Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε, την Παρασκευή, κατευθυντήριες οδηγίες για τον τομέα των μεταφορών και του τουρισμού της ΕΕ, εν μέσω των συνεχιζόμενων διαταραχών στον εφοδιασμό με καύσιμα και του κλεισίματος ορισμένων αεροπορικών και ναυτιλιακών διαδρομών που συνδέονται με την κρίση στη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, η Κομισιόν επισημαίνει στο δεκασέλιδο έγγραφο που εξέδωσε την Παρασκευή, ότι οι συνολικές επιπτώσεις στον τουρισμό παραμένουν περιορισμένες.
Η Κομισιόν συνεργάζεται με τα κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους φορείς προκειμένου να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη της κατάστασης». Επισημαίνεται ακόμη ότι η πιο εμφανής επίπτωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή είναι η αύξηση του κόστους των καυσίμων, η οποία επηρεάζει εξίσου τις οδικές, σιδηροδρομικές, θαλάσσιες και αεροπορικές μεταφορές. Επιπλέον, η Επιτροπή διά της εκπροσώπου για τις Μεταφορές, Άννα Κάισα Ίτκονεν, επεσήμανε πως «οι ακυρώσεις που οφείλονται σε εξαιρετικά υψηλές τιμές καυσίμων, σε αντίθεση με την τοπική έλλειψη καυσίμων, δεν μπορούν να θεωρηθούν ως έκτακτες περιστάσεις από τις εταιρείες αερομεταφορών.
Όπως σημείωσε η κ. Ίτκονεν, οι κατευθυντήριες γραμμές αποσκοπούν στο να εξηγήσουν στους επιβάτες, τους ταξιδιώτες και τους φορείς εκμετάλλευσης τις δυνατότητες προστασίας που προβλέπονται από τους κανόνες της ΕΕ χωρίς να φέρνουν καινούργια μέτρα, καθώς και να ενημερώσουν τα κράτη μέλη και τους ενδιαφερόμενους φορείς σχετικά με την εφαρμογή άλλων σχετικών κανόνων της ΕΕ που επιτρέπουν την αντιμετώπιση των αυξήσεων των τιμών ή την αντιμετώπιση καταστάσεων που προκύπτουν από ενδεχόμενη έλλειψη καυσίμων αεροσκαφών, σε περίπτωση που αυτές προκύψουν.
Σύμφωνα με το έγγραφο, οι οδηγίες εστιάζουν στον τομέα των αερομεταφορών, εξετάζοντας ειδικότερα τις επιπτώσεις μιας ενδεχόμενης έλλειψης καυσίμου Jet A σε περίπτωση που η σύγκρουση συνεχιστεί. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA) εξέδωσε, επίσης, δελτίο πληροφοριών ασφάλειας για να ενημερώσει τους ενδιαφερόμενους φορείς του τομέα των αερομεταφορών και του εφοδιασμού με καύσιμα σχετικά με την ασφαλή χρήση του αεροπορικού καυσίμου Jet A στην Ευρώπη.
Οι επιβάτες που επηρεάζονται από ακυρώσεις εξακολουθούν να απολαμβάνουν τα δικαιώματα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών, απολαμβάνοντας το δικαίωμα επιστροφής χρημάτων, αλλαγής δρομολογίου ή επιστροφής, παροχής βοήθειας στο αεροδρόμιο και αποζημίωσης για ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής. Οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να απαλλαγούν από την καταβολή χρηματικής αποζημίωσης μόνο εάν αποδείξουν ότι η ακύρωση οφείλεται σε έκτακτες περιστάσεις, όπως τοπική έλλειψη καυσίμων. Επιπλέον, η Κομισιόν θεωρεί ότι οι υψηλές τιμές των καυσίμων δεν πρέπει να θεωρούνται έκτακτη περίσταση.
Όσον αφορά την επάρκεια καυσίμων, η κ. Ίτκονεν περιέγραψε μια μεταβλητή κατάσταση, ενώ δήλωσε πως «η Επιτροπή προχωρά σε εβδομαδιαίες απολογιστικές συναντήσεις με τα κράτη μέλη, τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας καθώς και τον κλάδο των αερομεταφορών», σημειώνοντας ότι εάν και δεν υπάρχει σχετική υποχρέωση, οι αεροπορικές εταιρείες και άλλοι σχετικοί φορείς μοιράζονται πληροφορίες με την Κομισιόν σχετικά με τα εμπορικά αποθέματα καυσίμων.
