Το όνομα του έγινε συνώνυμο με την πιο κρίσιμη σελίδα στην σύγχρονη ιστορία του Κυπριακού προβλήματος. Το Σχέδιο Λύσης που εκπόνησε και τέθηκε σε δημοψήφισμα ενώπιον του λαού στις 24 Απριλίου 2004, απορρίφθηκε από τη συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών.
Έκτοτε φέρει το όνομα του: Κόφι Ανάν…
Με αφορμή τη συμπλήρωση επτά ετών από τον θάνατο του, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, σε ανάρτησή του στο X την Τρίτη, τον χαρακτηρίζει ως «παγκόσμιο υπέρμαχος της ειρήνης.»
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Το ιστορικό των προσπαθειών των ΓΓ του ΟΗΕ στο Κυπριακό
«Ο Κόφι Ανάν ήταν ο μέντοράς μου και φίλος μου. Την Τρίτη συμπληρώνονται επτά χρόνια από τον θάνατό του. Ήταν μια δύναμη που ωθούσε προς το καλό και η κληρονομιά του ως παγκόσμιου υπέρμαχου της ειρήνης παραμένει πηγή έμπνευσης στη ζωή και στο έργο μου.»
Ποιος ήταν ο Κόφι Ανάν
Γεννημένος στο Κουμάσι της Γκάνας στις 8 Απριλίου 1938, σπούδασε οικονομικά στο Macalester College, διεθνείς σχέσεις στο Ινστιτούτο της Γενεύης και διοίκηση επιχειρήσεων στο MIT. Ανέλαβε το ύπατο αξίωμα του ΟΗΕ το 1997. ΄Ηταν ο πρώτος Γενικός Γραμματέας που ανήκε στο προσωπικό των Ηνωμένων Εθνών πριν από την εκλογή του, καθώς κατείχε την θέση του διευθυντή των ειρηνευτικών επιχειρήσεων του Οργανισμού.
Η διπλωματική καριέρα
Ο Ανάν ανέλαβε τα ηνία του Οργανισμού αφότου υπηρέτησε ως ειδικός απεσταλμένος του προκατόχου του Μπούτρος Γκάλι, για την Συμφωνία του Ντέιτον. Οι κυανόκρανοι του ΟΗΕ αυξήθηκαν σε 70.000 το 1995, κάτι που αύξησε το κύρος και την αποτελεσματικότητα του Οργανισμού.
Το 2000 προώθησε μία νέα ατζέντα για το πως ο οργανισμός θα έπρεπε να πορευθεί τον 21ο αιώνα. Ως κύρια προτεραιότητα ανέδειξε την καταπολέμηση της φτώχειας κάνοντας λόγο για 1 δις ανθρώπους που ζουν στα όρια της εξαθλίωσης. Στην προσπάθεια αυτή συντάχθηκαν 1.000 μη κυβερνητικές οργανώσεις ανα τον κόσμο από 100 χώρες.
Τα επιτεύγματα της θητείας του
Στα επιτεύγματα της θητείας του συμπεριλαμβάνονται η απομάκρυνση των ινδονησιακών στρατευμάτων κατοχής από το Ανατολικό Τιμόρ το 1999, η απομάκρυνση του Ισραηλινού Στρατού από τον Νότιο Λίβανο το 2000, καθώς και οι πρωτοβουλίες που πήρε για σε θέματα όπως η καταπολέμηση του AIDS και της φτώχειας.
«Η ανησυχία μου είναι ότι, αν επρόκειτο να υιοθετηθεί, θα δημιουργούσε τις προϋποθέσεις που θα είχαν ως αποτέλεσμα τον πολλαπλασιασμό των μονομερών ενεργειών και της χρήσης βίας χωρίς αιτιολόγηση», είχε σημειώσει στο παρελθόν ο Ανάν.
