Μπορεί οι εκλογολόγοι, τα πολιτικά κόμματα και οι αναλυτές να έκαναν εκτίμηση για ένα πλήρως αναδιαμορφωμένο σκηνικό, όμως η κάλπη, άνοιξε και σίγουρα δεν προκάλεσε τους τριγμούς που αναμενόταν ότι θα προκαλούσε στο πολιτικό σκηνικό. Υπάρχουν νικητές, ηττημένοι, νέοι παίκτες στην βουλή και σχηματισμοί που κλείνουν την πορεία τους. Από το αποτέλεσμα διαφαίνονται ήδη οι ενδεχόμενες συνεργασίες της επόμενης μέρας, τόσο για την Προεδρία της Βουλής, όσο και για τις Προεδρικές. Ανοίγει παράλληλα το ζήτημα του πόσο αυτό το αποτέλεσμα επηρεάζει και με ποιό τρόπο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Το σίγουρο είναι, οτι εξάγονται τα εξής συμπεράσματα:
- Οι κομματικοί μηχανισμοί και ο κομματικός πατριωτισμός είναι ακόμη ισχυροί στην κυπριακή κοινωνία και το πολιτικό σκηνικό
- Η επανάσταση πήρε ακόμη μία φορά αναβολή: Η οργή των ψηφοφόρων για σκάνδαλα και κακούς χειρισμούς φάνηκε να εκτονώθηκε πριν από την κάλπη
- Το σύνθημα περί ανάγκης για σταθερότητα και της προειδοποίησης για βουλή Βαβέλ, φαίνεται να απέδωσε, όπως ακριβώς έγινε και στις βουλευτικές εκλογές του 2021
- Η πλειοψηφία του εκλογικού ακροατηρίου δεν φαίνεται να ευνοεί μεγάλες αλλαγές
- Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν μία σημαντική επιρροή αλλά δεν είναι ικανά να εκλέξουν από μόνα τους ακόμη κόμματα και υποψηφίους
Η μεγάλη νικήτρια
Μεγάλος νικητής, είναι αναμφίβολα ο Δημοκρατικός Συναγερμός και κατ’ επέκταση η Πρόεδρος του Αννίτα Δημητρίου. Το κόμμα της Δεξιάς τερμάτισε πρώτο με 27,1% παρουσιάζοντας μία πολύ μικρή πτώση σε σχέση με το 2021. Ο ΔΗΣΥ είχε περάσει μία μεγάλη φουρτούνα στις προεδρικές εκλογές του 2023, όταν αποκλείστηκε από τον β’ γύρο των προεδρικών εκλογών και η Αννίτα Δημητρίου είχε να αντιμετωπίσει αναλαμβάνοντας την ηγεσία, ένα κόμμα σε βαθιά εσωστρέφεια. Το καλό αποτέλεσμα οφείλεται σε ένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικό ψηφοδέλτιο, αν ληφθεί υπόψη πως ενεργοποίησε όλες τις τάσεις του ΔΗΣΥ, ακόμη και εν δυνάμει εσωκομματικούς αντιπάλους. Φαίνεται πως το σύνθημα «πρώτος θα είναι ο ΔΗΣΥ ή το ΑΚΕΛ» ενεργοποίησε τα αντιΑΚΕΛικά αισθήματα δυσαρεστημένων ψηφοφόρων που έβλεπαν προς το ΕΛΑΜ και επέστρεψαν πίσω. Η πλήρης απουσία αντιπολίτευσης το τελευταίο διάστημα, ενδεχομένως να βοήθησε στην προσέλκυση των δυσαρεστημένων Συναγερμικών οπαδών του Νίκου Χριστοδουλίδη. Ενώ πολλοί ήταν εκείνοι που έβλεπαν την θέση της Αννίτας Δημητρίου να τρίζει στο ενδεχόμενο ήττας, η ίδια όχι μόνο ισχυροποιείται εντός του ΔΗΣΥ, αλλά μπορεί με ευκολία, να διεκδικεί επανεκλογή της για την Προεδρία της Βουλής. Έχει παράλληλα τον πρώτο λόγο εντός του κόμματος για τις προεδρικές εκλογές του 2028.