Επανέλαβε, ακόμη, πως για να αιτιολογήσουν οι αεροπορικές μεταφορές ακυρώσεις λόγω έλλειψη καυσίμων, ώστε να εκφεύγουν από τις υποχρεώσεις προς τους επιβάτες, τεκμηριώνοντας με αυτό τον τρόπο την έκτακτη περίσταση, «θα πρέπει να υπάρχουν αποδείξεις,» υπογραμμίζοντας, ωστόσο, ότι δεν είναι στη δικαιοδοσία της Κομισιόν να αξιολογεί αυτές τις περιστάσεις.
Σχετικά με τη διαφάνεια στην τιμολόγηση των αεροπορικών ναύλων, η Κομισιόν επισημαίνει ότι ο κανονισμός για τις αεροπορικές υπηρεσίες απαιτεί από εκείνες να αναγράφουν εκ των προτέρων τις τελικές τιμές των εισιτηρίων, ώστε να αποφεύγονται οι επιπλέον χρεώσεις. Ως εκ τούτου, δεν επιτρέπεται η αναδρομική χρέωση πρόσθετων τελών, όπως οι επιβαρύνσεις καυσίμων. «Το να προσθέτεις χρεώσεις σε εισιτήριο αφού αυτό έχει αγοραστεί, αυτό δε μπορεί να αιτιολογηθεί», σημείωσε η κ. Ίτκονεν. Όσον αφορά τα οργανωμένα ταξίδια, η οδηγία ενδέχεται να επιτρέπει στους διοργανωτές να αυξήσουν την τιμή αναδρομικά, εφόσον αυτό αναφέρεται στη σύμβαση και μόνο υπό συγκεκριμένες συνθήκες.
Επιπλέον, για να αποφευχθεί το κλείσιμο ορισμένων δρομολογίων, οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να εξαιρούνται από τον κανόνα της αύξησης κατά 90%, λόγω καυσίμων, στο πλαίσιο του ReFuelEU Aviation. Σε αυτή την περίπτωση, οι κανόνες ασφαλείας απαιτούν τη μεταφορά επιπλέον καυσίμων από το αεροδρόμιο αναχώρησης, κάτι που διαφορετικά θα μπορούσε να εμποδίσει την αεροπορική εταιρεία να πραγματοποιήσει την επόμενη πτήση της, εάν δεν υπάρχει επαρκής ποσότητα καυσίμων στο αεροδρόμιο προορισμού της ΕΕ.
Όσον αφορά τα slots των αεροπορικών εταιρειών στα αεροδρόμια, οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να εξαιρούνται από τις συνήθεις υποχρεώσεις, λόγω προβλημάτων εφοδιασμού με καύσιμα στα αεροδρόμια. Επισημαίνεται ότι αντίστοιχες ρυθμίσεις ίσχυαν και κατά την πανδημία της COVID-19, χωρίς οι αεροπορικές εταιρίες να τιμωρούνται για τη μη χρήση των slots που τους έχουν κατανεμηθεί.
Η Κομισιόν επιπλέον ενθαρρύνει επίσης τα κράτη μέλη να κάνουν πλήρη χρήση των ρητρών των συμβάσεών τους όταν οι αεροπορικές εταιρείες, που εκτελούν δρομολόγια με υποχρέωση δημόσιας υπηρεσίας (PSO), αντιμετωπίζουν έλλειψη καυσίμων ή εξαιρετικά υψηλές τιμές καυσίμων που καθιστούν τις πτήσεις μη βιώσιμες με την καθορισμένη τιμή εισιτηρίου.
Ο εκτελεστικός βραχίονας της Ένωσης ενέκρινε επίσης ένα προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για τη στήριξη άλλων τρόπων μεταφοράς, όπως οι οδικές, σιδηροδρομικές, εσωτερικές πλωτές και θαλάσσιες μεταφορές, που πλήττονται ιδίως από το υψηλό κόστος του ντίζελ. Αυτό, σύμφωνα με την Κομισιόν, θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να παρέχουν χρηματοδοτική στήριξη στους κλάδους που έχουν πληγεί από την κρίση.
Πηγή: ΚΥΠΕ



