Tου Κώστα Φυτιρή
- Υπουργού Δικαιοσύνης και Δημοσίας Τάξεως
Η Κυπριακή Δημοκρατία δεν μας χαρίστηκε. Κτίστηκε μέσα από αγώνες, δοκιμασίες, λάθη, θυσίες και συνεχείς προσπάθειες. Γι’ αυτό και η κριτική στους θεσμούς της είναι όχι μόνο θεμιτή, αλλά αναγκαία. Άλλο, όμως, η κριτική που οδηγεί σε διόρθωση και άλλο ο μηδενισμός που οδηγεί σε απαξίωση.
Τα τελευταία χρόνια, με την ανάπτυξη των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και την ταχύτητα με την οποία διαδίδονται οι ειδήσεις, ο δημόσιος διάλογος γίνεται συχνά πιο έντονος και πιο απόλυτος. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, είναι εύκολο να χάνεται το μέτρο και να υποχωρεί η ψύχραιμη αξιολόγηση των γεγονότων.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Η ουσιαστική πρόοδος απαιτεί να βλέπουμε την πραγματικότητα ολόκληρη. Να αναγνωρίζουμε τις αδυναμίες, να απαιτούμε λύσεις και λογοδοσία, αλλά ταυτόχρονα να μην αγνοούμε όσα η χώρα μας πέτυχε μέσα σε δύσκολες ιστορικές και γεωπολιτικές συνθήκες.
Γι’ αυτό, πέρα από την κριτική που οφείλουμε να ασκούμε, χρειάζεται να διατηρούμε στη μνήμη και στη συνείδησή μας και τα επιτεύγματα της πατρίδας μας. Μιας πατρίδας που δεν είναι κάτι ξένο ή αφηρημένο. Την αποτελούμε όλοι εμείς.
Παρά το σύντομο ιστορικό της βάθος, μόλις έξι δεκαετίες ζωής έπειτα από αιώνες ξένης κυριαρχίας, η Κυπριακή Δημοκρατία απέδειξε αξιοσημείωτη αντοχή και ικανότητα προόδου. Γεννημένη μέσα από τους αγώνες της ΕΟΚΑ, παραμένει το βασικό στήριγμα ασφάλειας, συνέχειας και επιβίωσης του κυπριακού Ελληνισμού.
Παρά τις ατέλειες και τις ιδιαιτερότητες του θεσμικού της πλαισίου, αποτελεί τον θεμέλιο λίθο της συλλογικής μας ύπαρξης. Γι’ αυτό και οφείλουμε να τη διαφυλάσσουμε με τη μέγιστη σοβαρότητα και προσοχή. Η ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ενίσχυσε την κρατική της υπόσταση και αναβάθμισε ουσιαστικά τη διεθνή θέση της χώρας. Παράλληλα, οι συμφωνίες οριοθέτησης ΑΟΖ με το Ισραήλ, τον Λίβανο και την Αίγυπτο, το πρόγραμμα γεωτρήσεων και οι συμφωνίες τελικής εκμετάλλευσης με την Αίγυπτο και το Ισραήλ κατοχύρωσαν έμπρακτα τα κυριαρχικά μας δικαιώματα.
Την ίδια ώρα, οι αμυντικές, οικονομικές και λοιπές συνεργασίες με κράτη της ευρύτερης Μέσης Ανατολής ανέδειξαν την Κύπρο σε παράγοντα σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο, παρά τις διαρκείς προκλήσεις και την εχθρική στάση της Τουρκίας.
Ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, με πρωτοβουλίες του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκου Χριστοδουλίδη, και μέσα από αμυντικές, ενεργειακές και οικονομικές συνεργασίες στην Ανατολική Μεσόγειο, η Κύπρος αναδεικνύεται σε ουσιαστικό πυλώνα ασφάλειας για την Ευρωπαϊκή Ένωση και σε γέφυρα σταθερότητας σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη περιοχή.
Σε μια περιοχή που δοκιμάζεται από εντάσεις, συγκρούσεις και γεωπολιτική αστάθεια, η Κύπρος εξακολουθεί να ξεχωρίζει για την κοινωνική της συνοχή. Στη χώρα μας ζουν και δραστηριοποιούνται ειρηνικά δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι από διαφορετικές χώρες, θρησκείες και πολιτισμούς, ακόμη και από περιοχές που βρίσκονται σε αντιπαράθεση μεταξύ τους.
Ενδεικτικά, στην Κύπρο διαμένουν χιλιάδες Ρώσοι και Ουκρανοί, δεκάδες χιλιάδες Βρετανοί, σημαντικός αριθμός Ισραηλινών και Παλαιστινίων, καθώς και χιλιάδες εργαζόμενοι από τη Συρία, την Ινδία, το Πακιστάν και άλλες χώρες της Ασίας και της Αφρικής.
Η ειρηνική αυτή συνύπαρξη αντανακλά την κουλτούρα φιλοξενίας που έχει διαμορφώσει διαχρονικά ο λαός μας, αλλά και τις σχέσεις που διατηρεί η Κυπριακή Δημοκρατία με μεγάλο αριθμό κρατών και λαών. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα της χώρας μας.
Ασφαλώς, οι προκλήσεις είναι υπαρκτές. Σε ορισμένες αστικές περιοχές παρατηρούνται θύλακες κοινωνικής απομόνωσης, ενώ η άνοδος της εγκληματικότητας και η δράση του οργανωμένου εγκλήματος απαιτούν σταθερή, συντονισμένη και πολυεπίπεδη αντιμετώπιση.