Τα «μαύρα» στίγματα
Στις αποτυχίες του συμπεριλαμβάνονται η μη αποτελεσματική επίλυση του πολέμου της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και ο διαμελισμός της χώρας, η ασυντόνιστη συμμετοχή του ΟΗΕ για την ειρήνευση στο Κοσσυφοπέδιο, η επίθεση των ΗΠΑ και της Βρετανίας στο Ιράκ το 2003 χωρίς την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ο.Η.Ε. και η αδυναμία επιβολής μίας δίκαιης λύσης στα προβλήματα παράνομης κατοχής στην Παλαιστίνη. Έλαβε επίσης κλήσεις για παραίτηση μετά τη διεξαγωγή έρευνας στο πρόγραμμα Oil-for-Food. Κατά πολλούς παρατηρητές, ο Κόφι Ανάν δεν μπόρεσε να δείξει την απαραίτητη πυγμή και ανεξαρτησία αποφάσεων απέναντι στους Αμερικανούς, με αποτέλεσμα να έχει πληγεί ανεπανόρθωτα η παγκόσμια αξιοπιστία του Ο.Η.Ε.
Παραδόξως, μία από τις μελανές στιγμές της σταδιοδρομίας του καταγράφηκε στην Αφρική. Όταν τον Ιανουάριο του 1994 ενημερώθηκε για το σχέδιο γενοκτονίας κατά των Τούτσι, από τον διοικητή των κυανοκράνων στην Ρουάντα, τον Καναδό Ρομέο Νταλάιρε. Τότε ο Ανάν δεν ενημέρωσε εγκαίρως το Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού.
Η προσπάθεια για το Κυπριακό
O Κόφι Ανάν είχε εμπλακεί ενεργά και στην προσπάθεια επίλυσης του Κυπριακού. Στις 11 Νοεμβρίου του 2002 παρέδωσε το σχέδιο του στην Κυπριακή Δημοκρατία. Για πρώτη φορά, ενώπιον του λαού τέθηκε σε δημοψήφισμα που διεξήχθη το 2004, ολοκληρωμένο σχέδιο λύσης. Ωστόσο, οι Ελληνοκύπριοι απέρριψαν το Σχέδιο με ποσοστό 75,83%.
Το Νόμπελ
Η Επιτροπή των Βραβείων Νόμπελ αναγνώρισε το διπλωματικό του έργο το 2001, απονέμοντάς του το Νόμπελ Ειρήνης. «Ο Κόφι Ανάν είναι εξέχων εκπρόσωπος των Ηνωμένων Εθνών και πιθανόν ο πιο αποτελεσματικός γενικός γραμματέας στην ιστορία του οργανισμού», είχε δηλώσει στην DW ο τότε πρόεδρος της επιτροπής Γκούναρ Μπέργκε. Κατά την παραλαβή του βραβείου ο Κόφι Ανάν εμφανίστηκε για άλλη μια φορά εξαιρετικά μετριόφρων, λέγοντας ότι το βραβείο δεν ανήκει μόνο στον ίδιο «αλλά κατά ήμισυ στους συναδέλφους μου σε όλον τον κόσμο που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στην επιδίωξη της ειρήνης και σε συχνές περιπτώσεις έχουν ρισκάρει ή ακόμη και χάσει τη ζωή τους για την ειρήνη».
«Η πλέον συναρπαστική δουλειά στον κόσμο»
Πλησιάζοντας στο τέλος της δεύτερης θητείας του, τον 2006 απευθυνόμενος στον άνθρωπο που θα τον αντικαθιστούσε, τον Μπαν Κι Μουν είπε:
«Πρόκειται να αναλάβεις την πλέον δύσκολη δουλεία στον κόσμο. παρά το γεγονός ότι αυτό είναι αληθές, θέλω να προσθέσω ότι είναι και η πλέον συναρπαστική δουλειά στον κόσμο».
Το τέλος
Ο Κόφι Ανάν ζούσε τα τελευταία χρόνια μαζί με τη δεύτερη σύζυγό του Νάνε στη Γενεύη. Μετά από σύντομη ασθένεια έφυγε σήμερα από τη ζωή σε ηλικία 80 ετών σε νοσοκομείο της Βέρνης.
*Με πληροφορίες από: Euronews, DW και Wikipedia
