Νέα δεδομένα διαμορφώνονται στη στεγαστική πολιτική του κράτους, με σειρά σχεδίων να έχουν αναθεωρηθεί μέσα στο 2026 και δύο νέα εργαλεία να προστίθενται πλέον στις επιλογές των πολιτών.
Χορηγίες για αγορά, ανέγερση ή ανακαίνιση κατοικίας, κρατικά οικόπεδα στο 25% της αγοραίας αξίας, αξιοποίηση της οικογενειακής περιουσίας για ανέγερση δεύτερης κατοικίας, προσιτό ενοίκιο, ειδικά σχέδια για εκτοπισθέντες και κίνητρα για αύξηση του οικιστικού αποθέματος συνθέτουν σήμερα το πλέγμα της κυβερνητικής στεγαστικής πολιτικής.
Αρκετά δεδομένα έχουν διαφοροποιηθεί όπως για παράδειγμα, τα σχέδια για ορεινές, ακριτικές και περιοχές της υπαίθρου έχουν επαναπροκηρυχθεί με αυξημένες χορηγίες και διευρυμένα εισοδηματικά κριτήρια, το «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω» βρίσκεται στη δεύτερη πρόσκλησή του, ενώ από τον Σεπτέμβριο τέθηκαν στο τραπέζι τα νέα σχέδια για κρατικά οικόπεδα και αξιοποίηση υφιστάμενων οικογενειακών κατοικιών.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Νέα προκήρυξη
Σε ισχύ βρίσκεται η 6η Προκήρυξη του Στεγαστικού Σχεδίου Αναζωογόνησης Ορεινών, Ακριτικών και Μειονεκτικών Περιοχών, με τις αιτήσεις να γίνονται δεκτές από τις 2 Μαρτίου 2026 μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
Το Σχέδιο αφορά την απόκτηση ιδιόκτητης κατοικίας για μόνιμη ιδιοκατοίκηση σε καθορισμένες ακριτικές, ορεινές, μειονεκτικές, εξόχως ορεινές, μικρές και απομακρυσμένες περιοχές. Η ενίσχυση αντιστοιχεί μέχρι στο 50% της επιλέξιμης δαπάνης.
Το ύψος της χορηγίας διαφοροποιείται τόσο με βάση τη σύνθεση του νοικοκυριού όσο και με βάση την κατηγορία της περιοχής. Ενδεικτικά, για οικογένεια με τέκνα η βασική ενίσχυση μπορεί να ανέλθει από €35.000 έως €50.000, ενώ για νεαρή οικογένεια με τέκνα, όπου τουλάχιστον το ένα μέλος του ζεύγους δεν έχει συμπληρώσει το 41ο έτος, από €50.000 έως €65.000.
Για οικογένεια έξι ατόμων η ενίσχυση μπορεί να φτάσει μέχρι €70.000 και για οικογένεια επτά ή περισσότερων ατόμων μέχρι €75.000, αναλόγως περιοχής.
Διαβάστε ακόμα: Στεγαστικά Σχέδια: 27 ερωτήσεις και απαντήσεις για τα δύο νέα σχέδια και όσα πρέπει να ξέρετε
Ιδιαίτερη πρόνοια υπάρχει πλέον για τους εκτοπισθέντες, στους οποίους παραχωρείται προσαύξηση 20% επί της βασικής οικονομικής ενίσχυσης. Αντίστοιχη προσαύξηση 20% προβλέπεται για όσους αποκτούν κατοικία στην περιοχή Τηλλυρίας, ενώ όταν συντρέχουν και οι δύο ιδιότητες η αύξηση φτάνει στο 40%.
Παράλληλα, η πρόσθετη βοήθεια για ειδικές κατασκευές λόγω μορφολογίας ή κλίσης του εδάφους έχει αυξηθεί μέχρι €20.000 στις ορεινές και μειονεκτικές περιοχές και μέχρι €40.000 στις εξόχως ορεινές και απομακρυσμένες περιοχές. Πρόσθετη ενίσχυση μέχρι €10.000 προβλέπεται για αναγκαίες κατασκευές για άτομα με αναπηρία.
