Η τουρκική φυλοκυβερνητική εφημερίδα “Σαμπάχ” υποστηρίζει ότι “η επαναφορά του σχήματος 5+1 για το Κυπριακό” δημιουργεί ερωτήματα για το κατά πόσον μπορεί να ανοίξει ένας νέος κύκλος στο Κυπριακό και, κυρίως, με ποια βάση θα μπορούσε να διεξαχθεί ενδεχόμενη νέα διαπραγμάτευση.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η θέση που προβάλλουν τα τελευταία χρόνια Άγκυρα και τουρκοκυπριακή πλευρά περί «κυριαρχικής ισότητας» και λύσης δύο κρατών, σε αντίθεση με τη συμφωνημένη βάση λύσης της διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας που υποστηρίζει η ελληνοκυπριακή πλευρά και προβλέπεται από τα σχετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ, αναφέρει η “Σαμπάχ”.
Μιλώντας στη “Σαμπάχ”, η αναπληρώτρια καθηγήτρια διεθνούς δικαίου, Εμέτε Γκιοζιούγκιουζελι, συνέδεσε τη χρονική συγκυρία με τις ευρύτερες γεωπολιτικές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Υποστήριξε ότι οι εντάσεις στην περιοχή, οι ενεργειακές έρευνες και οι αμυντικές συνεργασίες Ελλάδας και Κυπριακής Δημοκρατίας με άλλες χώρες καθιστούν ακόμη πιο αναγκαία την επανέναρξη της διπλωματικής κινητικότητας.
Η ίδια υιοθέτησε ιδιαίτερα επικριτική γλώσσα για τις προηγούμενες προσπάθειες επίλυσης και υποστήριξε ότι οι αναφορές Γκουτέρες σε «μέθοδο, περιεχόμενο και προετοιμασία» θα πρέπει να ερμηνευθούν ως ανάγκη να συμφωνηθεί πρώτα η βάση οποιασδήποτε μελλοντικής διαδικασίας.
Η Γκιοζιούγκιουζελι υποστήριξε ότι η θέση Τουρκίας και τουρκοκυπριακής πλευράς για δύο κράτη και «κυριαρχική ισότητα» αποτελεί πλέον το βασικό σημείο αναφοράς για την Άγκυρα.
Παράλληλα χαρακτήρισε τις τουρκικές εγγυήσεις στην Κύπρο ως «αδιαπραγμάτευτες», υποστηρίζοντας ότι αποτελούν βασικό στοιχείο ασφάλειας για τους Τουρκοκύπριους.
Σύμφωνα με την Τουρκάλα ακαδημαϊκό, η διαφορά σε σχέση με παλαιότερους γύρους συνομιλιών είναι ότι η Τουρκία θεωρεί πλέον πως διαθέτει περισσότερα στρατηγικά και διπλωματικά εργαλεία στην περιοχή.
Παρέπεμψε, μεταξύ άλλων, στις τουρκικές ενεργειακές δραστηριότητες στη Μαύρη Θάλασσα και στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και στον ρόλο της Άγκυρας στη Λιβύη και τη Συρία, υποστηρίζοντας ότι όλα αυτά έχουν ενισχύσει τη θέση της Τουρκίας στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται από την τουρκική πλευρά στο σχήμα 5+1, καθώς σε αυτό συμμετέχουν οι δύο πλευρές στην Κύπρο, οι τρεις εγγυήτριες χώρες –Ελλάδα, Τουρκία και Βρετανία– και τα Ηνωμένα Έθνη.
Η Γκιοζιούγκιουζελι υποστήριξε ότι η Τουρκία θα προσέλθει σε οποιαδήποτε νέα διαδικασία επιμένοντας τόσο στα εγγυητικά της δικαιώματα όσο και στην παρουσία τουρκικών δυνάμεων στο νησί.
Το δημοσίευμα της “Σαμπάχ” αναφέρεται και στις ενεργειακές εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, με την Τουρκάλα ακαδημαϊκό να υποστηρίζει ότι οι θαλάσσιες ζώνες, οι γεωτρήσεις και τα ενεργειακά σχέδια δεν μπορούν να διαχωριστούν από το Κυπριακό.
Επανέλαβε επίσης την τουρκική θέση ότι οι Τουρκοκύπριοι θα πρέπει να συμμετέχουν στη διαχείριση και κατανομή των εσόδων από τους υδρογονάνθρακες.
Ως πιθανά βήματα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, η Γκιοζιούγκιουζελι ανέφερε την έναρξη απευθείας πτήσεων προς τα κατεχόμενα, την άρση απαγορεύσεων που αφορούν στα λιμάνια στα κατεχόμενα και τη δημιουργία κοινής επιτροπής για τα ενεργειακά έσοδα.
Παρά τη νέα κινητικότητα, η ακαδημαϊκός εκτίμησε ότι δεν μπορεί ακόμη να γίνει λόγος για έναρξη ολοκληρωμένης διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού.
Χαρακτήρισε τη σημερινή φάση περισσότερο ως περίοδο «διπλωματικών επαφών», κατά την οποία οι πλευρές διερευνούν κατά πόσο υπάρχει κοινό έδαφος για να προχωρήσει η διαδικασία.
Κατά την εκτίμησή της, ένα ενδεχόμενο αποτυχίας θα μπορούσε να οδηγήσει την τουρκική πλευρά σε εντονότερη προσπάθεια για διεθνή αναγνώριση του ψευδοκράτους, ενώ ως δεύτερο σενάριο ανέφερε τη συζήτηση “μοντέλων συνεργασίας μεταξύ δύο χωριστών οντοτήτων”.
Το επόμενο διάστημα και κυρίως οι επαφές στα τέλη Αυγούστου αναμένεται, συνεπώς, να δείξουν εάν η νέα κινητικότητα θα περιοριστεί σε ακόμη έναν γύρο διερευνητικών επαφών ή εάν θα δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για μια νέα διπλωματική διαδικασία, σημειώνεται.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Έρχιουρμαν: «Δεν θα παραιτηθούμε ποτέ από την ισότητα, την ασφάλεια και τα δικαιώματά μας σε αυτό το νησί» | AlphaNews
Πηγή: ΚΥΠΕ