Ισχυροποιημένος ο Στέφανος
Ήταν η πρώτη φορά μετά από χρόνια που στην Εζεκία Παπαϊωάννου επικρατούσε πανηγυρικό κλίμα, καθώς το ΑΚΕΛ έλαβε 23,9% αυξάνοντας τα ποσοστά του από την προηγούμενη εκλογική αναμέτρηση. Το ΑΚΕΛ κατέστησε άλλωστε σαφές κατά την διάρκεια του προεκλογικού ότι δεν διεκδικεί την πρωτιά, αλλά διατήρηση ή αύξηση των ποσοστών. Διατήρησε χαμηλούς τόνους σε ο,τι αφορά την αντιπολιτευτική του τάση, παίζοντας το χαρτί της θετικής ατζέντας με το σύνθημα “για την κοινωνία”, ενώ ο κομματικός μηχανισμός δούλεψε στο παρασκήνιο μέχρι την τελευταία στιγμή για να μειώσει τις διαρροές του προς το ΑΛΜΑ και την Άμεση Δημοκρατία. Είναι πλέον ξεκάθαρο πως ο Στέφανος Στεφάνου θα διεκδικήσει την Προεδρία της Βουλής, όμως ερώτημα είναι αν στον δεύτερο γύρο θα τύχει της στήριξης του Κινήματος ΑΛΜΑ που μίλησε προεκλογικά θετικά για ένα τέτοιο ενδεχόμενο και το αν θα συμμετέχει σε αυτό η Άμεση Δημοκρατία. Ο Στέφανος Στεφάνου μίλησε για προοδευτική συσπείρωση εδώ ανοίγει αμέσως το ζήτημα του αν θα επιχειρήσει αμέσως το ΑΚΕΛ να βρει εκείνους τους συμμάχους για την δημιουργία το “προοδευτικού μπλοκ” με ορίζοντα το 2028.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Η διάσωση του Νικόλα
Ο Νικόλας Παπαδόπουλος έκανε μία σημαντική στροφή από το 2021 σε θέμα επικοινωνιακής τακτικής αλλά και σε θέμα πολιτικής. Αντιλαμβανόμενος πως ο κεντρώος ψηφοφόρος δεν επιθυμεί πλήρη ρήξη, εγκατέλειψε πλήρως το χαρτί του τιμωρού της διαφθοράς, έπαιξε με το αφήγημα της σταθερότητας, του τι πρόσφερε το κόμμα κατά την οικονομική κρίση και φαίνεται να πέτυχε. Παρά το γεγονός ότι έχασε την Τρίτη θέση -με πολύ μικρή διαφορά από το ΕΛΑΜ– κατάφερε να διατηρήσει τα ποσοστά του και να μπορεί να λέει ότι θα συνεχίσει να παίζει ρυθμιστικό ρόλο. Για το ποσοστό του, ρόλο έπαιξε το γεγονός της χαμένης ψήφου σε ΔΗΠΑ και ΕΔΕΚ, με αποτέλεσμα οι ψηφοφόροι του Ενδιάμεσου να στραφούν προς το ΔΗΚΟ. Δεν είναι καθόλου τυχαία η κίνηση του Νικόλα Παπαδόπουλου να κάνει αμέσως κάλεσμα προς τα στελέχη του ενδιάμεσου χώρου για κοινή πορεία. Φιλοδοξώντας προφανώς να καταστεί ο ηγέτης του χώρου. Ενώ προεκλογικά υπήρχε έντονα το ενδεχόμενο αμφισβήτησης του Νικόλα Παπαδόπουλου την επομένη των εκλογών ως απόρροια του κακού αποτελέσματα, κάτι τέτοιο φαίνεται να φεύγει από το τραπέζι επί του παρόντος. Ο ίδιος δεν αποκλείεται να διεκδικήσει την Προεδρία της Βουλής.
ΕΛΑΜ με προεδρίες κοινοβουλευτικών επιτροπών
Παρά το γεγονός ότι οι δημοσκοπήσεις έδειχναν το ΕΛΑΜ να κινείται σε πιο ψηλά ποσοστά, το σίγουρο είναι πως το ποσοστό του τον καθιστά στους ξεκάθαρους νικητές της εκλογικής μάχης. Ενδεικτικό ότι ενώ το 2021 έλαβε 6,78%, σήμερα ενίσχυσε σημαντικά τα ποσοστά και αύξησε τις έδρες λαμβάνοντας 10,9%. Το ΕΛΑΜ έχει κανονικοποιηθεί, πλέον κάθεται στο τραπέζι των συνομιλιών με τα υπόλοιπα κόμματα και αναμένεται να ενισχύσει την κοινοβουλευτική του επιρροή, καθώς θα διεκδικήσει αυτή τη φορά προεδρίες κοινοβουλευτικών επιτροπών, με πιο πιθανή, αυτή της άμυνας.