Οι αιτήσεις υποβάλλονται στις κατά τόπους Επαρχιακές Διοικήσεις και η ημερομηνία παραλαβής καθορίζει τη σειρά προτεραιότητας.
Αυξημένες χορηγίες και για τις περιοχές της υπαίθρου
Αναθεωρημένο είναι και το Στεγαστικό Σχέδιο Αναζωογόνησης Συγκεκριμένων Περιοχών Υπαίθρου, το οποίο βρίσκεται στην 5η Προκήρυξή του και καλύπτει κοινότητες και περιοχές που δεν περιλαμβάνονται στο σχέδιο ορεινών, ακριτικών και μειονεκτικών περιοχών.
Οι αιτήσεις άρχισαν επίσης στις 2 Μαρτίου 2026 και θα γίνονται δεκτές μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
Το κράτος καλύπτει μέχρι το 50% της συνολικής δαπάνης για απόκτηση κατοικίας, με ελάχιστη συνολική επιλέξιμη δαπάνη τις €20.000.
Με τη νέα προκήρυξη τα ανώτατα ποσά αυξήθηκαν:
- Μέχρι €20.000 για μονήρες άτομο ή οικογένεια μέχρι τρία άτομα
- Μέχρι €25.000 για οικογένεια τεσσάρων έως έξι ατόμων
- Μέχρι €30.000 για οικογένεια επτά ή περισσότερων ατόμων
Για εκτοπισθέντες προβλέπεται προσαύξηση της βασικής ενίσχυσης κατά 20%, ενώ για άτομα με αναπηρία μπορεί να παραχωρηθεί πρόσθετη βοήθεια μέχρι €10.000.
Διευρυμένα είναι και τα εισοδηματικά κριτήρια. Το μέγιστο ετήσιο ακαθάριστο οικογενειακό εισόδημα καθορίζεται στις €30.000 για μονήρη, €50.000 για ζεύγος ή μονογονεϊκή οικογένεια δύο ατόμων, €55.000 για τρία άτομα, €60.000 για τέσσερα, €70.000 για πέντε έως έξι και €75.000 για επτά ή περισσότερα άτομα.
Κρατικά οικόπεδα στο 25% της αξίας
Μία από τις σημαντικότερες νέες παρεμβάσεις είναι το Στεγαστικό Σχέδιο Διάθεσης Οικοπέδων σε Οικογένειες στη βάση Εισοδηματικών Κριτηρίων.
Το Σχέδιο προβλέπει την παραχώρηση κρατικών οικοπέδων σε κοινότητες σε όλες τις Επαρχίες, περιλαμβανομένων των 63 κοινοτήτων που εντάχθηκαν σε Δήμους, με τους δικαιούχους να καταβάλλουν μόλις το 25% της αγοραίας αξίας της γης.
Διαβάστε ακόμα: Κρατικά οικόπεδα στο 25% της αξίας: Ποιοι είναι δικαιούχοι και πώς θα υποβάλλονται αιτήσεις
Σε πρώτη φάση πρόκειται να διατεθούν περισσότερα από 570 υφιστάμενα αδιάθετα κρατικά οικόπεδα, ενώ θα ακολουθήσουν νέοι διαχωρισμοί κρατικής γης σε κοινότητες που θα εκδηλώσουν ενδιαφέρον.
Δικαιούχοι είναι Κύπριοι πολίτες που αποτελούν ζεύγη με ή χωρίς παιδιά και μονογονεϊκές οικογένειες. Τουλάχιστον ένα από τα δύο μέλη του ζεύγους δεν πρέπει να έχει συμπληρώσει το 45ο έτος της ηλικίας του.
