Τους σοβαρούς κινδύνους που ελλοχεύουν από τη χρήση των εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και την ανάγκη για συστηματική εκπαίδευση παιδιών και γονέων στην κυβερνοασφάλεια, ανέδειξε ο Διευθυντής υπηρεσιών διαχείρησης της Odyssey CyberSecurity Δρ. Ανδρέας Κωνσταντινίδης.
Mιλώντας στην εκπομπή Alpha Ενημέρωση, προειδοποίησε ότι οι χρήστες συχνά αντιμετωπίζουν το ChatGPT και άλλες πλατφόρμες τεχνητής νοημοσύνης σαν ένα είδος «εξομολογητηρίου», όπου μοιράζονται προσωπικές και ευαίσθητες πληροφορίες. Όπως εξήγησε, οι συνομιλίες με τις πλατφόρμες τεχνητής νοημοσύνης δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως εμπιστευτικές, καθώς τα δεδομένα αποθηκεύονται στο αρχείο εταιρειών που παρέχουν τις συγκεκριμένες υπηρεσίες.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η διαγραφή μιας συνομιλίας από την οθόνη του χρήστη δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αυτή εξαφανίζεται άμεσα από όλα τα συστήματα της εταιρείας. Για τον λόγο αυτό, όπως τόνισε, η ασφαλέστερη πρακτική είναι να μην μοιραζόμαστε με ένα chatbot πληροφορίες που δεν θα δίναμε σε έναν άγνωστο άνθρωπο.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Επιστροφή στο σχολείο: Το πρώτο κουδούνι δεν ακούγεται το ίδιο σε όλα τα παιδιά
Οι συνομιλίες και η εκπαίδευση των ΑΙ μοντέλων
Ο Δρ. Κωνσταντινίδης αναφέρθηκε και στο ζήτημα της αξιοποίησης δεδομένων για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, λέγοντας ότι σε ορισμένες πλατφόρμες υπάρχουν ρυθμίσεις μέσω των οποίων ο χρήστης μπορεί να περιορίσει τη χρήση των δεδομένων του για αυτόν τον σκοπό. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι, είτε τα δεδομένα χρησιμοποιούνται για εκπαίδευση είτε όχι, πρέπει να αποφεύγουμε την κοινοποίηση προσωπικών και ευαίσθητων πληροφοριών.
Οι κίνδυνοι από διαρροές και κακόβουλη χρήση
Ερωτηθείς για περιστατικά διαρροής συνομιλιών ή πιθανές απειλές σε βάρος φυσικών και νομικών προσώπων, ο ίδιος αναφέρθηκε στους κινδύνους που υπάρχουν από τη διακίνηση πληροφοριών στο διαδίκτυο και ειδικότερα σε κλειστές ή παράνομες διαδικτυακές κοινότητες. Το βασικό μέτρο πρόληψης, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι η σωστή συμπεριφορά από την πλευρά του χρήστη. «Να μην μοιραζόμαστε κάτι που δεν θα μοιραζόμασταν με έναν άγνωστο», τόνισε.
Αναφέρθηκε επίσης, στο ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για τις πολύ μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες και στις υποχρεώσεις που έχουν προς την Ευρωπαική Ένωση. Όπως ανέφερε, το ChatGPT έχει πλέον ξεπεράσει κατά πολύ το όριο των χρηστών που προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία για την κατηγορία των «Πολύ Μεγάλων Επιγραμμικών Πλατφορμών»(VLOPs).
Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία, με σαφείς όρους, εύκολη επικοινωνία για αρχές και χρήστες, δυνατότητα αναφοράς παράνομου περιεχομένου, προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, υποβολή σχολίων και ανεξάρτητους ελέγχους.
«Δεν πρέπει να δαιμονοποιούμε τα chatbots»
Μιλώντας για τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν από τη χρήση των chatbots, ο Δρ. Κωνσταντινίδης τόνισε ότι πλέον αποτελούν μέρος της καθημερινότητάς μας και δεν μπορούμε να τα απαγορεύσουμε. «Δεν πρέπει να τα δαιμονοποιούμε», ανέφερε, υπογραμμίζοντας την ανάγκη να μάθουμε στα παιδιά πώς να τα χρησιμοποιούν με ασφάλεια και τι πληροφορίες πρέπει ή δεν πρέπει να μοιράζονται.
