Ο Οργανισμός Νεολαίας Κύπρου δεν ανήκει σε κανέναν λειτουργό του και σε κανένα μέλος του διορισμένου Συμβουλίου του. Ανήκει στην Κυπριακή Δημοκρατία. Και η αποστολή του είναι να υπηρετεί τους νέους και τις νέες αυτού του τόπου
Την εβδομάδα που πέρασε, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανακοίνωσε πρόσθετη χορηγία ύψους €125.000 προς το Σώμα Προσκόπων Κύπρου, με στόχο την ενίσχυση της δράσης τους, τη βελτίωση των συνθηκών εκπαίδευσης και την αναβάθμιση των κατασκηνωτικών τους εγκαταστάσεων.
Πρόκειται αναμφίβολα για μια σημαντική πρωτοβουλία, όχι μόνο για το προσκοπικό κίνημα, αλλά και ως έμπρακτη αναγνώριση της αξίας που έχουν ο εθελοντισμός, η μη τυπική εκπαίδευση και οι δεξιότητες που αποκτούν οι νέοι μέσα από αυτές. Ανακοινώθηκε επίσης πως ο Πρόεδρος δεχόταν αιτήσεις από την κοινωνία των πολιτών για τη σύσταση του «ειδικού υπουργικού συμβουλίου» αποτελούμενο αποκλειστικά από νέους και νέες που θα προταθούν από οργανώσεις νεολαίας!
Πολύ ευχάριστα και αξιοσημείωτα όλα τα πιο πάνω καθώς, η κοινωνία των πολιτών στην Κύπρο δεν έτυχε διαχρονικά της θεσμικής αντιμετώπισης που θα της άξιζε. Αντίθετα, τις πλείστες φορές αντιμετωπίστηκε με καχυποψία από την ίδια την Πολιτεία αλλά και ευρύτερα. Κι όμως, οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών αποτελούν πολύτιμο κεφάλαιο για κάθε σύγχρονη δημοκρατία. Ιδιαίτερα στον χώρο της νεολαίας, όπου η ενεργός συμμετοχή, ο ακτιβισμός, η συλλογική δράση και η κοινωνική διεκδίκηση αποτελούν βασικά εργαλεία ενδυνάμωσης των νέων.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Νέες επιτροπές, παλιά αδιέξοδα
Ανάπτυξη αλλά και παγίδες
Και παρόλο που η στήριξη είναι γενικά περιορισμένη και στηρίζεται κυρίως στην ιδιωτική πρωτοβουλία και στον εθελοντισμό, οι οργανώσεις νεολαίας στην Κύπρο διαθέτουν εδώ και δεκαετίες δύο σημαντικά στηρίγματα: τον Οργανισμό Νεολαίας Κύπρου και το Συμβούλιο Νεολαίας Κύπρου.
Για όσους δεν είναι εξοικειωμένοι με τη διαφορά των δύο θεσμών, διευκρινίζω πως το Συμβούλιο Νεολαίας αυτοδιοικείται από τους εκπροσώπους των οργανώσεων, ενώ ο Οργανισμός Νεολαίας Κύπρου αποτελεί τον βασικό θεσμικό βραχίονα της Πολιτείας για θέματα νεολαίας. Είναι ένας ημικρατικός οργανισμός με κρατικό προϋπολογισμό και μόνιμο προσωπικό που υλοποιεί δράσεις και πολιτικές για τη νέα γενιά και, παράλληλα, στηρίζει μέσα από προγράμματα και χρηματοδοτικά εργαλεία τις πρωτοβουλίες των οργανώσεων νεολαίας και των κέντρων νεότητας.