Παράλληλα, τουλάχιστον ένα μέλος πρέπει να είναι μόνιμος κάτοικος της κοινότητας στην οποία βρίσκεται το οικόπεδο ή γειτονικής κοινότητας σε απόσταση μέχρι 15 χιλιομέτρων.
Τα εισοδηματικά όρια καθορίζονται ως εξής:
- Ζεύγος ή μονογονεϊκή οικογένεια: μέχρι €45.000
- Οικογένεια τριών ατόμων: μέχρι €50.000
- Οικογένεια τεσσάρων ατόμων: μέχρι €55.000
- Οικογένεια πέντε ατόμων και άνω: μέχρι €65.000
Στη σειρά προτεραιότητας προηγούνται οι αυτόχθονες μόνιμοι κάτοικοι της κοινότητας και ακολουθούν εκτοπισθέντες που διαμένουν μόνιμα σε αυτή, απόδημοι εσωτερικού που επιθυμούν να επιστρέψουν, επαναπατρισθέντες ή απόδημοι εξωτερικού και κάτοικοι γειτονικών κοινοτήτων.
Ο δικαιούχος θα πρέπει να ολοκληρώσει την ανέγερση της κατοικίας μέσα σε τρία χρόνια από την υπογραφή της συμφωνίας. Η μεταβίβαση του οικοπέδου πριν από την ολοκλήρωση της κατοικίας απαγορεύεται, ενώ η κατοικία δεν μπορεί να πωληθεί ή να αποξενωθεί πριν περάσουν πέντε χρόνια από την ολοκλήρωσή της.
Η υποβολή αιτήσεων θα ενεργοποιείται ανά περιοχή από τις οικείες Επαρχιακές Διοικήσεις, ανάλογα με τα διαθέσιμα οικόπεδα.
Νέο σπίτι πάνω ή δίπλα από το σπίτι της οικογένειας
Το δεύτερο νέο εργαλείο αφορά οικογένειες που διαθέτουν ήδη ακίνητη περιουσία, αλλά ο διαθέσιμος συντελεστής δόμησης δεν επιτρέπει την ανέγερση ακόμη μιας κατοικίας.
Το Σχέδιο Παραχώρησης Δικαιώματος Ανέγερσης Νέας Κατοικίας επιτρέπει τη δημιουργία πρόσθετης οικιστικής μονάδας σε υφιστάμενη, νόμιμη και αδειοδοτημένη οικιστική ανάπτυξη για τη στέγαση μέλους της οικογένειας του ιδιοκτήτη.
Η νέα κατοικία μπορεί να δημιουργηθεί με ανέγερση επιπλέον ορόφου, επέκταση της υφιστάμενης ανάπτυξης ή αξιοποίηση ελεύθερου χώρου του τεμαχίου, ακόμη και όταν ο κανονικός συντελεστής δόμησης έχει εξαντληθεί.
Διαβάστε ακόμα: Με αυτό το νέο στεγαστικό σχέδιο μπορείτε να κτίσετε επιπρόσθετο όροφο
Το μέγιστο δομήσιμο εμβαδόν της νέας κατοικίας καθορίζεται στα 150 τ.μ. και μπορεί κατ’ εξαίρεση να φτάσει τα 180 τ.μ. όταν το καθαρό εμβαδόν του οικοπέδου ή τεμαχίου είναι τουλάχιστον 1.000 τ.μ.
Υπάρχουν συγκεκριμένες εξαιρέσεις, μεταξύ άλλων για διατηρητέες οικοδομές και Περιοχές Ειδικού Χαρακτήρα.
Το Σχέδιο θα εφαρμόζεται για πολεοδομικές αιτήσεις που θα υποβληθούν μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2027.
«Ανακαινίζω – Ενοικιάζω
Σε δεύτερη πρόσκληση βρίσκεται πλέον το Σχέδιο «Ανακαινίζω – Ενοικιάζω», το οποίο επιχειρεί να επαναφέρει στην αγορά κατοικίες που παραμένουν κενές, αδρανείς ή σε αχρησία.