Όπως σημείωσε, ο τρόπος με τον οποίο απαντούν τα chatbots είναι τόσο φυσικός, ώστε πολλές φορές δημιουργείται η αίσθηση ότι μιλάμε με έναν φίλο. «Παραμένουν όμως ένα μηχάνημα», τόνισε.
«Η απαγόρευση δεν είναι λύση» ανέφερε, εξηγώντας ότι τα παιδιά πιθανότατα θα αναζητήσουν τρόπους να παρακάμψουν τους περιορισμούς. Αντίθετα, όπως υποστήριξε, χρειάζεται να εκπαιδευτούν ώστε να γίνουν πιο «κυβερνοανθεκτικά», να κατανοούν τους κινδύνους του διαδικτύου και να γνωρίζουν πώς μπορούν να προστατεύουν τον εαυτό τους.
Με αφορμή, μάλιστα, τραγικά περιστατικά στα οποία η αλλαγή συμπεριφοράς παιδιών μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε απειλή για τη ζωή τους, υπογράμμισε ότι είναι απαραίτητο να ενημερώνονται και οι γονείς για τους σύγχρονους ψηφιακούς κινδύνους, ώστε να μπορούν να αναγνωρίζουν έγκαιρα προβληματικές συμπεριφορές και να στηρίζουν τα παιδιά τους.
«Η εκπαίδευση στην κυβερνοασφάλεια είναι πλήρως απαραίτητη στα σχολεία»
Ο Δρ. Κωνσταντινίδης στάθηκε ιδιαίτερα στην ανάγκη ένταξης της κυβερνοασφάλειας στην καθημερινή εκπαιδευτική διαδικασία. Αναφερόμενος στις επισκέψεις του σε σχεδόν 100 δημοτικά σχολεία και γυμνάσια σε ολόκληρη την Κύπρο, στο πλαίσιο δράσεων ενημέρωσης για την κυβερνοασφάλεια, τόνισε ότι είναι υψίστης σημασίας τα παιδιά να ενημερώνονται από ειδικούς με τρόπο που να ανταποκρίνεται στη δική τους γλώσσα και πραγματικότητα.
Η ενημέρωση, όπως εξήγησε, πρέπει να συνδέεται με τα παιχνίδια, τις εφαρμογές και τις πλατφόρμες που χρησιμοποιούν καθημερινά, ώστε να μπορούν να αναγνωρίζουν τους κινδύνους.
«Τα παιδιά γνωρίζουν πολύ περισσότερα απ’ αυτά που προσπαθούμε να τους δείξουμε», ανέφερε, σημειώνοντας ότι οι κίνδυνοι δεν είναι πάντοτε ξεκάθαροι ούτε για τα ίδια τα παιδιά ούτε για τους γονείς.
«Πολλές φορές νομίζουμε ότι είμαστε αόρατοι στο διαδίκτυο. Δεν είμαστε»
Για τον λόγο αυτό, υπογράμμισε ότι ένα σεμινάριο κυβερνοασφάλειας μία ή δύο φορές τον χρόνο δεν είναι αρκετό. Χρειάζεται συστηματική εκπαίδευση, από μικρή ηλικία, καθώς τα παιδιά έρχονται σε επαφή με την τεχνολογία από πολύ νωρίς.
Ενημέρωση και για τους γονείς
Τέλος, ο Δρ. Κωνσταντινίδης σημείωσε ότι υπάρχουν πλέον δυνατότητες εκπαίδευσης και για τους γονείς, μέσω σεμιναρίων και δράσεων που προσφέρονται από αρμόδιους φορείς, όπως η Αρχή Ψηφιακής Ασφάλειας και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο. Το μήνυμα που έστειλε είναι ότι η κυβερνοασφάλεια δεν αποτελεί πλέον μια εξειδικευμένη γνώση που αφορά μόνο τους επαγγελματίες της τεχνολογίας.