Από την ίδρυσή του, το 1994, ο ΟΝΕΚ πέρασε από διάφορες φάσεις και αντιμετώπισε κατά καιρούς κρίσεις και αμφισβητήσεις. Παρά τις εγγενείς αδυναμίες της δομής του —μια δομή που σε αρκετές περιπτώσεις θυμίζει περισσότερο παραδοσιακό κρατικό οργανισμό παρά έναν σύγχρονο, ευέλικτο και πραγματικά φιλονεανικό θεσμό— κατάφερε να παράγει έργο. Κατάφερε να αποκτήσει την εκτίμηση σημαντικού μέρους των οργανώσεων νεολαίας και να εκπροσωπήσει επάξια την Κυπριακή Δημοκρατία σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
Σήμερα, όμως, ο ΟΝΕΚ βρίσκεται αντιμέτωπος με μια πρωτοφανή, ίσως, κρίση στην ιστορία του.
Η κρίση αυτή έχει ως αποτέλεσμα ο Οργανισμός να αδυνατεί, εδώ και μήνες, να λειτουργήσει με την απαιτούμενη αποτελεσματικότητα, να λάβει αποφάσεις και να προχωρήσει απρόσκοπτα στις διαδικασίες στήριξης των δεκάδων οργανώσεων που στηρίζονται σε αυτόν για την υλοποίηση —και σε ορισμένες περιπτώσεις- ακόμη και για τη στοιχειώδη συνέχιση της δράσης τους.
Το πλέον ανησυχητικό είναι ότι, η κατάσταση φέρεται να ξεκίνησε από μια διαπροσωπική σύγκρουση σε επίπεδο ανώτατων αξιωματούχων του Οργανισμού, η οποία αντί να αντιμετωπιστεί εγκαίρως και θεσμικά, αφέθηκε να διαιωνίζεται. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε σε εκατέρωθεν σοβαρές καταγγελίες και, τελικά, σε μια κατάσταση στην οποία η συνεννόηση και η ομαλή λειτουργία του Οργανισμού έχουν καταστεί αδύνατες.
Όμως, ο Οργανισμός Νεολαίας Κύπρου δεν ανήκει σε κανέναν λειτουργό του και σε κανένα μέλος του διορισμένου Συμβουλίου του. Ανήκει στην Κυπριακή Δημοκρατία. Και η αποστολή του είναι να υπηρετεί τους νέους και τις νέες αυτού του τόπου.
Όταν ένας οργανισμός με αυτή την αποστολή παραμένει για μήνες σε κατάσταση δυσλειτουργίας, το κόστος δεν το επωμίζονται μόνο όσοι εμπλέκονται στη διοικητική διαμάχη. Το πληρώνουν οι οργανώσεις νεολαίας, οι εθελοντές τους, τα κέντρα νεότητας και, τελικά, οι ίδιοι οι νέοι.
Γι’ αυτό και εφόσον η Πολιτεία αναγνωρίζει -υποτίθεται- έμπρακτα τη σημασία της νεολαίας, του εθελοντισμού και της μη τυπικής εκπαίδευσης, τότε οφείλει να διασφαλίσει ότι οι θεσμοί που έχουν δημιουργηθεί ακριβώς για να υπηρετούν αυτούς τους στόχους λειτουργούν αποτελεσματικά.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει, συνεπώς, ενώπιόν του μια πρόκληση αλλά και μια ευκαιρία. Να παρέμβει θεσμικά, με αποφασιστικότητα και χωρίς άλλη καθυστέρηση, ώστε να αποκατασταθεί η ομαλή λειτουργία του Οργανισμού Νεολαίας Κύπρου και να διασφαλιστεί ότι οι οργανώσεις και οι νέοι που εξαρτώνται από αυτόν δεν θα συνεχίσουν να πληρώνουν το τίμημα μιας διοικητικής κρίσης.
Ακόμη αν ο Πρόεδρος επιθυμεί να δει ακόμη πιο μακριά, μπορεί να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό του ΟΝΕΚ, ώστε ο Οργανισμός να αποκτήσει τη δομή, την ευελιξία και τα σύγχρονα εργαλεία που απαιτούνται για να ανταποκριθεί στις ανάγκες μιας νέας γενιάς που αλλάζει καθημερινά.
Της Ξένιας Κωνσταντίνου
Αναπλ. Εκπρόσωπος Τύπου ΔΗΣΥ