Οι ιδιοκτήτες μπορούν να λάβουν χορηγία από €15.000 μέχρι €35.000, ανάλογα με το μέγεθος της οικιστικής μονάδας, για ανακαίνιση ή αναβάθμιση, με την υποχρέωση να τη διαθέσουν στη συνέχεια σε δικαιούχους με προσιτό ενοίκιο.
Η κατοικία πρέπει, μεταξύ άλλων, να έχει παλαιότητα τουλάχιστον 15 ετών και να πληροί τα κριτήρια ώστε να θεωρείται κενή ή αδρανής.
Οι υποχρεώσεις του ιδιοκτήτη για διάθεση της μονάδας σε προσιτό ενοίκιο διαρκούν συνολικά τέσσερα συνεχόμενα χρόνια.
Οι αιτήσεις της δεύτερης πρόσκλησης άρχισαν στις 16 Μαρτίου 2026. Για τους ιδιοκτήτες θα γίνονται δεκτές μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2027, ενώ η διαδικασία για δυνητικούς δικαιούχους ενοικιαστές είναι επίσης σε λειτουργία.
Η υποβολή γίνεται ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας «Προσιτή Στέγη».
ΚΟΑΓ: Εκατοντάδες κατοικίες για αγορά και ενοίκιο
Κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή της στεγαστικής πολιτικής έχει αναλάβει ο Κυπριακός Οργανισμός Αναπτύξεως Γης, ο οποίος λειτουργεί πλέον ως βασικός εκτελεστικός βραχίονας του κράτους στον τομέα της προσιτής κατοικίας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Εσωτερικών, εντός του 2026 βρίσκονται σε τροχιά υλοποίησης από τον ΚΟΑΓ 244 οικιστικές μονάδες που προορίζονται για πώληση σε προσιτή τιμή και άλλες 192 μονάδες για προσιτό ενοίκιο.
Παράλληλα, προχωρεί η διαδικασία διαχωρισμού 135 οικοπέδων σε περιοχές της Λευκωσίας, της Λάρνακας, της Λεμεσού και της Πάφου.
Οι κατοικίες προς πώληση διατίθενται στο πλαίσιο των στεγαστικών προγραμμάτων του Οργανισμού και ιδιαίτερα του Σχεδίου Στέγασης Μέτρια Αμειβομένων, ενώ ο ΚΟΑΓ αναπτύσσει παράλληλα έργα προσιτού ενοικίου.
500 νέες κατοικίες σε κρατική γη
Ξεχωριστή παρέμβαση αποτελεί το κυβερνητικό σχέδιο για ανέγερση περίπου 500 νέων κατοικιών σε κρατική γη σε Λευκωσία, Λεμεσό, Λάρνακα και Πάφο.
Η συνολική επένδυση υπολογίζεται πέραν των €70 εκατ., χωρίς να συνυπολογίζεται η αξία της κρατικής γης, και ο χρονικός ορίζοντας ολοκλήρωσης έχει τοποθετηθεί στο 2029.
Οι πολυκατοικίες θα κατασκευαστούν από τον ιδιωτικό τομέα με τη μέθοδο «Design and Build», η γη θα παραμείνει στην ιδιοκτησία του κράτους και τη διάθεση και διαχείριση των κατοικιών θα αναλάβει ο ΚΟΑΓ.
Στόχος είναι οι μονάδες να προσφέρονται με προσιτό ενοίκιο σε δικαιούχους, περιλαμβανομένων νέων, νεαρών οικογενειών και χαμηλά ή μεσαία αμειβομένων.
