Την κατηγορηματική αντίθεσή τους στην επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου εξέφρασαν με κοινή δήλωση στον ΟΗΕ Η Κύπρος, η Ελλάδα, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Αίγυπτος, το Μπαχρέιν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την οποία εκφώνησε ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης.
Οι έξι πλευρές υπογραμμίζουν ότι το μνημόνιο παραμένει άκυρο και αντίθετο στο διεθνές δίκαιο, παρά την επικύρωσή του από το λιβυκό κοινοβούλιο, προειδοποιώντας ότι η αποδοχή τέτοιων συμφωνιών θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο για τη διεθνή έννομη τάξη.
Ολόκληρη η δήλωση του κ. Γεραπετρίτη:
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Προβαίνω στην παρούσα δήλωση εξ ονόματος των Αιγύπτου, Κύπρου, Μπαχρέιν, Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και της χώρας μου, της Ελλάδας.
Η πρόσφατη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να κυρώσει το ψευδεπίγραφο «Μνημόνιο Κατανόησης μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης για την οριοθέτηση των θαλάσσιων περιοχών δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο» του 2019 εγείρει σοβαρές ανησυχίες για την περιφερειακή ασφάλεια και σταθερότητα. Αναδεικνύει, επίσης, μια ευρύτερη πρόκληση για τη διεθνή έννομη τάξη: την ανάγκη να διασφαλιστεί ότι αυθαίρετες διμερείς συμφωνίες δεν υπονομεύουν τους καθιερωμένους κανόνες του Διεθνούς Δικαίου ούτε θίγουν τα δικαιώματα τρίτων κρατών.
Το Διεθνές Δίκαιο και, ιδίως, η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), καθώς και το εθιμικό διεθνές δίκαιο αποτελούν το νομικό πλαίσιο για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Οι κανόνες αυτοί είναι θεμελιώδους σημασίας για τη διασφάλιση της προβλεψιμότητας, της ασφάλειας δικαίου και των ειρηνικών σχέσεων μεταξύ των κρατών. Η αποδοχή διμερών συμφωνιών που παραβλέπουν τους εφαρμοστέους κανόνες και τις αρχές του Διεθνούς Δικαίου θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο, υπονομεύοντας τη διεθνή έννομη τάξη και τις αρχές στις οποίες εδράζεται η ειρηνική επίλυση των διαφορών.
Το ψευδεπίγραφο τουρκο-λιβυκό μνημόνιο αντίκειται στις θεμελιώδεις αυτές αρχές. Παραγνωρίζει τη γεωγραφική πραγματικότητα και τα δικαιώματα όλων των εμπλεκόμενων παράκτιων κρατών επί θαλάσσιων ζωνών, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των νησιών σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Η επακόλουθη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν μεταβάλλει αυτή τη νομική πραγματικότητα. Το εν λόγω μνημόνιο παραμένει άκυρο και ανυπόστατο, αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο και δεν μπορεί να αποτελέσει νόμιμη βάση για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών ούτε να παραγάγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη.
Παραμένουμε προσηλωμένοι στην επανένωση των θεσμών της Λιβύης και στην προοπτική μιας ενωμένης και ευημερούσας Λιβύης. Μια σταθερή Λιβύη, που συμμετέχει ενεργά στην περιφερειακή συνεργασία, είναι απαραίτητη για την ειρήνη και την ασφάλεια σε ολόκληρη τη Μεσόγειο. Η πολιτική μετάβαση της Λιβύης και οι σχέσεις της με τις γειτονικές χώρες πρέπει να διέπονται από τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και τις σχέσεις καλής γειτονίας.
Ως κράτη μέλη των Ηνωμένων Εθνών, έχουμε υποστηρίξει με συνέπεια την ειρηνική επίλυση των διαφορών μέσω του διαλόγου και σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Στο πνεύμα αυτό, η Ελλάδα έχει διεξαγάγει διμερείς συνομιλίες με τη Λιβύη για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, με καλή πίστη και σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο, και εκφράζει την ετοιμότητά της να συνεχίσει τις προσπάθειες αυτές.
Ο σεβασμός του Διεθνούς Δικαίου αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την περιφερειακή σταθερότητα και τη διατήρηση μιας διεθνούς τάξης βασισμένης σε κανόνες.
Γκουτέρες: Απαράδεκτες οι παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου
Τη θέση του Οργανισμού με αφορμή το τουρκολιβυκό μνημόνιο ξεκαθάρισε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος τόνισε ότι οι παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου είναι απαράδεκτες.
Σε ερώτημα δημοσιογράφου στο Κάιρο για τη θέση του ΟΗΕ όσον αφορά τις χώρες που παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο σε σχέση με τις θαλάσσιες συμφωνίες, ο Αντόνιο Γκουτέρες ξεκαθάρισε ότι «η θέση μας είναι πολύ σαφής: οι παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου είναι απαράδεκτες».
Πρόσθεσε, χωρίς να αναφερθεί ονομαστικά σε κάποια χώρα, ότι «όσον αφορά την κατάσταση στη θάλασσα, υπάρχει η Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας. Και οτιδήποτε δεν είναι συμβατό με τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας δεν πρέπει να γίνεται σεβαστό ούτε να γίνεται αποδεκτό».
Σχετικά με «οποιεσδήποτε άλλες παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου, έχουμε πάντα ξεκαθαρίσει ότι πρέπει να διασφαλίσουμε ότι η ισχύς του νόμου υπερισχύει του νόμου της βίας, και αυτό ισχύει σε οποιαδήποτε από τις καταστάσεις που αναφέρατε».
Πηγή: skai.gr