Τα νέα κόμματα
ΑΛΜΑ και Άμεση Δημοκρατία κατάφεραν να εισέλθουν στην βουλή, όχι όμως με τα αποτελέσματα που ανέμεναν. Το ΑΛΜΑ δέχτηκε πίεση το τελευταίο διάστημα από όλα τα κόμματα που φαίνονταν να έχουν διαρροές προς αυτό. Δεν βοήθησε βεβαίως και το γεγονός οτι ο. Μιχαηλίδης είχε ανοίξει μέτωπο αντιπαράθεσης με όλους, καταλογίζοντας σχεδόν σε όλα τα παραδοσιακά κόμματα διαπλοκή. Ενδεχομένως να επηρεάστηκε εκλογικά και από τον τρόπο που χειρίστηκε την υπόθεση Σάντη, υιοθετώντας πλήρως την θέση Μακάριου Δρουσιώτη και αδειάζοντας τον υποψήφιό του Δημήτρη Παπαδάκη. Και η Άμεση Δημοκρατία φάνηκε να μην καταγράφει τα ποσοστά που ανέμενε, καταδεικνύοντας πως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν είναι ακόμη τόσο δυνατά ώστε να εκλέγουν κόμματα και υποψηφίους. Ρόλο σε αυτό ενδεχομένως να έπαιξε η πανσπερμία θέσεων, από την Ακροδεξιά μέχρι και θέσεις μερικής αναγνώρισης του Ψευδοκράτους. Ερώτημα για το ΑΛΜΑ είναι με ποιους θα συνεργαστεί. Ήδη διαπιστώθηκε ένα ανοικτό παράθυρο με το ΑΚΕΛ και δεν αποκλείεται να στηριχθεί ο Στέφανος Στεφάνου για την Προεδρία της Βουλής. Η Άμεση Δημοκρατία θα πρέπει σε πρώτο στάδιο να απαντήσει αν θα μείνει τελικά στην βουλή ο Φειδίας Παναγιώτου ή αν θα παραμείνει στις Βρυξέλλες. Και αν ισχύσει το δεύτερο, ποιο θα είναι το πρόσωπο που θα έχει τον πρώτο λόγο για το πώς θα κινείται κοινοβουλευτικά το κόμμα.
Στους ηττημένους της νύχτας είναι η ΕΔΕΚ, η ΔΗΠΑ και οι Οικολόγοι, οι οποίοι μένουν εκτός βουλής. Στην περίπτωση της ΕΔΕΚ ρόλο έπαιξε μία σειρά σκανδάλων και αποχώρησης πρωτοκλασάτων στελεχών, στους Οικολόγους η διάσπαση και η προσχώρηση κάποιων στελεχών στο ΒΟΛΤ. Η ΔΗΠΑ έχασε στελέχη προς το ΔΗΚΟ, αλλά και δύο σημαντικούς παίχτες από το ψηφοδέλτιο. Τον Μαρίνο Μουσιούττα στην Λευκωσία και τον Μάριο Καρογιάν. Στους ηττημένους είναι και το νεοσύστατο ΒΟΛΤ που φαίνεται να πληρώνει τους χειρισμούς γύρω από την υπόθεση Σάντη.
Η επόμενη μέρα για τον Χριστοδουλίδη
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει να αντιμετωπίσει δύο κύρια ζητήματα την επόμενη μέρα. Δύο συγκυβερνώντα κόμματα η ΔΗΠΑ και η ΕΔΕΚ μένουν εκτός της Βουλής. Το μεγάλο κόμμα της συγκυβέρνησης, ΔΗΚΟ, το οποίο ήρθε σε ρήξη με τον Πρόεδρο και πλέον μιλά ανοιχτά για συνεργασία με τον ΔΗΣΥ διατηρεί τα ποσοστά του, εγείροντας ερωτήματα, αν η συμμαχία ΔΗΣΥ-ΔΗΚΟ θα είναι τέτοια που θα υποβοηθά την κυβέρνηση Χριστοδουλίδη ή αν αυτή ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο συμμαχίας για τις προεδρικές εκλογές του 2028 μεταξύ των δύο αυτών κομμάτων.