Build to Rent και πολεοδομικά κίνητρα
Σημαντικό κομμάτι της στεγαστικής πολιτικής παραμένουν τα πολεοδομικά κίνητρα και το Build to Rent, τα οποία δεν αποτελούν χορηγία προς τον πολίτη, αλλά εργαλεία για αύξηση της προσφοράς κατοικιών μέσω του ιδιωτικού τομέα.
Το Build to Rent παρέχει πρόσθετο συντελεστή δόμησης σε αναπτύξεις με αντάλλαγμα τη διάθεση των πρόσθετων μονάδων που παράγονται σε προσιτό ενοίκιο.
Το πλαίσιο αναθεωρήθηκε το 2026, ώστε το σύνολο του κανονικά επιτρεπόμενου δομήσιμου εμβαδού να μπορεί να διατίθεται ελεύθερα στην αγορά, ενώ οι μονάδες που προκύπτουν από τον πρόσθετο συντελεστή εξακολουθούν να δεσμεύονται για προσιτό ενοίκιο για τέσσερα χρόνια.
Μέχρι τις αρχές του 2026 είχαν κατατεθεί 39 αιτήσεις αξιοποίησης των κινήτρων και του πρόσθετου συντελεστή δόμησης, που αντιστοιχούσαν σε περισσότερες από 2.500 οικιστικές μονάδες, από τις οποίες 275 προσιτές. Σε άλλες 22 αιτήσεις είχε επιλεγεί η εξαγορά του πρόσθετου συντελεστή, αποφέροντας €11,5 εκατ. στο Ειδικό Ταμείο Προσιτής Στέγης του ΚΟΑΓ.
Το Υπουργικό Συμβούλιο ενέκρινε στις 13 Φεβρουαρίου 2026 και αναθεωρημένο Ειδικό Πολεοδομικό Κίνητρο για την παραγωγή προσιτής στέγης, με στόχο να καταστεί ελκυστικότερη η παραγωγή κατοικιών για πώληση ή ενοικίαση.
Στέγαση φοιτητών – Νέο σχέδιο το 2026
Στη στεγαστική πολιτική έχει προστεθεί και το Σχέδιο Ανέγερσης Μονάδων Διαμονής Φοιτητών, το οποίο τέθηκε σε εφαρμογή το 2026 με στόχο να αυξηθεί η προσφορά φοιτητικής στέγης και να περιοριστούν οι πιέσεις στα ενοίκια γύρω από πανεπιστημιακά ιδρύματα.
Το νέο μοντέλο επιτρέπει μονάδες μέχρι δέκα φοιτητικών δωματίων, με πιο ευέλικτες απαιτήσεις ως προς τους κοινόχρηστους χώρους και τη στάθμευση.
Οι μονάδες μπορούν να δημιουργηθούν τόσο σε νέες αναπτύξεις όσο και, υπό προϋποθέσεις, σε υφιστάμενα κτήρια, και πρέπει να βρίσκονται σε απόσταση μέχρι ενός χιλιομέτρου από εγγεγραμμένη σχολή τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Προσφυγική στεγαστική πολιτική
Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελούν τα στεγαστικά σχέδια της Υπηρεσίας Μέριμνας και Αποκατάστασης Εκτοπισθέντων.
Η ΥΜΑΠΕ εφαρμόζει τρία βασικά στεγαστικά σχέδια:
- Οικονομική βοήθεια για αγορά κατοικίας ή διαμερίσματος
- Οικονομική βοήθεια για ανέγερση κατοικίας σε ιδιόκτητο οικόπεδο
- Οικονομική βοήθεια για επιδιόρθωση κατοικίας ή διαμερίσματος
Παράλληλα λειτουργούν σχέδια επιδότησης ενοικίου για εκτοπισθείσες οικογένειες, μονήρη άτομα και φοιτητές.
