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών. Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης θα έχει συνάντηση μετά το πέρας της επίσημης βδομάδας, ως είθισται. Είναι μια καλή ευκαιρία εκεί να γίνει ο απολογισμός, με στόχο τη σύγκλιση μιας διευρυμένης διάσκεψης, κατά τη διάρκεια της οποίας θα ανακοινωθεί η επανέναρξη των συνομιλιών».
Ερωτηθείς αν έχει αποφασιστεί κοινή συνάντηση με τον Γενικό Γραμματέα, ο Πρόεδρος είπε ότι είναι νωρίς να μιλήσουμε για μια τέτοια συνάντηση. «Αν τεθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο είμαστε έτοιμοι να συμμετάσχουμε σε μια τέτοια συνάντηση και ακόμα και σε μια διευρυμένη. Αν ο ΓΓ συγκαλέσει, οφείλουμε όλοι μας να ανταποκριθούμε θετικά».
Τέλος, απαντώντας για τα θέματα που έθεσε ο κ. Έρχιουρμαν στη συζήτηση, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε ότι ο Τ/κ ηγέτης “έθεσε αυτά που βλέπουμε το τελευταίο διάστημα, που βλέπετε και στον τ/κ Τύπο και απάντησα ότι αυτά είναι πολύ φυσιολογικές εξελίξεις, ως αποτέλεσμα της παράνομης κατάστασης πραγμάτων. Κι αν θέλουμε να αποφεύγονται τέτοιου είδους εξελίξεις, θα πρέπει να εργαστούμε ακόμη περισσότερο, και σαφώς πιο γρήγορα, έτσι ώστε να πετύχουμε τη λύση του Κυπριακού στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου”.