Η προστασία της καθημερινότητας και του αισθήματος ασφάλειας των πολιτών αποτελεί διαρκή προτεραιότητα για το κράτος. Γνωρίζουμε τα προβλήματα και προχωρούμε στην αντιμετώπισή τους με συγκεκριμένες παρεμβάσεις:
• Αναδιοργάνωση της Αστυνομίας, με σύγχρονο μοντέλο αστυνόμευσης, καλύτερη κατανομή προσωπικού και αξιοποίηση της τεχνολογίας.
• Ενίσχυση του εξοπλισμού και των μηχανισμών ασφάλειας με σύγχρονα τεχνολογικά μέσα.
• Δημιουργία Ακτοφυλακής για την αποτελεσματικότερη επιτήρηση και προστασία της ΑΟΖ και των θαλάσσιων συνόρων.
• Ανάπτυξη νέων, σύγχρονων σωφρονιστικών υποδομών, με ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφάλειας και διαχείρισης.
• Προστασία κρίσιμων υποδομών με μέσα επιτήρησης, εξειδικευμένο προσωπικό και συνεχή αναβάθμιση της εκπαίδευσης των κρατικών στελεχών.
Σε επίπεδο δημόσιας διοίκησης, απαιτούνται συγχωνεύσεις όπου χρειάζεται, καλύτερος συντονισμός υπηρεσιών και πιο ορθολογική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων. Στόχος είναι η μείωση της γραφειοκρατίας, ο περιορισμός του κόστους και η ταχύτερη, ουσιαστικότερη εξυπηρέτηση του πολίτη, με προτεραιότητα σε έργα πραγματικής σημασίας.
Οι παρεμβάσεις αυτές δεν μπορούν να υλοποιούνται αποσπασματικά. Απαιτούν σαφή χρονοδιαγράμματα, μηχανισμούς παρακολούθησης, συντονισμό μεταξύ των αρμόδιων φορέων και ξεκάθαρη λογοδοσία, ώστε να διασφαλίζονται η πρόοδος, η αποτελεσματικότητα και η εμπιστοσύνη των πολιτών.
Γνωρίζουμε ότι οι θεσμοί χρειάζονται συνεχή ενίσχυση και μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα. Οι θεσμοί, άλλωστε, αποτελούν τον πυρήνα της ίδιας της Κυπριακής Δημοκρατίας. Όπου υπάρχουν προβλήματα, αδυναμίες ή φαινόμενα διαπλοκής, η απάντηση δεν μπορεί να είναι η απαξίωση ή η αποδόμηση. Η απάντηση πρέπει να είναι η διόρθωση, η ενίσχυση και η λογοδοσία. Καμία σοβαρή χώρα δεν καταργεί τους θεσμούς της επειδή παρουσιάζουν αδυναμίες. Τους βελτιώνει. Δεν πρέπει να παραβλέπουμε ότι η σταθερότητα, η ασφάλεια και η κοινωνική συνοχή που απολαμβάνει σήμερα η Κύπρος δεν είναι αυτονόητες. Είναι αποτέλεσμα αντοχής, θεσμικής συνέχειας και συλλογικής προσπάθειας, μέσα σε ένα δύσκολο γεωπολιτικό περιβάλλον και με ένα ανοιχτό εθνικό ζήτημα.
Καμία κυρίαρχη Πολιτεία δεν εκχωρεί τις ευθύνες της. Η διεθνής συνεργασία είναι πολύτιμη ως πηγή συνδρομής και τεχνογνωσίας, όχι όμως ως υποκατάστατο των κρατικών θεσμών. Όλα τα σοβαρά κράτη συνεργάζονται, όταν χρειάζεται, με ξένες υπηρεσίες, οργανισμούς και ειδικούς. Η ευθύνη, όμως, και η λογοδοσία παραμένουν πάντοτε στο ίδιο το κράτος.
Η ανάγκη για μεταρρύθμιση είναι υπαρκτή και επιτακτική. Για να υπάρξει, όμως, ουσιαστική πρόοδος, οι αλλαγές πρέπει να είναι πρακτικές, στοχευμένες και μετρήσιμες. Σε αυτή την κατεύθυνση, η Κυβέρνηση προτίθεται να προωθήσει στη νέα Βουλή σειρά νομοσχεδίων που θα ενισχύσουν τους θεσμούς και θα βελτιώσουν την αποτελεσματικότητά τους.
Η πρόοδος προϋποθέτει ισορροπία. Απαιτεί να αναγνωρίζουμε τα προβλήματα και να τα αντιμετωπίζουμε με ισονομία, αμεροληψία και ταχύτητα, χωρίς όμως να παραγνωρίζουμε τα επιτεύγματά μας. Χρειάζεται να ασκούμε ουσιαστική κριτική, αλλά και να καταθέτουμε προτάσεις. Να ενισχύουμε τη συλλογική προσπάθεια, αντί να την υπονομεύουμε με μηδενισμό.
Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι ιστορία αντοχής. Είναι μια πορεία προόδου, που διαμορφώθηκε μέσα από δυσκολίες, διαρκείς προκλήσεις ακόμα και σφάλματα. Και είναι μια πορεία που συνεχίζεται, με σταθερό προσανατολισμό σε ένα καλύτερο μέλλον για τις επόμενες γενιές.
Θα τα καταφέρουμε, γιατί η πραγματική δύναμη της Κυπριακής Δημοκρατίας και του λαού μας δεν βρίσκεται στην απουσία προβλημάτων. Βρίσκεται στην ικανότητά μας να τα αναγνωρίζουμε, να τα διορθώνουμε και να προχωρούμε ενωμένοι, με εμπιστοσύνη στους θεσμούς και στις δυνατότητες της πατρίδας μας.
Μιας πατρίδας που αποτελείται από όλους εμάς. Από έναν λαό που κουβαλά ιστορία, θυσίες, αγώνες και ευθύνη. Από απογόνους ανθρώπων που θυσίασαν τη ζωή τους για ιδανικά και ελευθερία.