Τα ισχύοντα εισοδηματικά όρια για τα στεγαστικά σχέδια της ΥΜΑΠΕ ανέρχονται μέχρι €30.000 για μονήρη, €50.000 για ζεύγος ή μονογονεϊκή οικογένεια, €55.000 για οικογένεια με ένα τέκνο, €60.000 με δύο τέκνα και €70.000 για οικογένεια με τρία ή περισσότερα τέκνα.
Σε περίπτωση υπέρβασης του αντίστοιχου εισοδηματικού ορίου μέχρι 10%, η αίτηση μπορεί να εγκριθεί εφόσον πληρούνται οι υπόλοιπες προϋποθέσεις, με το ποσό της υπέρβασης να αφαιρείται από τη χορηγία.
Για αγορά ή ανέγερση κατοικίας, η οικονομική βοήθεια φτάνει:
- Μέχρι €20.000 για μονήρες άτομο
- Μέχρι €30.000 για ζεύγος
- Μέχρι €35.000 για οικογένεια με ένα έως τρία τέκνα ή μονογονεϊκή οικογένεια
- Μέχρι €40.000 για οικογένεια με τέσσερα ή περισσότερα τέκνα
Για επιδιόρθωση κατοικίας η βοήθεια ανέρχεται μέχρι €10.000 για μονήρες άτομο και μέχρι €12.500 για οργανική οικογένεια.
Το σχέδιο νέων μέχρι 41 ετών έχει κλείσει
Μία σημαντική διευκρίνιση αφορά το Σχέδιο Στεγαστικής Επιδότησης Νεαρών Ζευγαριών ή/και Νέων μέχρι 41 ετών.
Παρότι εξακολουθεί να εμφανίζεται στην ενότητα της Ενιαίας Στεγαστικής Πολιτικής, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ανοικτή πρόσκληση για νέες αιτήσεις.
Η πρόσκληση του 2025 αφορούσε νεαρά ζευγάρια, μονογονεϊκές οικογένειες και μονήρεις μέχρι 41 ετών για απόκτηση κατοικίας μέχρι 150 τ.μ. σε καθορισμένες περιοχές. Οι αιτήσεις γίνονταν δεκτές μέχρι τις 30 Νοεμβρίου 2025 και η επίσημη ιστοσελίδα του Υπουργείου αναφέρει πλέον ότι η προθεσμία έχει παρέλθει.
Συνεπώς, μέχρι την ανακοίνωση τυχόν νέας πρόσκλησης, το συγκεκριμένο πρόγραμμα δεν αποτελεί σήμερα διαθέσιμη επιλογή για υποβολή νέας αίτησης.
Ετήσια στήριξη κατοίκων ορεινών και απομακρυσμένων περιοχών
Παράλληλα με τα αμιγώς στεγαστικά σχέδια, το κράτος συνέχισε και το 2026 τα δύο σχέδια οικονομικής στήριξης μόνιμων κατοίκων ορεινών και απομακρυσμένων περιοχών.
Για κατοίκους περιοχών σε υψόμετρο τουλάχιστον 600 μέτρων, η βασική ετήσια ενίσχυση καθορίζεται σε €175 για περιοχές 600–800 μέτρων, €225 για 801–1.000 μέτρα και €260 για περιοχές άνω των 1.000 μέτρων, με επιπλέον €165 ανά μέλος του νοικοκυριού.
Το δεύτερο σχέδιο αφορά εργαζόμενους μόνιμους κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών που βρίσκονται τουλάχιστον 40 χιλιόμετρα από αστικό κέντρο ή 30–39 χιλιόμετρα και ταυτόχρονα σε υψόμετρο τουλάχιστον 700 μέτρων.
Η περίοδος υποβολής αιτήσεων για τα σχέδια του 2026 ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο, επομένως δεν είναι σήμερα ανοικτή για νέες αιτήσεις.
Για περισσότερες πληροφορίες όλων των πιο πάνω προγραμμάτων, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ανατρέξουν στην ιστοσελίδα: https://www.gov.cy/moi/documents/nea-eniaia-stegastiki-politiki/
